Auteur: A. Wilschut
Samenvatting
geschiedenisdidactiek
Handboek voor de vakdocent
Hoofdstuk 2,4,5,10,11,12 en 14
Martijn Lugtmeijer
29-1-2020
,Inhoud
Hoofdstuk 2: Geschiedenis leren ............................................................................................2
Hoofdstuk 4: Teksten ..............................................................................................................5
Hoofdstuk 5: Stilstaand beeld .................................................................................................6
Hoofdstuk 10: Keuzes maken ..................................................................................................8
Hoofstuk 11: De instap .........................................................................................................10
Hoofdstuk 12: Docent gestuurde werkvormen .....................................................................11
Hoofdstuk 14: Evalueren ......................................................................................................12
1
, Hoofdstuk 2: Geschiedenis leren
Categorisering van geschiedenis heeft 3 domeinen:
- Het economische en sociale terrein.
o Hoe voorzien mensen zich van levensonderhoud.
o Wat zijn de sociale verhoudingen
- Het bestuurlijke en politieke terrein.
o De machtsverhoudingen binnen en tussen samenlevingen
- De culturele en het mentale terrein.
o De gedachten, gevoelens, overtuigingen en het gebruik van de kunst, kleding
en gebruiken.
Verschillende soorten historische kennis:
- Gebeurtenissen
o Eets dat gebeurd is op een bepaalt moment.
o Voorbeelden: oprichting van de WIC en oprichting PvdA.
- Verschijnselen
o Ideologieën, toestanden of stromingen die voor een lange tijd onveranderd
blijven.
o Voorbeelden: Slavernij, fascisme en communisme.
- Ontwikkeling
o Instellingen of toestanden die langzaam veranderen.
o Voorbeelden: Ineenstorten van het Romeinse rijk en uitbreiding van de EU.
- Personen
o Voorbeelden: Stalin, Reagan en Napoleon.
Soorten begrippen:
- Abstract
o Abstract is een ding, het is niet tastbaar.
o Elk begrip is abstract.
- Uniek begrip
o Een begrip is uniek wanneer het speciaal is en hoort bij één onderwerp.
o Voorbeelden: Verzuiling of holocaust.
- Generiek begrip
o Een begrip is generiek wanneer het vaker in de geschiedenis kan voorkomen.
▪ Voorbeelden: de adel en oorlog
Omgaan met geschiedenis (historisch redeneren) door 3 didactici:
- Martens
o Reconstrueren
▪ Het verleden namaken door het ontwerpen van beelden.
o Deconstrueren
▪ Het kritisch bekijken van beelden van vroeger om te kijken waarop ze
zijn gebaseerd.
2
Samenvatting
geschiedenisdidactiek
Handboek voor de vakdocent
Hoofdstuk 2,4,5,10,11,12 en 14
Martijn Lugtmeijer
29-1-2020
,Inhoud
Hoofdstuk 2: Geschiedenis leren ............................................................................................2
Hoofdstuk 4: Teksten ..............................................................................................................5
Hoofdstuk 5: Stilstaand beeld .................................................................................................6
Hoofdstuk 10: Keuzes maken ..................................................................................................8
Hoofstuk 11: De instap .........................................................................................................10
Hoofdstuk 12: Docent gestuurde werkvormen .....................................................................11
Hoofdstuk 14: Evalueren ......................................................................................................12
1
, Hoofdstuk 2: Geschiedenis leren
Categorisering van geschiedenis heeft 3 domeinen:
- Het economische en sociale terrein.
o Hoe voorzien mensen zich van levensonderhoud.
o Wat zijn de sociale verhoudingen
- Het bestuurlijke en politieke terrein.
o De machtsverhoudingen binnen en tussen samenlevingen
- De culturele en het mentale terrein.
o De gedachten, gevoelens, overtuigingen en het gebruik van de kunst, kleding
en gebruiken.
Verschillende soorten historische kennis:
- Gebeurtenissen
o Eets dat gebeurd is op een bepaalt moment.
o Voorbeelden: oprichting van de WIC en oprichting PvdA.
- Verschijnselen
o Ideologieën, toestanden of stromingen die voor een lange tijd onveranderd
blijven.
o Voorbeelden: Slavernij, fascisme en communisme.
- Ontwikkeling
o Instellingen of toestanden die langzaam veranderen.
o Voorbeelden: Ineenstorten van het Romeinse rijk en uitbreiding van de EU.
- Personen
o Voorbeelden: Stalin, Reagan en Napoleon.
Soorten begrippen:
- Abstract
o Abstract is een ding, het is niet tastbaar.
o Elk begrip is abstract.
- Uniek begrip
o Een begrip is uniek wanneer het speciaal is en hoort bij één onderwerp.
o Voorbeelden: Verzuiling of holocaust.
- Generiek begrip
o Een begrip is generiek wanneer het vaker in de geschiedenis kan voorkomen.
▪ Voorbeelden: de adel en oorlog
Omgaan met geschiedenis (historisch redeneren) door 3 didactici:
- Martens
o Reconstrueren
▪ Het verleden namaken door het ontwerpen van beelden.
o Deconstrueren
▪ Het kritisch bekijken van beelden van vroeger om te kijken waarop ze
zijn gebaseerd.
2
