Medische en orale aandoeningen – Farmacologie
Hoorcollege 1 18-09-2019 Algemene farmacologie
www.Farmacotherapeutischkompas.nl hierop kan je alles vinden over geneesmiddelen.
Farmacologie = de wetenschap die zich bezighoudt met de effecten van chemische stoffen
op de functie van levende systemen. Het bestaat uit 2 deelgebieden:
Farmacodynamiek: wat doet het geneesmiddel met de patiënt.
Farmacokinetiek: wat doet de patiënt met het geneesmiddel.
Farmacodynamisch = de interactie met een eiwit, receptor e.d.
Agonisten zijn geneesmiddelen die een receptor aanzetten.
Antagonisten zijn geneesmiddelen die een receptor kunnen blokkeren zodat lichaamseigen
stoffen de receptor niet meer aan kunnen zetten.
Farmacokinetiek
Geneesmiddelen werken op receptoren, de meeste receptoren bevinden zich buiten de
bloedbaan. Na toediening moet wel voldoende geneesmiddel ter plaatse komen. Naast een
gunstig effect moet een geneesmiddel daarom ook goede farmacokinetische eigenschappen
hebben. De concentratie van het geneesmiddel in het bloed is vaak een goede afspiegeling
van het te verwachten effect.
Therapeutische breedte = grenzen waarin de concentratie van het geneesmiddel moet
blijven. Dat is zodat er niet te veel ernstige bijwerkingen kunnen komen, maar het
geneesmiddel toch goed werkt. Die grenzen verschillen bij elk geneesmiddel.
Brandbreedte = bepaalde ruimte waartussen een medicijn werkt.
, Dosering: algemeen
Een dosis is een eenmalige toediening. Een dosering is bijv. 2 maal daags een tablet.
Maximale dosis = wat je maximaal kan hebben.
Toxische dosis = Hierin zijn wij geïnteresseerd.
Lethale dosis = bij veel proefdieren is de lethale dosis bekend. Daarbij ga je dan dood.
Biologische beschikbaarheid (F): Niet alle geneesmiddelen die je toendient komen in de
bloedsomloop terecht. De biologische beschikbare hoeveelheid is dat gedeelte van de dosis
dat na toediening in de systemische circulatie komt. Dit is afhankelijk van de absorptie en
werking van de lever. Bijvoorbeeld: 1 op de 5 vitaminepillen beland intact in het toilet. Een
bruistablet lost al op voordat je hem opneemt. De manier van toediening heeft dus effect op
hoeveel er in de bloedbaan terecht komt.
Distributie: geneesmiddelen kunnen erg verschillen in mate en wijze van verdeling over het
lichaam.
Eliminatie: biotransformatie (metabolisme) + excretie
Halfwaardetijd: De tijd die het duurt om de helft van de hoeveelheid geneesmiddelen die in
het lichaam is te verwijderen. Na het stoppen van geneesmiddelen duurt het ongeveer 5
halfwaardetijden voordat alle geneesmiddel uit het lichaam is verdwenen. Hoe korter de
halfwaardetijd van een geneesmiddel, hoe vaker je het op een dag moet geven.
Dosering bij ouderen: Ouderen hebben vaak ene slechtere nier- en/of leverfunctie, dat zorgt
voor een langere halfwaardetijd. Hierdoor moet de dosering aangepast worden vanwege de
omzetting en uitscheiding. Als je dit niet doet heb je te snel weer te veel geneesmiddel in je
lichaam.
Dosering bij kinderen: Een goede dosering vaststellen is moeilijk. De gevoeligheid van
kinderen voor geneesmiddelen is anders. Kinderen tot 8 weken zitten in een speciale
categorie omdat zij nog erg kwetsbaar zijn.
Hoorcollege 1 18-09-2019 Algemene farmacologie
www.Farmacotherapeutischkompas.nl hierop kan je alles vinden over geneesmiddelen.
Farmacologie = de wetenschap die zich bezighoudt met de effecten van chemische stoffen
op de functie van levende systemen. Het bestaat uit 2 deelgebieden:
Farmacodynamiek: wat doet het geneesmiddel met de patiënt.
Farmacokinetiek: wat doet de patiënt met het geneesmiddel.
Farmacodynamisch = de interactie met een eiwit, receptor e.d.
Agonisten zijn geneesmiddelen die een receptor aanzetten.
Antagonisten zijn geneesmiddelen die een receptor kunnen blokkeren zodat lichaamseigen
stoffen de receptor niet meer aan kunnen zetten.
Farmacokinetiek
Geneesmiddelen werken op receptoren, de meeste receptoren bevinden zich buiten de
bloedbaan. Na toediening moet wel voldoende geneesmiddel ter plaatse komen. Naast een
gunstig effect moet een geneesmiddel daarom ook goede farmacokinetische eigenschappen
hebben. De concentratie van het geneesmiddel in het bloed is vaak een goede afspiegeling
van het te verwachten effect.
Therapeutische breedte = grenzen waarin de concentratie van het geneesmiddel moet
blijven. Dat is zodat er niet te veel ernstige bijwerkingen kunnen komen, maar het
geneesmiddel toch goed werkt. Die grenzen verschillen bij elk geneesmiddel.
Brandbreedte = bepaalde ruimte waartussen een medicijn werkt.
, Dosering: algemeen
Een dosis is een eenmalige toediening. Een dosering is bijv. 2 maal daags een tablet.
Maximale dosis = wat je maximaal kan hebben.
Toxische dosis = Hierin zijn wij geïnteresseerd.
Lethale dosis = bij veel proefdieren is de lethale dosis bekend. Daarbij ga je dan dood.
Biologische beschikbaarheid (F): Niet alle geneesmiddelen die je toendient komen in de
bloedsomloop terecht. De biologische beschikbare hoeveelheid is dat gedeelte van de dosis
dat na toediening in de systemische circulatie komt. Dit is afhankelijk van de absorptie en
werking van de lever. Bijvoorbeeld: 1 op de 5 vitaminepillen beland intact in het toilet. Een
bruistablet lost al op voordat je hem opneemt. De manier van toediening heeft dus effect op
hoeveel er in de bloedbaan terecht komt.
Distributie: geneesmiddelen kunnen erg verschillen in mate en wijze van verdeling over het
lichaam.
Eliminatie: biotransformatie (metabolisme) + excretie
Halfwaardetijd: De tijd die het duurt om de helft van de hoeveelheid geneesmiddelen die in
het lichaam is te verwijderen. Na het stoppen van geneesmiddelen duurt het ongeveer 5
halfwaardetijden voordat alle geneesmiddel uit het lichaam is verdwenen. Hoe korter de
halfwaardetijd van een geneesmiddel, hoe vaker je het op een dag moet geven.
Dosering bij ouderen: Ouderen hebben vaak ene slechtere nier- en/of leverfunctie, dat zorgt
voor een langere halfwaardetijd. Hierdoor moet de dosering aangepast worden vanwege de
omzetting en uitscheiding. Als je dit niet doet heb je te snel weer te veel geneesmiddel in je
lichaam.
Dosering bij kinderen: Een goede dosering vaststellen is moeilijk. De gevoeligheid van
kinderen voor geneesmiddelen is anders. Kinderen tot 8 weken zitten in een speciale
categorie omdat zij nog erg kwetsbaar zijn.
