Alle stof schematisch weergegeven
Probleem 1
Wederrechtelijkheid
Enge interpretatie Facetwederrechtelijkheid → bij iedere strafbepaling moet
het begrip wederrechtelijk op een eigen manier worden
uitgelegd
Ruime interpretatie In strijd met de wet, de normen van toebehoren,
maatschappelijke betaamheid en dus het objectieve recht
Ontbreken van wederrechtelijkheid
Leer van de formele wederrechtelijkheid Overtreden van de wet is wederrechtelijk tenzij rechtvaardigingsgrond
Leer van de materiële wederrechtelijkheid Er zijn ook niet door de wet genoemde/voorziene rechtvaardigingsgronden
1. De leer van het ontbreken van • Grondslag = door de wet te overtreden moet de norm die
materiële wederrechtelijkheid ten grondslag lag aan die wet juist worden vervuld.
• Strenge criteria:
− Redelijk middel tot redelijk doel
− Doel levert evident voordeel voor rechtsorde
− Belang beschermen verlengde van de door de wet
beschermde belang
− Middel is onmisbaar en onvervangbaar door ander
middel
2. De leer van de sociale adequatie Handelen is niet strafbaar wanneer de handelingen passen in het
verwachtingspatroon dat van de betreffende persoon in zijn
functie mag worden verwacht
(leidt vooral vaak tot minder straf)
3. De leer van de subsocialiteit • Rechtvaardigingsgrond
• Handelen is niet strafbaar indien het handelen geen gevaar
voor de samenleving oproept.
• Gevaar bestaat uit: herhaling dader, onvoldaanheid
slachtoffer, navolgingsdrang derde, ontdaanheid bij vierde
4. De creatieve interpretatie Inlezen bepaalde aspecten door de rechter waardoor gedrag niet
strafbaar wordt
1
, Uitzonderingen wederrechtelijkheid
Verzetsrecht Redelijkheid van middel en doel (bijv. in de oorlog)
Instemming • Sport en spelsituatie ➢ Hebben tot op zekere hoogte gevaar van elkaar te verwachten
➢ Gedragingen die losstaan van het spel behoren niet tot de s&s situatie
➢ Gedragingen die buiten de grenzen van de toegestemde gedraging gaat ook niet
• Sliding arrest ➢ Zelfde soort rechtsregel
➢ De bovengenoemde gedragingen treden buiten de instemming van het spel
• Leestafel zooien ➢ Zeer gevaarzettend gedrag
➢ Geen duidelijke spelregels dus kan er geen sprake zijn van een sport- en
spelsituatie
Tuchtingsrecht • Grenzen van subsidiairiteit en proportionaliteit en in de gaten houden routinegedrag
• Bijna geen ruimte meer voor in strafrecht
Beroepsrecht • Toestemming patiënt is absolute voorwaarde
• Proportioneel en juist handelen
Toetsen wederrechtelijkheid
• Leerstuk Bijv. Mishandeling art. 300 Sr
• Wat zegt de wet? ➢ Mis, duidt op wederrechtelijkheid
➢ Gaat de gedraging in tegen het objectieve recht?
• Uitzondering? ➢ Verzetsrecht
➢ Instemming
o Sport- en spel situatie
o Sliding
o Leestafel zooien
➢ Tuchtingsrecht
➢ Beroepsrecht
• Conclusie
2
Probleem 1
Wederrechtelijkheid
Enge interpretatie Facetwederrechtelijkheid → bij iedere strafbepaling moet
het begrip wederrechtelijk op een eigen manier worden
uitgelegd
Ruime interpretatie In strijd met de wet, de normen van toebehoren,
maatschappelijke betaamheid en dus het objectieve recht
Ontbreken van wederrechtelijkheid
Leer van de formele wederrechtelijkheid Overtreden van de wet is wederrechtelijk tenzij rechtvaardigingsgrond
Leer van de materiële wederrechtelijkheid Er zijn ook niet door de wet genoemde/voorziene rechtvaardigingsgronden
1. De leer van het ontbreken van • Grondslag = door de wet te overtreden moet de norm die
materiële wederrechtelijkheid ten grondslag lag aan die wet juist worden vervuld.
• Strenge criteria:
− Redelijk middel tot redelijk doel
− Doel levert evident voordeel voor rechtsorde
− Belang beschermen verlengde van de door de wet
beschermde belang
− Middel is onmisbaar en onvervangbaar door ander
middel
2. De leer van de sociale adequatie Handelen is niet strafbaar wanneer de handelingen passen in het
verwachtingspatroon dat van de betreffende persoon in zijn
functie mag worden verwacht
(leidt vooral vaak tot minder straf)
3. De leer van de subsocialiteit • Rechtvaardigingsgrond
• Handelen is niet strafbaar indien het handelen geen gevaar
voor de samenleving oproept.
• Gevaar bestaat uit: herhaling dader, onvoldaanheid
slachtoffer, navolgingsdrang derde, ontdaanheid bij vierde
4. De creatieve interpretatie Inlezen bepaalde aspecten door de rechter waardoor gedrag niet
strafbaar wordt
1
, Uitzonderingen wederrechtelijkheid
Verzetsrecht Redelijkheid van middel en doel (bijv. in de oorlog)
Instemming • Sport en spelsituatie ➢ Hebben tot op zekere hoogte gevaar van elkaar te verwachten
➢ Gedragingen die losstaan van het spel behoren niet tot de s&s situatie
➢ Gedragingen die buiten de grenzen van de toegestemde gedraging gaat ook niet
• Sliding arrest ➢ Zelfde soort rechtsregel
➢ De bovengenoemde gedragingen treden buiten de instemming van het spel
• Leestafel zooien ➢ Zeer gevaarzettend gedrag
➢ Geen duidelijke spelregels dus kan er geen sprake zijn van een sport- en
spelsituatie
Tuchtingsrecht • Grenzen van subsidiairiteit en proportionaliteit en in de gaten houden routinegedrag
• Bijna geen ruimte meer voor in strafrecht
Beroepsrecht • Toestemming patiënt is absolute voorwaarde
• Proportioneel en juist handelen
Toetsen wederrechtelijkheid
• Leerstuk Bijv. Mishandeling art. 300 Sr
• Wat zegt de wet? ➢ Mis, duidt op wederrechtelijkheid
➢ Gaat de gedraging in tegen het objectieve recht?
• Uitzondering? ➢ Verzetsrecht
➢ Instemming
o Sport- en spel situatie
o Sliding
o Leestafel zooien
➢ Tuchtingsrecht
➢ Beroepsrecht
• Conclusie
2
