,Inhoudsopgave
Interculturele psychologie................................................................................................... 3
Hoofdstuk 1 – Wat is interculturele psychologie?............................................................3
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 1)..........................................................................5
Hoofdstuk 2 – De invloed van cultuur op taal, cognitie en zelfbeeld................................7
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 2)..........................................................................9
Hoofdstuk 3 – Cultuur en intergroepsrelaties................................................................10
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 3)........................................................................14
Hoofdstuk 4 – Cultuur en interpersoonlijke relaties.......................................................16
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 4)........................................................................18
Hoofdstuk 5 – Cultuur en persoonlijkheid......................................................................20
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 5)........................................................................21
Hoofdstuk 6 – Immigranten en hun acculturatie............................................................23
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 6)........................................................................24
Hoofdstuk 7 – Cultuur en radicalisering.........................................................................26
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 7)........................................................................27
Hoofdstuk 8 – Cultuur en opvoeding..............................................................................29
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 8)........................................................................31
Hoofdstuk 9 – Onderwijs in een interculturele context..................................................32
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 9)........................................................................33
Het palet van de psychologie............................................................................................ 35
Hoofdstuk 2 – Psychoanalyse en de hersenen...............................................................35
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 2)........................................................................44
De hersenen.................................................................................................................. 46
Verkorte samenvatting (hoofdstuk hersenen)............................................................48
Hoofdstuk 3 – Behaviorisme.......................................................................................... 50
Verkorte samenvatting (Hoofdstuk 3)........................................................................54
Hoofdstuk 4 – Humanistische psychologie.....................................................................56
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 4)........................................................................60
Hoofdstuk 5 – Cognitieve psychologie...........................................................................62
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 5)........................................................................67
Hoofdstuk 6 – Systeemtheorie.......................................................................................69
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 6)........................................................................72
2
,Interculturele psychologie
Hoofdstuk 1 – Wat is interculturele psychologie?
1.1 Inleiding
Het belang om goed om te kunnen gaan met andere culturen neemt toe door
globalisering.
o Cultureel-relativistisch: De ene cultuur niet minderwaardig is ten opzichte van de
andere.
o Etnocentrisme: De eigen omgeving, het eigen volk of de eigen cultuur is bewust of
onbewust de maatstaf om de rest van de wereld te beoordelen.
Elk cultuur moet de geestelijke of fysieke vrijheid van mensen respecteren.
1.2 Definitie van cultuur
Het boek gaat over het omgaan met culturele verschillen
o Herskovits (1958, p. 17): ‘The man made part of the environment’.
Cultuur omvat volgens die definitie niet alleen immateriële zaken als
schoolregels of tafelmanieren, maar ook materiële zaken als moskeeën en
bordelen.
o Subjectief aspect: Normen, waarden en opvattingen. Subjectieve deel is soms
Moeilijk te verklaren.
o Objectief aspect: De observeerbare producten van mensen, zoals boeken,
gebouwen of apps.
Jan Pieter van Oudenhoven hanteert de volgende definitie:
o Cultuur is een door een gemeenschap gedeeld systeem van waarden, normen,
ideeën, attitudes, gedragingen, communicatiemiddelen en de producten ervan die
van generatie op generatie worden overgeleverd.
1.3 Elementen van cultuur
Belangrijke aspecten van cultuur:
o Cultuur wordt niet door iedereen in gelijke mate gedeeld.
o Beïnvloedt het gedrag van mensen in een gemeenschap, maar andersom
hebben mensen ook invloed op de cultuur.
Cultuur is dus niet gegeven.
o Cultuur staat niet vast (statisch), maar is adaptief en richt zich naar
omstandigheden.
Cultuur richt zich op ecologische en economische omstandigheden.
o Overdracht vindt plaats door enculturatie en socialisering.
Socialisering is een gerichte, normatieve vorm van enculturatie.
o Cultuur en ras zijn geheel verschillende zaken.
Ras verwijst naar een groep met overeenkomstige fysieke kenmerken.
o Cultuur en etniciteit zijn meer met elkaar verwachte begrippen.
Cultuur, zoals taal, religie of levenswijze, kan de basis vormen voor het
bepalen van een etnische groep.
3
,o Cultuur is niet hetzelfde als nationaliteit.
4
, 1.4 Over het ontstaan van culturele verschillen
Het eco-cultureel model Triandis (1994)
o Ecologie → Cultuur → Enculturatie → Individuele eigenschappen → Gedrag
Van groot naar klein
De variabelen zijn niet altijd in dezelfde volgorde.
o Ecologie: Bijvoorbeeld het weer! Is het land waterrijk of niet, bergen, insecten.
Socialisatie specifiek 1 persoon.
Eco-culturatie is invloed van het cultuur op een persoon.
1.5 Cultuurdimensies (Geert Hofstede, 2001)
4 Dimensies:
o Machtsafstand
Verwijst naar de ongelijkheid van mensen in een bepaalde samenleving.
o Onzekerheidsvermijding
Geeft de behoefte aan zekerheid in een bepaalde samenleving weer.
o Individualisme versus collectivisme
Gaat het om hoe sterk de band is tussen het individu en allerlei groepen
(familie, werk, buurt, ....) in een samenleving.
o Masculiniteit versus femininiteit
Gaat het om de sociale rollen die de twee seksen in een samenleving
vervullen.
Problemen:
o Hofstede conclusies hoofdzakelijk gebaseerd zijn op – de overwegend mannelijke –
IBM-medewerkers.
o Hofstede stelt dat culturele verschillen tussen IBM-medewerkers wereldwijd
nationale verschillen weerspiegelen, gezien hun gedeelde IBM-cultuur.
o Het feit dat de gegevens alweer meer dan 50 jaar oud zijn.
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 1)
1.1 Inleiding
Door globalisering is het belangrijker geworden om goed met andere culturen om te
gaan. Interculturele psychologie onderzoekt deze dynamiek. Een cultuur is volgens het
cultureel-relativisme niet minderwaardig ten opzichte van andere culturen. Bij
etnocentrisme daarentegen wordt de eigen cultuur als maatstaf gebruikt. Culturen dienen
geestelijke en fysieke vrijheid van individuen te respecteren.
1.2 Definitie van cultuur
Cultuur omvat zowel immateriële zaken (normen, waarden) als materiële zaken
(gebouwen, technologie). Herskovits definieert cultuur als het door mensen gemaakte
deel van de omgeving, en Van Oudenhoven noemt cultuur een door een gemeenschap
gedeeld systeem van waarden en gedragingen dat wordt doorgegeven van generatie op
generatie.
5
Interculturele psychologie................................................................................................... 3
Hoofdstuk 1 – Wat is interculturele psychologie?............................................................3
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 1)..........................................................................5
Hoofdstuk 2 – De invloed van cultuur op taal, cognitie en zelfbeeld................................7
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 2)..........................................................................9
Hoofdstuk 3 – Cultuur en intergroepsrelaties................................................................10
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 3)........................................................................14
Hoofdstuk 4 – Cultuur en interpersoonlijke relaties.......................................................16
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 4)........................................................................18
Hoofdstuk 5 – Cultuur en persoonlijkheid......................................................................20
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 5)........................................................................21
Hoofdstuk 6 – Immigranten en hun acculturatie............................................................23
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 6)........................................................................24
Hoofdstuk 7 – Cultuur en radicalisering.........................................................................26
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 7)........................................................................27
Hoofdstuk 8 – Cultuur en opvoeding..............................................................................29
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 8)........................................................................31
Hoofdstuk 9 – Onderwijs in een interculturele context..................................................32
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 9)........................................................................33
Het palet van de psychologie............................................................................................ 35
Hoofdstuk 2 – Psychoanalyse en de hersenen...............................................................35
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 2)........................................................................44
De hersenen.................................................................................................................. 46
Verkorte samenvatting (hoofdstuk hersenen)............................................................48
Hoofdstuk 3 – Behaviorisme.......................................................................................... 50
Verkorte samenvatting (Hoofdstuk 3)........................................................................54
Hoofdstuk 4 – Humanistische psychologie.....................................................................56
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 4)........................................................................60
Hoofdstuk 5 – Cognitieve psychologie...........................................................................62
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 5)........................................................................67
Hoofdstuk 6 – Systeemtheorie.......................................................................................69
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 6)........................................................................72
2
,Interculturele psychologie
Hoofdstuk 1 – Wat is interculturele psychologie?
1.1 Inleiding
Het belang om goed om te kunnen gaan met andere culturen neemt toe door
globalisering.
o Cultureel-relativistisch: De ene cultuur niet minderwaardig is ten opzichte van de
andere.
o Etnocentrisme: De eigen omgeving, het eigen volk of de eigen cultuur is bewust of
onbewust de maatstaf om de rest van de wereld te beoordelen.
Elk cultuur moet de geestelijke of fysieke vrijheid van mensen respecteren.
1.2 Definitie van cultuur
Het boek gaat over het omgaan met culturele verschillen
o Herskovits (1958, p. 17): ‘The man made part of the environment’.
Cultuur omvat volgens die definitie niet alleen immateriële zaken als
schoolregels of tafelmanieren, maar ook materiële zaken als moskeeën en
bordelen.
o Subjectief aspect: Normen, waarden en opvattingen. Subjectieve deel is soms
Moeilijk te verklaren.
o Objectief aspect: De observeerbare producten van mensen, zoals boeken,
gebouwen of apps.
Jan Pieter van Oudenhoven hanteert de volgende definitie:
o Cultuur is een door een gemeenschap gedeeld systeem van waarden, normen,
ideeën, attitudes, gedragingen, communicatiemiddelen en de producten ervan die
van generatie op generatie worden overgeleverd.
1.3 Elementen van cultuur
Belangrijke aspecten van cultuur:
o Cultuur wordt niet door iedereen in gelijke mate gedeeld.
o Beïnvloedt het gedrag van mensen in een gemeenschap, maar andersom
hebben mensen ook invloed op de cultuur.
Cultuur is dus niet gegeven.
o Cultuur staat niet vast (statisch), maar is adaptief en richt zich naar
omstandigheden.
Cultuur richt zich op ecologische en economische omstandigheden.
o Overdracht vindt plaats door enculturatie en socialisering.
Socialisering is een gerichte, normatieve vorm van enculturatie.
o Cultuur en ras zijn geheel verschillende zaken.
Ras verwijst naar een groep met overeenkomstige fysieke kenmerken.
o Cultuur en etniciteit zijn meer met elkaar verwachte begrippen.
Cultuur, zoals taal, religie of levenswijze, kan de basis vormen voor het
bepalen van een etnische groep.
3
,o Cultuur is niet hetzelfde als nationaliteit.
4
, 1.4 Over het ontstaan van culturele verschillen
Het eco-cultureel model Triandis (1994)
o Ecologie → Cultuur → Enculturatie → Individuele eigenschappen → Gedrag
Van groot naar klein
De variabelen zijn niet altijd in dezelfde volgorde.
o Ecologie: Bijvoorbeeld het weer! Is het land waterrijk of niet, bergen, insecten.
Socialisatie specifiek 1 persoon.
Eco-culturatie is invloed van het cultuur op een persoon.
1.5 Cultuurdimensies (Geert Hofstede, 2001)
4 Dimensies:
o Machtsafstand
Verwijst naar de ongelijkheid van mensen in een bepaalde samenleving.
o Onzekerheidsvermijding
Geeft de behoefte aan zekerheid in een bepaalde samenleving weer.
o Individualisme versus collectivisme
Gaat het om hoe sterk de band is tussen het individu en allerlei groepen
(familie, werk, buurt, ....) in een samenleving.
o Masculiniteit versus femininiteit
Gaat het om de sociale rollen die de twee seksen in een samenleving
vervullen.
Problemen:
o Hofstede conclusies hoofdzakelijk gebaseerd zijn op – de overwegend mannelijke –
IBM-medewerkers.
o Hofstede stelt dat culturele verschillen tussen IBM-medewerkers wereldwijd
nationale verschillen weerspiegelen, gezien hun gedeelde IBM-cultuur.
o Het feit dat de gegevens alweer meer dan 50 jaar oud zijn.
Verkorte samenvatting (hoofdstuk 1)
1.1 Inleiding
Door globalisering is het belangrijker geworden om goed met andere culturen om te
gaan. Interculturele psychologie onderzoekt deze dynamiek. Een cultuur is volgens het
cultureel-relativisme niet minderwaardig ten opzichte van andere culturen. Bij
etnocentrisme daarentegen wordt de eigen cultuur als maatstaf gebruikt. Culturen dienen
geestelijke en fysieke vrijheid van individuen te respecteren.
1.2 Definitie van cultuur
Cultuur omvat zowel immateriële zaken (normen, waarden) als materiële zaken
(gebouwen, technologie). Herskovits definieert cultuur als het door mensen gemaakte
deel van de omgeving, en Van Oudenhoven noemt cultuur een door een gemeenschap
gedeeld systeem van waarden en gedragingen dat wordt doorgegeven van generatie op
generatie.
5
