Leerdoel 10: De functie van het lymfvatsysteem gedetailleerd beschrijven en relateren
aan de anatomie (lymfangion, lymfeknopen, huidterritoria, anastomosen en
waterscheidingen)
Het lymfatisch systeem zorgt voor drainage van de weefsels en heeft belangrijke immunologische
functies. In de spleten en ruimtes in het interstitium, ook wel pre-lymfatisch systeem genoemd,
begint het drainageproces, waarbij de lymfe gevormd wordt.
Onder invloed van het autonome zenuwstelsel contraheren de gladde spieren in opeenvolgende
lymfangia gecoördineerd 10-12 keer per minuut, waardoor een naar centraal gerichte
voortstuwingsbeweging ontstaat en het lymfevocht uit de weefsels wordt afgevoerd. Ook andere
factoren zoals spieractiviteit, ademhalingsbewegingen en pulsaties van arteriën spelen bij het
voortstuwen van de lymfe een rol.
De kleppen zorgen ervoor dat de stroom van lymfe de goede kant op gaat en dat geen terugstroming
optreedt.
Het lymfatisch systeem kun je indelen in 4 stukken, ze zijn georganiseerd bij maat en functie van de
vaten:
- De lymfecapillairen dienen tot het vervoeren van interstitiële vloeistof (lymfe informatie)
- Collectoren en lymfeklieren zijn actieve transport vaten
- Precollectoren nemen een positie in tussen de capillairen en collectoren. Ze bekijken het
vanaf een afstand.
Een belangrijke functie van de lymfevaten
1. is om uit de extracellulaire ruimte in de weefsels via drainage materialen te verwijderen,
die niet direct in de bloedstroom kunnen (terug)komen, zoals eiwitten en diverse cellen
(erytrocyten, macrofagen, lymfocyten eventueel maligne cellen).
2. Ook voeren ze materialen af die in de dermis zijn binnengedrongen zoals micro-
organismen, geïnjecteerd vaccins, kleurstoffen van tatoeages en percutaan geresorbeerde
chemicaliën uit bijv. cosmetica, lokale geneesmiddelen.
3. Daarnaast zorgen de lymfevaten voor afvoer van overtollig interstitieel vocht, zodat de
weefseldruk niet te hoog oploopt.
4. Vormen een belangrijk onderdeel van het immuunsysteem. Lymfocyten en mononucleaire
fagocyten patrouilleren door de huid en brengen bacteriën, virussen, schimmels en
langerhanscellen in de epidermis en dermale dentritische cellen, ze transporten antigenen
daar naartoe. Ind d lymfeklieren wordt daarop een primaire immuunreactie in gang gezet,
zonder intact lymfevaten kan deze immuunreactie niet plaatsvinden.
Functie lymfesysteem: Het lymfesysteem speelt een belangrijke rol bij de huishouding van vocht en
eiwitten in het lichaam. Onder normale omstandigheden functioneert het lymfesysteem onopgemerkt.
Wanneer de lymfestroom vanuit een arm of been geblokkeerd wordt, neemt de hoeveelheid
interstitieel vocht echter toe en zwelt het betrokken ledemaat (=lymfoedeem). Acute blokkade kan
leiden tot necrose.
Aanhoudende chronische blokkade kan leiden tot omzetting in vetweefsel/fibrose.
De bloedsomloop is in principe in staat het totale vocht dat aan het interstitium wordt afgestaan weer
op te nemen, desondanks blijkt het lymfesysteem zelfs in het uiterste lichaamsrust steeds vocht uit het
gehele interstitium af te voeren Hierbij wordt overtollig eiwit uit het interstitium afgevoerd. Uit de
bloedsomloop lekken ter hoogte van de microcirculatie eiwitten weg die niet meer opgenomen kunnen
worden in de bloedsomloop.