Vascular Biology Evelien Floor
Moleculaire mechanismen van atherosclerose
Beschadigde en of gestreste weefsel scheiden intra- of extracellulaire danger signalen uit. Dit kan
pathogeen geassocieerd zijn of schade geassocieerd door cellulaire stress of doodgaande cellen.
Patroon herkenningsreceptoren (PRRs) worden tot expressie gebracht door cellen van het innate
immuunsysteem. PRRs kunnen twee verschillende typen danger signals herkennen: pathogen-
associated molecular patterns (PAMPs) en damage-associated molecular patterns (DAMPs). PAMPs
zijn geassocieerd met microbiële pathogenen. DAMPs zijn geassocieerd met cel componenten die
vrijkomen bij cel schade.
Er zijn twee typen PRRs: signalerende en endocyterende PRRs. Signalerende PRRs omvatten
membraangebonden Toll-like receptoren en cytoplasmatische NOD-like receptoren. Endocyterende
PRRs zijn scavenger receptors (oxLDL, apoptotic cell). Ze zorgen voor de afbraak van micro-organismen
zonder een intracellulair signaal door te geven.
Toll like receptoren
Toll-like receptoren zijn enkele, membraan
omspannende, niet-katalytische receptoren
die gewoonlijk tot expressie komen op sentinel
cellen; fagocyterende cellen in de periferie. Ze
herkennen sterk geconserveerde moleculen
afgeleid van microben. Er zijn zes membraan
gebonden TLRs (TLR1/2/4/5/6/10) en vier
intracellulaire TLRs (TLR3/7/8/9).
TLRs hebben verschillende rollen in de
ontwikkeling van atherosclerose:
• TLR2 speelt een grote rol in de
ontwikkeling van atherosclerose; TLR2
activatie versnelt de vorming van atherosclerotische laesies
• TLR4 en CD36 zorgen voor meer schuimcelvorming in de aanwezigheid van oxLDL
• Blokkeren van TLR4 zorgt voor minder productie van IL-1b en IL-6
• Afwezigheid van TLR4 en het adaptermolecuul MyD88 verzwakt atherosclerose
• Afwezigheid van TLR5 vermindert de migratiefunctie van monocyten en de vorming van
atherosclerotische laesies
Er bestaat genetische variabiliteit in TLRs. Zo is gevonden dat een mutatie in TLR2 (Arg743Gln) vaker
voorkomt in patiënten met een restenose na het plaatsen van een stent. Daarnaast is een mutatie in
TLR4 (Asp299Gly) geassocieerd met een zwakker ontstekingsrespons, kleiner risico op coronair
stenose en arteriële elasticiteit. Variabiliteit van TLRs is echter niet geassocieerd met de ernst van
atherosclerose of een myocard infarct.
TLR4 signalering
RP105 is een negatieve regulator van TLR4 signalering, het remt activatie van TLR4. Aangezien
blokkeren van TLR4 zorgt voor een verzwakking van atherosclerose is het aannemelijk dat afwezigheid
van RP105 resulteert in een aanzienlijke versnelling van atherosclerotische laesievorming. Echter zorgt
RP105 deficiëntie voor een afname in atherosclerotische laesie vorming. Dit is te verklaren doordat
RP105 verschillende effecten heeft op cellen van myeloïde en lymfoïde origine. In macrofagen zorgt
RP105 voor verzwakking van de TLR4 respons terwijl in B cellen RP105 zorgt voor een versterking van
de TLR4 respons.
Afwezigheid van RP105 verzwakt de activering van B cellen en vermindert daardoor de vorming van
pathogene auto-antilichamen.
1
Moleculaire mechanismen van atherosclerose
Beschadigde en of gestreste weefsel scheiden intra- of extracellulaire danger signalen uit. Dit kan
pathogeen geassocieerd zijn of schade geassocieerd door cellulaire stress of doodgaande cellen.
Patroon herkenningsreceptoren (PRRs) worden tot expressie gebracht door cellen van het innate
immuunsysteem. PRRs kunnen twee verschillende typen danger signals herkennen: pathogen-
associated molecular patterns (PAMPs) en damage-associated molecular patterns (DAMPs). PAMPs
zijn geassocieerd met microbiële pathogenen. DAMPs zijn geassocieerd met cel componenten die
vrijkomen bij cel schade.
Er zijn twee typen PRRs: signalerende en endocyterende PRRs. Signalerende PRRs omvatten
membraangebonden Toll-like receptoren en cytoplasmatische NOD-like receptoren. Endocyterende
PRRs zijn scavenger receptors (oxLDL, apoptotic cell). Ze zorgen voor de afbraak van micro-organismen
zonder een intracellulair signaal door te geven.
Toll like receptoren
Toll-like receptoren zijn enkele, membraan
omspannende, niet-katalytische receptoren
die gewoonlijk tot expressie komen op sentinel
cellen; fagocyterende cellen in de periferie. Ze
herkennen sterk geconserveerde moleculen
afgeleid van microben. Er zijn zes membraan
gebonden TLRs (TLR1/2/4/5/6/10) en vier
intracellulaire TLRs (TLR3/7/8/9).
TLRs hebben verschillende rollen in de
ontwikkeling van atherosclerose:
• TLR2 speelt een grote rol in de
ontwikkeling van atherosclerose; TLR2
activatie versnelt de vorming van atherosclerotische laesies
• TLR4 en CD36 zorgen voor meer schuimcelvorming in de aanwezigheid van oxLDL
• Blokkeren van TLR4 zorgt voor minder productie van IL-1b en IL-6
• Afwezigheid van TLR4 en het adaptermolecuul MyD88 verzwakt atherosclerose
• Afwezigheid van TLR5 vermindert de migratiefunctie van monocyten en de vorming van
atherosclerotische laesies
Er bestaat genetische variabiliteit in TLRs. Zo is gevonden dat een mutatie in TLR2 (Arg743Gln) vaker
voorkomt in patiënten met een restenose na het plaatsen van een stent. Daarnaast is een mutatie in
TLR4 (Asp299Gly) geassocieerd met een zwakker ontstekingsrespons, kleiner risico op coronair
stenose en arteriële elasticiteit. Variabiliteit van TLRs is echter niet geassocieerd met de ernst van
atherosclerose of een myocard infarct.
TLR4 signalering
RP105 is een negatieve regulator van TLR4 signalering, het remt activatie van TLR4. Aangezien
blokkeren van TLR4 zorgt voor een verzwakking van atherosclerose is het aannemelijk dat afwezigheid
van RP105 resulteert in een aanzienlijke versnelling van atherosclerotische laesievorming. Echter zorgt
RP105 deficiëntie voor een afname in atherosclerotische laesie vorming. Dit is te verklaren doordat
RP105 verschillende effecten heeft op cellen van myeloïde en lymfoïde origine. In macrofagen zorgt
RP105 voor verzwakking van de TLR4 respons terwijl in B cellen RP105 zorgt voor een versterking van
de TLR4 respons.
Afwezigheid van RP105 verzwakt de activering van B cellen en vermindert daardoor de vorming van
pathogene auto-antilichamen.
1
