Bij het adaptieve immuunsysteem heb je B- en T-cellen. Deze cellen hebben wat verschillen:
• B-cellen herschikken hun receptoren in het beenmerg terwijl T-cellen dat doen in de
thymus
• De receptoren van B-cellen herkennen naïef antigeen maar T-cellen zien afgebroken
antigen segmenten (peptides) op MHC-moleculen
Onvolwassen T-cellen die de thymus binnenkomen heten thymocyten De thymus is een
primair lymfoïde orgaan dat niet verbonden is met het lymfe systeem. De epitheel cellen van
de thymus vormen een netwerk van “hollen” (thymus stroma) die de lymfocyten omringen.
Het deel van de thymus die T-cellen produceert neemt af naarmate je ouder wordt (involutie).
Bij het DiGeorge syndroom heb je een mutatie op chromosoom 22 en daardoor heb je geen
thymus. Hierdoor produceer je geen T-cellen (wel B-cellen maar geen antilichamen). Het
DiGeorge syndroom resulteert in SCID (severe combined immunodeficiency disease). Als
bij volwassenen de thymus wordt verwijdert (thymectomy) dan heeft dat niet zo een groot
impact op het T-cel repertoire. Dit komt omdat T-cellen lang levend zijn en daarom heb je
later je thymus minder nodig.
In je thymus heb je verschillende kwabjes (lobule). Zo een kwabje bestaat uit een cortex en
een medulla. In de cortex is de dichtheid thymfocyten veel hoger dan in de medulla. De
thymocyten komen binnen in de cortex en ontwikkelen daar hun receptor. Daarna vindt er
negatieve en positieve selectie plaats (cortex/medulla) waarna de cellen doorgaan naar de
medulla. Hier wordt bepaald of de T-cellen CD4 of CD8 cellen worden. In de medulla zijn
verschillende cellen aanwezig:
∼ Macrofagen verwijderen van T-cellen die niet correct zijn
∼ Dendritische cellen negatieve selectie
∼ Hassal’s corpuscle (bloedlichaampje) wordt beschouwd als een plaats van vernietiging
maar de nieuwste onderzoeken zeggen dat ze cytokinen produceren (TLSP) dat zorgt voor
de rijping van DC’s die gespecialiseerd zijn in de productie van CD4+ regulatorcellen.
Cellen die geen productieve
receptors maken (95%)
ondergaan apoptose en
worden opgeruimd door
macrofagen in de cortex. Dit
proces is dus heel inefficiënt.
, Als de cellen de thymus binnen komen dan staat
nog niet vast dat ze T-cellen zullen worden. Als de
cellen gaan interacteren met de stroma cellen in de
thymus dan verliezen ze alle stam cel markers en
worden ze thymocyten die sowieso T-cellen
worden (veranderingen in de genexpressie en in de
celoppervlak differentatie (CD) markers). Dit is
bijvoorbeeld te zien aan het adhesie molecuul
CD2. De cellen zijn dan nog wel steeds dubbel
negatief (missen zowel CD4 als CD8). Een van de
receptoren die ze gaan maken is CD127 (IL-7
receptor). IL-7 is een hematopoietische groei
factor (cytokine) die geproduceert wordt door
stroma cellen in de thymus en het beenmerg.
Naast IL-7 is Notch1 een grote regulator in de T-
cel ontwikkeling. Door Notch-1 worden
thymocyten gedwongen om een T-cel te worden
voordat er herschikking plaatsvindt van de T-cel
receptor genen. Notch1 interacteert met
transmembraan notch liganden op de thymus
epitheel cellen. Als het extracellulaire domein
van notch1 bindt dan wordt het intracellulaire
deel afgeknipt dat gaat werken als
transcriptiefactor. Hierdoor vindt er transcriptie
plaats van de genen die nodig zijn voor T-cel
ontwikkeling.
Je hebt verschillende soorten T-cellen:
∼ α:β T-cellen CD4/CD8 cellen, herkennen MHC moleculen
∼ δ:γ T-cellen hebben andere TCR receptoren (δ en γ keten), interacteren met andere
structuren op cellen en hebben een different mode of action. De eerste cellen die de
thymus verlaten zijn δ:γ T-cellen. δ:γ T-cellen gaan niet door de negatieve en positieve
selectie omdat ze niet interacteren met de reguliere MHC moleculen.