Hoofdstuk 1: Bestuurskundig onderzoek
Bestuurskunde onderzoekt het openbaar bestuur. Het bestuderen van het openbaar bestuur is niet
uniek, maar binnen de bestuurskunde wordt er wel vanuit meerdere invalshoeken tegelijkertijd naar
het openbaar bestuur gekeken. Zodoende is het vak dus interdisciplinair. Er zou ook van een
multidisciplinaire wetenschap kunnen worden gesproken, omdat er meerdere disciplines met elkaar
afgewisseld worden.
De steundisciplines van het openbaar bestuur zijn:
- Recht;
- Economie;
- Politicologie;
- Sociologie.
1.1: Unieke kenmerken van bestuurskundig onderzoek
Drie specifieke eigenschappen van bestuurskundig onderzoek zijn:
- Het openbaar bestuur: Dat is meer dan enkel de overheid. Er zijn veel zowel publieke als
private (markt en maatschappelijk middenveld) partijen betrokken bij het openbaar bestuur.
Onder het openbaar bestuur vallen een heleboel unieke taken. Dit kan ertoe leiden dat het
binnen een onderzoek door gebrek aan vergelijkingsmateriaal lastiger is om tot conclusies te
komen die wetenschappelijk verantwoord zijn. Er zijn doorgaans wel veel stakeholders
betrokken bij het onderzoek (burgers, bedrijven, de (de)centrale overheid,
belangenorganisaties etc);
- Toepassingsgerichte karakter van de bestuurskunde: Onderzoek naar het openbaar bestuur
kan niet worden verricht vanuit een laboratorium, maar enkel vanuit de praktijk. Wanneer
onderzoekers in het stadium komen dat ze aanbevelingen doen, schakelen ze van empirische
werkwijze over op een normatieve werkwijze;
- Beperkt eigen body of knowledge: De theorieën die worden gebruikt ten behoeve van de
bestuurskunde zijn doorgaans afkomstig van ondersteunende disciplines. De bestuurskunde
brengt zelf weinig vernieuwende theorieën voort. Dit kan te maken hebben met het feit dat
bestuurskunde een jonge wetenschap is en dat de thema’s die spelen vaak uniek zijn
waardoor je er lastig algemeenheden uit kunt afleiden. Ook is het onderzoek vaak gericht op
het vinden van praktische oplossingen voor actuele problemen.
1.2: Bestuurskundig onderzoek en beleid
De onderwerpen die kunnen worden onderzocht in het kader van bestuurskundig onderzoek kunnen
zeer divers zijn, maar de gemene deler is dat ze allemaal te maken hebben met beleid. Daarbij kan
het zowel gaan over de ontwikkeling van nieuw beleid, de uitvoering van het huidige beleid of de
evaluatie van beleid zoals dit is gevoerd.
Onderzoek zou ingedeeld kunnen worden in:
- Onderzoek ten behoeve van de vorming van beleid;
- Onderzoek ten behoeve van de beoordeling van beleid;
- Onderzoek ter ondersteuning van beleid.
Beleid als object van bestuurskundig onderzoek: Bij beleid als onderwerp van onderzoek wordt er
onderzocht in hoeverre beleid succesvol ingezet kan worden bij het bereiken van bepaalde doelen.
Dergelijk onderzoek kan tot inzichten leiden over welk beleid er het beste gevoerd kan worden.