Aantekeningen boek Feldman (ontwikkelingspsychologie)
Hoofdstuk 1:
Ontwikkelingspsychologie= de wetenschappelijke studie naar groei, verandering en stabiliteit bij
mensen, van conceptie tot ouderdom maar met een accent op de jaren tot de volwassenheid
De ontwikkeling van kinderen is in 4 thema’s verdeeld
- Fysieke ontwikkeling (lichaam en ons gedrag)
- Cognitieve ontwikkeling (groei en verandering in intellectuele vermogen)
- Sociaal- emotionele ontwikkeling (interacties bij sociale relaties, bewust zijn van emoties)
- Persoonlijkheidsontwikkeling (gedragingen en eigenschappen die iemand onderscheiden van
een ander persoon)
Verdeling leeftijd groepen
- Prenatale periode (conceptie tot geboorte)
- Baby tijd (geboorte tot 2 jaar)
- Peuter en kleuter tijd (2 tot 6 jaar)
- Schooltijd (6 tot 12 jaar)
- Adolescentie (12 tot 20 jaar)
Cohort = een groep mensen die op dezelfde tijd en plek geboren zijn
2 soorten veranderingen
1. Continue verandering
Geleidelijke ontwikkeling. Het is een kwantitatieve verandering. Verandering in lengte is bijvoorbeeld
continu je wordt steeds een beetje langer
2. Discontinue verandering
Vindt plaats in aparte stappen of stadia. Elk stadia levert gedrag op dat kwalitatief is. de inhoud is
anders als in een vorig stadia.
Nature = erfelijke eigenschappen en vermogens
Nurture = invloed van omgeving op iemands ontwikkeling
Hoofdstuk 2
Psychodynamisch perspectief: benadering binnen de psychologie die ervan uitgaat dat gedraag
gemotiveerd wordt door innerlijke krachten, herinneringen en conflicten waarvan een persoon zich
nauwelijks bewust van is en weinig controle over heeft
Freud psychoanalytische theorie: theorie dei ervan uitgaat dat onbewuste krachten bepalend zijn
voor iemand persoonlijkheid en gedrag
Volgens Freud kent elke persoonlijkheid 3 aspecten
1. ID
Het primitieve, ongeorganiseerde, aangeboren deel van de persoonlijkheid dat opereert vanuit het
genotsprincipe. Zo veel mogelijk rust weinig spanning. Honger, agressie, seks
2. Ego
Het rationele en redelijke deel van de persoonlijkheid dat opereert vanuit het realiteitsprincipe.
Veiligheid van de persoon te bewaren
3. Superego
,Het aspect van de persoonlijkheid dat iemands geweten vertegenwoordigt en het onderscheid maakt
tussen goed en kwaad. Ontwikkeld zich volgens Freud tussen de 5/6 jaar
Psychoseksuele ontwikkeling: vijf fasen die kinderen volgens Freud doorlopen waarin genot of
bevrediging telkens gericht is op een andere biologische functie en een ander deel van het lichaam
- Orale fase
- Anale fase
- Fallische fase
- Genitale fase
- Latentiefase
Als er iets mis gaat in de fase kan het volgens Freud leiden tot fixatie
Fixatie: Gedrag dat in een eerdere ontwikkelingsfase is blijven steken als gevolg van een onopgelost
conflict
Erikson ontwikkelde de Psychosociale ontwikkeling: de veranderingen in onze interacties met
anderen en hoe we aankijken tegen het gedrag van anderen en tegen onszelf als leden van de
maatschappij
,Behavioristisch perspectief: benadering binnen de psychologie die ervan uitgaat dat je moet kijken
naar waarneembaar gedrag en externe stimuli in de omgeving om de ontwikkeling van het individu te
begrijpen.
Klassieke conditionering: een vorm van leren waarbij een organisme op een bepaalde manier leert
reageren op een neutrale stimulus die dat type respons normaal gesproken niet uitlokt (gebeten door
hond, altijd bang voor een hond)
Operante conditionering: een vorm van leren waarbij een vrijwillige respons versterkt of verzwakt
wordt afhankelijk van de associatie met positieve of negatieve consequenties(iemand die extra lief
doet voor zijn zusje om een snoepje)
Sociaal cognitieve leertheorie: benadering binnen de psychologie waarbij de nadruk ligt op leren door
het gedrag van een ander persoon te observeren en na te doen
Volgens Albert Bandura gaat dit in 4 stappen
1. Aandacht: je neemt het gedrag van een model waar
2. Retentie: je kunt je het gedrag op een later tijdstip nog herinneren
3. Reproductie: je kunt het gedrag wat je zag reproduceren
4. Motivatie: je bent gedreven om het gedrag te leren en uit te voeren
Gedrag aanleren is dus geen kwestie van straffen en beloenen
Cognitief perspectief: benadering binnen de psychologie die zich richt op de processen die mensen in
staat stellen de wereld te leren kennen begrijpen en overdenken = meeste invloed Piaget
Assimilatie= als je nieuwe informatie of ervaringen toepast bij bestaande kennis (toren steviger)
Accommodatie= is als bestaande kennis of overtuigingen aanpast om nieuwe informatie of
ervaringen te kunnen begrijpen (kat met tijger vergelijken)
Cognitieve neurowetenschap= benadering van cognitieve ontwikkeling die zich richt op de invloed
van hersenprocessen op cognitieve activiteit
Systemisch perspectief: perspectief waarbij men kijkt naar de relatie tussenindividuen en hun fysieke
wereld cognitieve wereld persoonlijkheid wereld en sociale wereld
, Evolutionair perspectief= benadering binnen de psychologie die gedrag probeert te identificeren dat
het resultaat is van genetische erfenis van onze voorouders.
5 stappen wetenschappelijk onderzoek
- Hypotheses ontwikkelen
- Onderzoek ontwerpen
- Objectieve data verzamelen
- De resultaten analyseren
- Conclusies publiceren bekritiseren en repliceren
Stap 1 Hypothese = een voorspelling die toetsbaar, weerlegbaar is
Operationalisering= de vertaling van een hypothese in specifieke toetsbare procedures die gemeten
en waargenomen kunnen worden
Stap 2
2 onderzoeken
- Experimenteel onderzoek= onderzoek dat bedoeld is om causale relaties tussen verschillende
factoren te ontdekken
- Cor relationeel onderzoek= onderzoek dat bedoeld is om vast te stellen of er tussen twee
factoren een verband of correlatie bestaat
-
Hoofdstuk 1:
Ontwikkelingspsychologie= de wetenschappelijke studie naar groei, verandering en stabiliteit bij
mensen, van conceptie tot ouderdom maar met een accent op de jaren tot de volwassenheid
De ontwikkeling van kinderen is in 4 thema’s verdeeld
- Fysieke ontwikkeling (lichaam en ons gedrag)
- Cognitieve ontwikkeling (groei en verandering in intellectuele vermogen)
- Sociaal- emotionele ontwikkeling (interacties bij sociale relaties, bewust zijn van emoties)
- Persoonlijkheidsontwikkeling (gedragingen en eigenschappen die iemand onderscheiden van
een ander persoon)
Verdeling leeftijd groepen
- Prenatale periode (conceptie tot geboorte)
- Baby tijd (geboorte tot 2 jaar)
- Peuter en kleuter tijd (2 tot 6 jaar)
- Schooltijd (6 tot 12 jaar)
- Adolescentie (12 tot 20 jaar)
Cohort = een groep mensen die op dezelfde tijd en plek geboren zijn
2 soorten veranderingen
1. Continue verandering
Geleidelijke ontwikkeling. Het is een kwantitatieve verandering. Verandering in lengte is bijvoorbeeld
continu je wordt steeds een beetje langer
2. Discontinue verandering
Vindt plaats in aparte stappen of stadia. Elk stadia levert gedrag op dat kwalitatief is. de inhoud is
anders als in een vorig stadia.
Nature = erfelijke eigenschappen en vermogens
Nurture = invloed van omgeving op iemands ontwikkeling
Hoofdstuk 2
Psychodynamisch perspectief: benadering binnen de psychologie die ervan uitgaat dat gedraag
gemotiveerd wordt door innerlijke krachten, herinneringen en conflicten waarvan een persoon zich
nauwelijks bewust van is en weinig controle over heeft
Freud psychoanalytische theorie: theorie dei ervan uitgaat dat onbewuste krachten bepalend zijn
voor iemand persoonlijkheid en gedrag
Volgens Freud kent elke persoonlijkheid 3 aspecten
1. ID
Het primitieve, ongeorganiseerde, aangeboren deel van de persoonlijkheid dat opereert vanuit het
genotsprincipe. Zo veel mogelijk rust weinig spanning. Honger, agressie, seks
2. Ego
Het rationele en redelijke deel van de persoonlijkheid dat opereert vanuit het realiteitsprincipe.
Veiligheid van de persoon te bewaren
3. Superego
,Het aspect van de persoonlijkheid dat iemands geweten vertegenwoordigt en het onderscheid maakt
tussen goed en kwaad. Ontwikkeld zich volgens Freud tussen de 5/6 jaar
Psychoseksuele ontwikkeling: vijf fasen die kinderen volgens Freud doorlopen waarin genot of
bevrediging telkens gericht is op een andere biologische functie en een ander deel van het lichaam
- Orale fase
- Anale fase
- Fallische fase
- Genitale fase
- Latentiefase
Als er iets mis gaat in de fase kan het volgens Freud leiden tot fixatie
Fixatie: Gedrag dat in een eerdere ontwikkelingsfase is blijven steken als gevolg van een onopgelost
conflict
Erikson ontwikkelde de Psychosociale ontwikkeling: de veranderingen in onze interacties met
anderen en hoe we aankijken tegen het gedrag van anderen en tegen onszelf als leden van de
maatschappij
,Behavioristisch perspectief: benadering binnen de psychologie die ervan uitgaat dat je moet kijken
naar waarneembaar gedrag en externe stimuli in de omgeving om de ontwikkeling van het individu te
begrijpen.
Klassieke conditionering: een vorm van leren waarbij een organisme op een bepaalde manier leert
reageren op een neutrale stimulus die dat type respons normaal gesproken niet uitlokt (gebeten door
hond, altijd bang voor een hond)
Operante conditionering: een vorm van leren waarbij een vrijwillige respons versterkt of verzwakt
wordt afhankelijk van de associatie met positieve of negatieve consequenties(iemand die extra lief
doet voor zijn zusje om een snoepje)
Sociaal cognitieve leertheorie: benadering binnen de psychologie waarbij de nadruk ligt op leren door
het gedrag van een ander persoon te observeren en na te doen
Volgens Albert Bandura gaat dit in 4 stappen
1. Aandacht: je neemt het gedrag van een model waar
2. Retentie: je kunt je het gedrag op een later tijdstip nog herinneren
3. Reproductie: je kunt het gedrag wat je zag reproduceren
4. Motivatie: je bent gedreven om het gedrag te leren en uit te voeren
Gedrag aanleren is dus geen kwestie van straffen en beloenen
Cognitief perspectief: benadering binnen de psychologie die zich richt op de processen die mensen in
staat stellen de wereld te leren kennen begrijpen en overdenken = meeste invloed Piaget
Assimilatie= als je nieuwe informatie of ervaringen toepast bij bestaande kennis (toren steviger)
Accommodatie= is als bestaande kennis of overtuigingen aanpast om nieuwe informatie of
ervaringen te kunnen begrijpen (kat met tijger vergelijken)
Cognitieve neurowetenschap= benadering van cognitieve ontwikkeling die zich richt op de invloed
van hersenprocessen op cognitieve activiteit
Systemisch perspectief: perspectief waarbij men kijkt naar de relatie tussenindividuen en hun fysieke
wereld cognitieve wereld persoonlijkheid wereld en sociale wereld
, Evolutionair perspectief= benadering binnen de psychologie die gedrag probeert te identificeren dat
het resultaat is van genetische erfenis van onze voorouders.
5 stappen wetenschappelijk onderzoek
- Hypotheses ontwikkelen
- Onderzoek ontwerpen
- Objectieve data verzamelen
- De resultaten analyseren
- Conclusies publiceren bekritiseren en repliceren
Stap 1 Hypothese = een voorspelling die toetsbaar, weerlegbaar is
Operationalisering= de vertaling van een hypothese in specifieke toetsbare procedures die gemeten
en waargenomen kunnen worden
Stap 2
2 onderzoeken
- Experimenteel onderzoek= onderzoek dat bedoeld is om causale relaties tussen verschillende
factoren te ontdekken
- Cor relationeel onderzoek= onderzoek dat bedoeld is om vast te stellen of er tussen twee
factoren een verband of correlatie bestaat
-
