Heemelaar p5-8
seksualiteit= Gerichtheid op geslachtelijkheid en geslachtssverschillen, en op lustbeleving van zichzelf of
van de ander
- fysieke en psychische reactie: erectie, vochtigheid, versnelde hartslag, harde tepels
- altijd iets tussen partners ( in het echt of fantasie)
- mannen gericht op orgasme
erotiek= De kunst een ander te verleiden ( of van jezelf met fantasie) tot het seksualiseren van een intieme
relatie
- gericht op lichamelijke lustbeleving, maar niet zo zeer seksueel verkeer of genitaal gericht
- koppeling tussen intimiteit en seksualiteit
intimiteit= Het inruilen van angst voor wederzijds vertrouwen en relationele warmte
- gericht op vertrouwd gevoel hebben bij iemand
- je vertrouwd elkaars nabijheid
- vrouwen gericht op affectie
ongewenste intimiteiten >> seksuele intimidatie= seksuele toenaderingen die niet gewenst zijn door de
ontvanger
seksuele grammatica= communicatie tussen partners
Fetisjist= opgewonden worden van bepaalde voorwerpen of lichaamsdelen
(voorwaarden voor seksuele opwinding
Liefde= iets wat je persoonlijk beleefd ( geen vaste definitie)
Cupiditas= liefde gericht is op eigen plezier
Caritas= naastenliefde, de onvoorwaardelijke liefde voor een ander waaraan je je eigen wensen
ondergeschikt maakt
Eros= verlangen naar wat je mist
Philia= niet-seksuele wederkerige liefde tussen vrienden en gezin
Voorkomen:
a) seks komt veel voor ( prevalentie)
b) SOA moet je voorkomen ( preventie)
LHBTI= lesbie, homo, biseksueel, transgender, intersekse conditie
,Feldman Hoofdstuk 1
Lichamelijke en cognitieve ontwikkeling tijdens de vroege volwassenheid
vroege volwassenen 20 - 40 jaar
lichamelijke ontwikkeling
aan het begin van de vroege volwassenheid zijn de meeste lichamelijke ontwikkelingen/rijping voltooid
Lichaam
maximale lengte wordt bereikt
veroudering ( natuurlijke lichamelijke achteruitgang door ouder worden) is nog niet zichtbaar
Hersenen
Volledig volgroeid (prefrontale cortex is rond 25e levensjaar volledig ontwikkelt > executieve functies)
executieve functies zijn mogelijkheden die wij hebben om onszelf te organiseren/in te plannen
cognitieve vorderingen vinden nog plaats
complexe bindingen blijven in tact
Myeline: vettige, witte stof die zorgt voor sneller doorsturing van zenuwimpulsen
Zintuigen
gevoeliger dan ooit
Geen verslechtering van zintuigen tot je 40ste of 50ste levensjaar
Psychomotorische vermogens
lichamelijke topvorm
reactietijd is korter
spierkracht is groter
oog-handcoördinatie is beter dan in andere levensfases
Sociaaleconomische status is van invloed ( gebrek aan geld of tijd om regelmatig te sporten)
Voordelen van regelmatig bewegen
● cardiovasculaire systeem is beter (hart- en vaat)
● longcapaciteit neemt toe
● spieren worden sterker
● lichaam wordt soepeler en wendbaarder
● bewegingsvrijheid is groter ( spieren, pezen en gewrichtsbanden zijn elastischer)
● goede bescherming tegen osteoporose (botontkalking)
● Betere immuunsysteem (lichaam beter in staat om ziektes te bestrijden)
● stress en angst verminderen
● langer leven
Gezondheid
Minder gevoelig voor verkoudheden en andere lichte ongemakken
snellere herstelperiode
Belangrijkste doodsoorzaken:
uitwendbare doodsoorzaken: verkeersongeluk, zelfmoordpogingen
levensstijl: gebruik van drank, drugs, tabak of onveilige seks
ziekten: ziekten vanaf de kindertijd, kanker, hart- en vaatziekten
, Voeding
Vlaanderen: voedingsdriehoek Nederland: Schijf van 5 vroeg volwassenen weten hoe een
juist voedingspatroon eruit ziet,
maar hebben geen zin om zich
eraan te houden
richtlijnen voor een gezonde
voedingspatroon
Gevolg slecht voedingspatroon:
- zwaarder worden
- ziektes
Uitgangspunten:
1. Eet in verhouding meer voeding van plantaardige dan van dierlijke oorsprong
2. geef de voorkeur aan weinig of niet-bewerkte voeding en eet zo weinig mogelijke ultrabewerkte
voeding
3. vermijd overconsumptie en voedselverspilling
BMI= body mass index = lichaamsgewicht in kilo’s gedeeld over de kwartaal van de lengte
Overgewicht (BMI tussen de 25 - 29.9)
Obesitas (BMI boven de 30)
- ontstaat vaak in de vroeg volwassenheid (hoe ouder de persoon, hoe meer de overgewicht)
- Overgewicht is een maatschappelijk probleem >> neemt toe, vooral bij vrouwen
Anorexia Nervose (eetstoornis) = een obsessie van gewicht, lichaamsomvang en eten
- langdurig jezelf uithongeren om jezelf te vermageren (met of zonder vreetbuien, braken of laxeren)
- verstoort lichaamsbeeld
- De helft van de mensen die hieraan lijden, die genezen.
Lichamelijke beperkingen
personen met een handicap= elk langdurig en belangrijk participatieprobleem van een persoon dat te wijten
is aan het samenspel tussen functiestoornissen van mentale, psychische, lichamelijke of zintuiglijke aard,
beperkingen bij het uitvoeren van activiteiten en persoonlijke en externe factoren.
Ondersteuningen: ADL, huishouden, domotica >> aanvragen bij gemeente (WMO)
psychische ondersteuning: revalidatie, verliesverwerking, vooroordelen, discriminatie
- niet aangeboren: handicap is op latere leeftijd ontstaan
- aangeboren: iemand is met een handicap geboren ( of in de vroege babytijd ontstaan)
seksualiteit= Gerichtheid op geslachtelijkheid en geslachtssverschillen, en op lustbeleving van zichzelf of
van de ander
- fysieke en psychische reactie: erectie, vochtigheid, versnelde hartslag, harde tepels
- altijd iets tussen partners ( in het echt of fantasie)
- mannen gericht op orgasme
erotiek= De kunst een ander te verleiden ( of van jezelf met fantasie) tot het seksualiseren van een intieme
relatie
- gericht op lichamelijke lustbeleving, maar niet zo zeer seksueel verkeer of genitaal gericht
- koppeling tussen intimiteit en seksualiteit
intimiteit= Het inruilen van angst voor wederzijds vertrouwen en relationele warmte
- gericht op vertrouwd gevoel hebben bij iemand
- je vertrouwd elkaars nabijheid
- vrouwen gericht op affectie
ongewenste intimiteiten >> seksuele intimidatie= seksuele toenaderingen die niet gewenst zijn door de
ontvanger
seksuele grammatica= communicatie tussen partners
Fetisjist= opgewonden worden van bepaalde voorwerpen of lichaamsdelen
(voorwaarden voor seksuele opwinding
Liefde= iets wat je persoonlijk beleefd ( geen vaste definitie)
Cupiditas= liefde gericht is op eigen plezier
Caritas= naastenliefde, de onvoorwaardelijke liefde voor een ander waaraan je je eigen wensen
ondergeschikt maakt
Eros= verlangen naar wat je mist
Philia= niet-seksuele wederkerige liefde tussen vrienden en gezin
Voorkomen:
a) seks komt veel voor ( prevalentie)
b) SOA moet je voorkomen ( preventie)
LHBTI= lesbie, homo, biseksueel, transgender, intersekse conditie
,Feldman Hoofdstuk 1
Lichamelijke en cognitieve ontwikkeling tijdens de vroege volwassenheid
vroege volwassenen 20 - 40 jaar
lichamelijke ontwikkeling
aan het begin van de vroege volwassenheid zijn de meeste lichamelijke ontwikkelingen/rijping voltooid
Lichaam
maximale lengte wordt bereikt
veroudering ( natuurlijke lichamelijke achteruitgang door ouder worden) is nog niet zichtbaar
Hersenen
Volledig volgroeid (prefrontale cortex is rond 25e levensjaar volledig ontwikkelt > executieve functies)
executieve functies zijn mogelijkheden die wij hebben om onszelf te organiseren/in te plannen
cognitieve vorderingen vinden nog plaats
complexe bindingen blijven in tact
Myeline: vettige, witte stof die zorgt voor sneller doorsturing van zenuwimpulsen
Zintuigen
gevoeliger dan ooit
Geen verslechtering van zintuigen tot je 40ste of 50ste levensjaar
Psychomotorische vermogens
lichamelijke topvorm
reactietijd is korter
spierkracht is groter
oog-handcoördinatie is beter dan in andere levensfases
Sociaaleconomische status is van invloed ( gebrek aan geld of tijd om regelmatig te sporten)
Voordelen van regelmatig bewegen
● cardiovasculaire systeem is beter (hart- en vaat)
● longcapaciteit neemt toe
● spieren worden sterker
● lichaam wordt soepeler en wendbaarder
● bewegingsvrijheid is groter ( spieren, pezen en gewrichtsbanden zijn elastischer)
● goede bescherming tegen osteoporose (botontkalking)
● Betere immuunsysteem (lichaam beter in staat om ziektes te bestrijden)
● stress en angst verminderen
● langer leven
Gezondheid
Minder gevoelig voor verkoudheden en andere lichte ongemakken
snellere herstelperiode
Belangrijkste doodsoorzaken:
uitwendbare doodsoorzaken: verkeersongeluk, zelfmoordpogingen
levensstijl: gebruik van drank, drugs, tabak of onveilige seks
ziekten: ziekten vanaf de kindertijd, kanker, hart- en vaatziekten
, Voeding
Vlaanderen: voedingsdriehoek Nederland: Schijf van 5 vroeg volwassenen weten hoe een
juist voedingspatroon eruit ziet,
maar hebben geen zin om zich
eraan te houden
richtlijnen voor een gezonde
voedingspatroon
Gevolg slecht voedingspatroon:
- zwaarder worden
- ziektes
Uitgangspunten:
1. Eet in verhouding meer voeding van plantaardige dan van dierlijke oorsprong
2. geef de voorkeur aan weinig of niet-bewerkte voeding en eet zo weinig mogelijke ultrabewerkte
voeding
3. vermijd overconsumptie en voedselverspilling
BMI= body mass index = lichaamsgewicht in kilo’s gedeeld over de kwartaal van de lengte
Overgewicht (BMI tussen de 25 - 29.9)
Obesitas (BMI boven de 30)
- ontstaat vaak in de vroeg volwassenheid (hoe ouder de persoon, hoe meer de overgewicht)
- Overgewicht is een maatschappelijk probleem >> neemt toe, vooral bij vrouwen
Anorexia Nervose (eetstoornis) = een obsessie van gewicht, lichaamsomvang en eten
- langdurig jezelf uithongeren om jezelf te vermageren (met of zonder vreetbuien, braken of laxeren)
- verstoort lichaamsbeeld
- De helft van de mensen die hieraan lijden, die genezen.
Lichamelijke beperkingen
personen met een handicap= elk langdurig en belangrijk participatieprobleem van een persoon dat te wijten
is aan het samenspel tussen functiestoornissen van mentale, psychische, lichamelijke of zintuiglijke aard,
beperkingen bij het uitvoeren van activiteiten en persoonlijke en externe factoren.
Ondersteuningen: ADL, huishouden, domotica >> aanvragen bij gemeente (WMO)
psychische ondersteuning: revalidatie, verliesverwerking, vooroordelen, discriminatie
- niet aangeboren: handicap is op latere leeftijd ontstaan
- aangeboren: iemand is met een handicap geboren ( of in de vroege babytijd ontstaan)
