Hoorcollege ondersteunende wetenschappen blok 2
8 hoorcollege
Recht is altijd overal
Wat is recht= geld voor een helle groep, recht is altijd een regel hoe jij vindt hoe
er gehandeld moet worden het is een geschreven norm
Rechtsregel is algemeen geldend niet voor 1 persoon
Kenmerken
• Regel
• Democratisch verantwoord
• Weergave van norm uit de samenleving
• Algemeen geldend
Doelen
• Regelend
• Dwingend
Het doel van een wet is dat het de samenleving reguleert
Ordering van rechtsgebieden
• burgerlijk recht/ is het recht tussen 2 burgers of tussen organisatie
en burger, is bv recht tussen ouder en kind.
• Strafrecht/ recht tussen overheid en persoon die strafbaar feit heeft
gepleegd, dit betekent dat een slachtoffer eigenlijk geen rol heeft in
het ding
• Bestuursrecht/ is tussen de overheid en de burger om de
samenleving te regelen: onderwijsrecht,
kinderbeschermingsmaatregelen
• Staatsrecht/ recht tussen overheden tussen provincie en gemeente
bv.
• Internationaal recht/ bestaat uit 2 onderdelen: verdragen recht
(afspraken tussen landen) ook als je te maken hebt met kind die
geboren is met ouders van 2 verschillende internationaliteit
Rechtstaat gaat over verhouding verdeling van macht ten opzichte van de
vrijheid die je gunt aan een burger
1) sociaal-contract is relatie tussen burger en overheid, zodat overheid
vrijheid van burger kan garanderen.
2) Mensenrechten en rechtstaat = vrijheid van burger m.b.v. begrenzing van
staatsmacht
3) Door:
a. Legaliteitsbeginsel
b. Scheiding van machten
c. Klassieke grondrechten en sociale grondrechten
d. rechtsspraak
vrijheid is noot 100% er moeten keuzes gemaakt worden
John lock is een contract filosoof die in de verlichting veel heeft nagedacht over
macht in de samenleving
, 1. legaliteitsbeginsel= je mag alleen maar ingrijpen of handelen als er een
wet voor is
Rechtsbronnen:
• Verdrag/ alle wetten in Nederland moeten aan verdrag voldoen, afspraken
met landen
• Wet/ geschreven rechtsregels
• Jurisprudentie/ uitspraken van een rechter/ soms is een wet niet duidelijk
genoeg bij de situatie
• Gewoonterecht/ als hij wel geldig is als een wet maar niet op die manier is
opgeschreven
2. De macht in een staat is verdeeld in drie machten:
1. De wetgevende macht
2. De uitvoerende/bestuurlijke macht
3. De rechterlijke macht
Herkomst: Charles Montesquieu (1689-1755, Frankrijk)
Grondrechten als je kijkt naar ons wettenstelsel bestaat dat uit
- Algemene wetten
- Grondwetten
Bij een grondwet moet dat door een 2 3e meerderheid en na de verkiezing weer
opnieuw worden aangevraagd
Omdat een grondwet heel moeilijk is om te wijzigen
3
Klassieke grondrechten
(beschermen de burger tegen de overheid)vrijheid meningsuiting, recht
staken
Sociale grondrechten
(de overheid moet zorgen voor de burger, maar burger kan zich daar niet
op beroepen) zorgen voor goed onderwijs, goede zorg
Een rechter mag niet toetsen aan het grondrecht
4. Onafhankelijk en onpartijdige rechtspraak
De rechters worden voor het leven benoemd (onafhankelijk)
De rechters doen uitspraken zonder invloed van de andere machten (onpartijdig)
1690: Locke
Alle mensen zijn vrij en gelijk en iedereen heeft onvervreemdbare rechten.
1948: Universele verklaring Rechten van de Mens/ niet verbindend
1950: EVRM (europesevedrag van een mens)/ wel verbindend
Het idee van universele mensen rechten (John lock) was eerst een norm en geen
recht
Werking van mensenrechten
• IVRK – belang van het kind.
• VN – vrgl UVRM niet verbindend
8 hoorcollege
Recht is altijd overal
Wat is recht= geld voor een helle groep, recht is altijd een regel hoe jij vindt hoe
er gehandeld moet worden het is een geschreven norm
Rechtsregel is algemeen geldend niet voor 1 persoon
Kenmerken
• Regel
• Democratisch verantwoord
• Weergave van norm uit de samenleving
• Algemeen geldend
Doelen
• Regelend
• Dwingend
Het doel van een wet is dat het de samenleving reguleert
Ordering van rechtsgebieden
• burgerlijk recht/ is het recht tussen 2 burgers of tussen organisatie
en burger, is bv recht tussen ouder en kind.
• Strafrecht/ recht tussen overheid en persoon die strafbaar feit heeft
gepleegd, dit betekent dat een slachtoffer eigenlijk geen rol heeft in
het ding
• Bestuursrecht/ is tussen de overheid en de burger om de
samenleving te regelen: onderwijsrecht,
kinderbeschermingsmaatregelen
• Staatsrecht/ recht tussen overheden tussen provincie en gemeente
bv.
• Internationaal recht/ bestaat uit 2 onderdelen: verdragen recht
(afspraken tussen landen) ook als je te maken hebt met kind die
geboren is met ouders van 2 verschillende internationaliteit
Rechtstaat gaat over verhouding verdeling van macht ten opzichte van de
vrijheid die je gunt aan een burger
1) sociaal-contract is relatie tussen burger en overheid, zodat overheid
vrijheid van burger kan garanderen.
2) Mensenrechten en rechtstaat = vrijheid van burger m.b.v. begrenzing van
staatsmacht
3) Door:
a. Legaliteitsbeginsel
b. Scheiding van machten
c. Klassieke grondrechten en sociale grondrechten
d. rechtsspraak
vrijheid is noot 100% er moeten keuzes gemaakt worden
John lock is een contract filosoof die in de verlichting veel heeft nagedacht over
macht in de samenleving
, 1. legaliteitsbeginsel= je mag alleen maar ingrijpen of handelen als er een
wet voor is
Rechtsbronnen:
• Verdrag/ alle wetten in Nederland moeten aan verdrag voldoen, afspraken
met landen
• Wet/ geschreven rechtsregels
• Jurisprudentie/ uitspraken van een rechter/ soms is een wet niet duidelijk
genoeg bij de situatie
• Gewoonterecht/ als hij wel geldig is als een wet maar niet op die manier is
opgeschreven
2. De macht in een staat is verdeeld in drie machten:
1. De wetgevende macht
2. De uitvoerende/bestuurlijke macht
3. De rechterlijke macht
Herkomst: Charles Montesquieu (1689-1755, Frankrijk)
Grondrechten als je kijkt naar ons wettenstelsel bestaat dat uit
- Algemene wetten
- Grondwetten
Bij een grondwet moet dat door een 2 3e meerderheid en na de verkiezing weer
opnieuw worden aangevraagd
Omdat een grondwet heel moeilijk is om te wijzigen
3
Klassieke grondrechten
(beschermen de burger tegen de overheid)vrijheid meningsuiting, recht
staken
Sociale grondrechten
(de overheid moet zorgen voor de burger, maar burger kan zich daar niet
op beroepen) zorgen voor goed onderwijs, goede zorg
Een rechter mag niet toetsen aan het grondrecht
4. Onafhankelijk en onpartijdige rechtspraak
De rechters worden voor het leven benoemd (onafhankelijk)
De rechters doen uitspraken zonder invloed van de andere machten (onpartijdig)
1690: Locke
Alle mensen zijn vrij en gelijk en iedereen heeft onvervreemdbare rechten.
1948: Universele verklaring Rechten van de Mens/ niet verbindend
1950: EVRM (europesevedrag van een mens)/ wel verbindend
Het idee van universele mensen rechten (John lock) was eerst een norm en geen
recht
Werking van mensenrechten
• IVRK – belang van het kind.
• VN – vrgl UVRM niet verbindend
