KWALITATIEF ONDERZOEK
COLLEGE 1 – INTRODUCTIE
Bij onderzoeksmethodologie: hypothese stellen,
toetsen en verzameling/analyse d.m.v. data
dagelijks leven lijkt daarop wat we doen, maar
dan niet systematisch en onnauwkeurig.
Verschillen empirisch onderzoek en dagelijks
leven:
Onderzoeker is kritischer accepteert
hypothese nooit als waar, enkel
aantonen van consistentie, maar
hypothese kan nooit worden bewezen
Onderzoeker is nauwkeuriger en systematischer m.b.t. inferenties
o Hypothese niet tussentijds veranderen (soms wel om hypothese te verbeteren)
o Meer zorgen over eventuele veranderingen gedurende het onderzoek
o Rekening houden met meer uitkomstmogelijkheden
o Voor wie geldt de hypothese?
o In welke situaties/omstandigheden geldt de hypothese?
o Nagaan of en in hoeverre bevindingen kunnen worden gegeneraliseerd
Dus:
Sterke focus op mogelijke vertekeningen (biases)
Vertekeningen worden bestudeerd
Studies worden ontworpen dat vertekeningen worden geminimaliseerd
Andere kenmerken van sociaalwetenschappelijk onderzoek:
Gebruik verschillende methoden om aan informatie te komen (vaak zijn onderzoekers
gespecialiseerd in bepaalde methodes)
o Laboratorium vs. veld
o Experimenteel/quasi-ex. vs. niet-experimenteel
o Surveys vs. observaties
o Grote steekproeven vs. casusonderzoek
Synthese: door specialisaties en het erkennen van de verrijking door deze verschillende
specialisaties in methodes positief.
Paradigma van sociaalwetenschappelijk onderzoek: hypothesevorming & hypothesetoetsing dit
illustreert het geloof in:
Bestaan van algemene wetten die gedragingen verklaren/voorspellen
Vaststelling van die wetten door dataverzameling en data-analyse
Idee dat empirisch onderzoek deze algemene wetten kan ontdekken
,Geschiedenis/ontwikkeling sociaalwetenschappelijk onderzoek:
Metafysica – ontbreken van observatie
Prepositivisme (descriptief) – observatie te descriptief, ontbreken manipulatie
Positivisme (actief) – uitkomsten ontbreken aan nuancering
Postpositivisme – meer belang meerdere waarheden kwantitatieve dataverzameling
(deductief onderzoek)
Constructivisme – sterke tegenrichting tegen positivisme, waarneming/waarheid van
participanten is ook belangrijk, niet alleen die van de onderzoekers kwalitatieve
dataverzameling (inductief onderzoek)
Moderne blik: zowel postpositivisme als constructivisme zijn empirisch en aanvullend mixed
methods.
Kritiek constructivisten op positivistische benadering sociale wetenschappen:
Zoektocht naar algemene wetten is misleidend en gedoemd te mislukken
Predictie en controle
o Beperkt de wetenschap
o Verkleint het vermogen van wetenschap te beschrijven en verklaren
Positivisten zijn…
o Deterministisch: vastgelegd van te voren, miskent vrije wil van personen
o Reductionistisch: slechts naar een bepaald deel kijken, simplificeren de
werkelijkheid teveel
o Egocentrisch: onderzoeker gaat uit van zichzelf, dringt eigen persoonlijke beeld op
o Opdringerig en onnauwkeurig: omdat je participant in bepaalde richting stuurt
Dus constructivisten pleiten voor benaderingen die:
Inferentieel zijn
Begrip ontwikkelen aangaande speculaties en (voor)oordelen
Bouwen op gezichtspunten van participanten
Ontwikkelen patronen van betekenis gedurende de dataverzameling
, Constructivisme (kwalitatief onderzoek):
Onderzoeksobjecten (participanten) spelen actieve rol in onderzoek
Onderzoekers komen reacties tegen
Onderzoekers EN participanten bedenken wat er gebeurt kan invloed uitoefenen op
elkaar
Onderzoekers brengen waarden en normen mee
Al deze punten moeten worden meegenomen in onderzoek
Verschillen kwalitatief en kwantitatief onderzoek:
Ander soort data en dus ander soort analysemethoden
Overeenkomsten:
Zelfde doel (vergroten begrip) en zelfde concepten (met soms andere namen)
Kwalitatief en kwantitatief onderzoek borduren vaak op elkaar voort en ondersteunen elkaar.
Samen geven ze het breedste zicht, rijkste data en grootste begrip.
Kwalitatief onderzoek:
Onderzoekers leggen zo weinig mogelijk structuur aan op de participanten
Onderzoeken vergroten hun kennis door te luisteren wat de participanten zeggen
RESEARCH METHODS IN SOCIAL RELATIONS – H13 QUALITATIVE RESEARCH & TOEVOEGINGEN
UIT COLLEGE
Typen kwalitatief onderzoek
Narrative / narratieve analyse (meest gestructureerd)
= deelnemers geven korte verhalen / belangrijke levenservaringen die objectieve rechters later
coderen (via content analyse) over theoretische zinvolle dimensies.
o Ontstaan informatie die niet toegankelijk is via kwantitatieve methoden
o Vaste responsschalen zijn niet optimaal voor opwekken innerlijke gedachten, gevoelens,
etc.
Coderen gaat d.m.v. content analyse = proces van extraheren van gewenste informatie uit de tekst
d.m.v. het systematisch en objectief te identificeren van specifieke kenmerken uit de tekst.
Focusgroep
= meerdere participanten worden bij elkaar gebracht om een onderzoeksvraag te bediscussiëren
Voordelen:
Handig bij eerste stadia onderzoek, bv. ontwikkeling materiaal/vragenlijsten of bij
programma evaluatie
COLLEGE 1 – INTRODUCTIE
Bij onderzoeksmethodologie: hypothese stellen,
toetsen en verzameling/analyse d.m.v. data
dagelijks leven lijkt daarop wat we doen, maar
dan niet systematisch en onnauwkeurig.
Verschillen empirisch onderzoek en dagelijks
leven:
Onderzoeker is kritischer accepteert
hypothese nooit als waar, enkel
aantonen van consistentie, maar
hypothese kan nooit worden bewezen
Onderzoeker is nauwkeuriger en systematischer m.b.t. inferenties
o Hypothese niet tussentijds veranderen (soms wel om hypothese te verbeteren)
o Meer zorgen over eventuele veranderingen gedurende het onderzoek
o Rekening houden met meer uitkomstmogelijkheden
o Voor wie geldt de hypothese?
o In welke situaties/omstandigheden geldt de hypothese?
o Nagaan of en in hoeverre bevindingen kunnen worden gegeneraliseerd
Dus:
Sterke focus op mogelijke vertekeningen (biases)
Vertekeningen worden bestudeerd
Studies worden ontworpen dat vertekeningen worden geminimaliseerd
Andere kenmerken van sociaalwetenschappelijk onderzoek:
Gebruik verschillende methoden om aan informatie te komen (vaak zijn onderzoekers
gespecialiseerd in bepaalde methodes)
o Laboratorium vs. veld
o Experimenteel/quasi-ex. vs. niet-experimenteel
o Surveys vs. observaties
o Grote steekproeven vs. casusonderzoek
Synthese: door specialisaties en het erkennen van de verrijking door deze verschillende
specialisaties in methodes positief.
Paradigma van sociaalwetenschappelijk onderzoek: hypothesevorming & hypothesetoetsing dit
illustreert het geloof in:
Bestaan van algemene wetten die gedragingen verklaren/voorspellen
Vaststelling van die wetten door dataverzameling en data-analyse
Idee dat empirisch onderzoek deze algemene wetten kan ontdekken
,Geschiedenis/ontwikkeling sociaalwetenschappelijk onderzoek:
Metafysica – ontbreken van observatie
Prepositivisme (descriptief) – observatie te descriptief, ontbreken manipulatie
Positivisme (actief) – uitkomsten ontbreken aan nuancering
Postpositivisme – meer belang meerdere waarheden kwantitatieve dataverzameling
(deductief onderzoek)
Constructivisme – sterke tegenrichting tegen positivisme, waarneming/waarheid van
participanten is ook belangrijk, niet alleen die van de onderzoekers kwalitatieve
dataverzameling (inductief onderzoek)
Moderne blik: zowel postpositivisme als constructivisme zijn empirisch en aanvullend mixed
methods.
Kritiek constructivisten op positivistische benadering sociale wetenschappen:
Zoektocht naar algemene wetten is misleidend en gedoemd te mislukken
Predictie en controle
o Beperkt de wetenschap
o Verkleint het vermogen van wetenschap te beschrijven en verklaren
Positivisten zijn…
o Deterministisch: vastgelegd van te voren, miskent vrije wil van personen
o Reductionistisch: slechts naar een bepaald deel kijken, simplificeren de
werkelijkheid teveel
o Egocentrisch: onderzoeker gaat uit van zichzelf, dringt eigen persoonlijke beeld op
o Opdringerig en onnauwkeurig: omdat je participant in bepaalde richting stuurt
Dus constructivisten pleiten voor benaderingen die:
Inferentieel zijn
Begrip ontwikkelen aangaande speculaties en (voor)oordelen
Bouwen op gezichtspunten van participanten
Ontwikkelen patronen van betekenis gedurende de dataverzameling
, Constructivisme (kwalitatief onderzoek):
Onderzoeksobjecten (participanten) spelen actieve rol in onderzoek
Onderzoekers komen reacties tegen
Onderzoekers EN participanten bedenken wat er gebeurt kan invloed uitoefenen op
elkaar
Onderzoekers brengen waarden en normen mee
Al deze punten moeten worden meegenomen in onderzoek
Verschillen kwalitatief en kwantitatief onderzoek:
Ander soort data en dus ander soort analysemethoden
Overeenkomsten:
Zelfde doel (vergroten begrip) en zelfde concepten (met soms andere namen)
Kwalitatief en kwantitatief onderzoek borduren vaak op elkaar voort en ondersteunen elkaar.
Samen geven ze het breedste zicht, rijkste data en grootste begrip.
Kwalitatief onderzoek:
Onderzoekers leggen zo weinig mogelijk structuur aan op de participanten
Onderzoeken vergroten hun kennis door te luisteren wat de participanten zeggen
RESEARCH METHODS IN SOCIAL RELATIONS – H13 QUALITATIVE RESEARCH & TOEVOEGINGEN
UIT COLLEGE
Typen kwalitatief onderzoek
Narrative / narratieve analyse (meest gestructureerd)
= deelnemers geven korte verhalen / belangrijke levenservaringen die objectieve rechters later
coderen (via content analyse) over theoretische zinvolle dimensies.
o Ontstaan informatie die niet toegankelijk is via kwantitatieve methoden
o Vaste responsschalen zijn niet optimaal voor opwekken innerlijke gedachten, gevoelens,
etc.
Coderen gaat d.m.v. content analyse = proces van extraheren van gewenste informatie uit de tekst
d.m.v. het systematisch en objectief te identificeren van specifieke kenmerken uit de tekst.
Focusgroep
= meerdere participanten worden bij elkaar gebracht om een onderzoeksvraag te bediscussiëren
Voordelen:
Handig bij eerste stadia onderzoek, bv. ontwikkeling materiaal/vragenlijsten of bij
programma evaluatie
