TASK 6: Neuropsychiatry

TAAK 6: Neuropsychiatrie

LD:
1. Hoe zijn de hersenen betrokken bij beweging?
- Primaire motorcortex (in de frontale kwab)
o Functie: regelt bewegingen
 Stuurt opdrachten niet direct naar de spieren, maar diens axonen verlengen
naar de medulla (hersenstam) en het ruggenmerg
 Daar worden de impulsen gegenereerd voor spieractie
 De opdrachten van de motorcortex produceren een bepaalde
uitkomst, níet een specifieke spierbeweging
o De motorcortex geeft een bepaalde opdracht, het
ruggenmerg en andere gebieden bepalen de juiste combi
van spieren hiervoor
 Binnen de motorcortex zijn gebieden gespecialiseerd voor de beweging van
bepaalde lichaamsdelen, maar dit betreft geen compleet onderscheid
 Het gebied voor de pink overlapt met gebieden verantwoordelijk
voor andere vingers
 De output van een bepaald neuron beïnvloedt beweging van de
hand, pols en arm; niet slechts een enkele spier
o Vooral belangrijk voor complexe bewegingen zoals spreken en schrijven
 Ook betrokken bij het nadenken & onthouden van bewegingen + begrip van
woorden die gerelateerd zijn aan beweging
o De hoofdbron van herseninput naar het ruggenmerg
- Somatosensorische cortex (achter de motorcortex)
o Functie: gevoel van lichaamsdelen; gebieden ingedeeld zoals bij motorcortex
 Werkt nauw samen met motorcortex; je moet een lichaamsdeel kunnen
voelen om accurate beweging uit te voeren
- Pariëtale cortex (posterieur)
o Functie: monitoren positie van het lichaam relatief aan de wereld; selecteren van de
juiste actie; initiëren van beweging
 Laesie in dit gebied: lopen steken obstakels, bemoeilijkt objecten vinden
o Eén van de 1e gebieden die actief wordt tijdens het plannen van beweging
 Individu ziet signaal dat vertelt wat er moet worden gedaan => activatie
posterieure pariëtale cortex; voorbereiden op beweging, vertelt meer
precies wat er moet worden gedaan => beweging
- Supplementary motorcortex
o Functie: essentieel voor inhibitie van bepaalde gedragingen => belangrijk voor
plannen en organiseren van snelle opeenvolgingen van beweging
 Remt gewoonte-bewegingen in situaties waar andere bewegingen/actie
geschikter is
 Activeert na een error in beweging => ontwikkelt manieren om de incorrecte
beweging in de toekomst te remmen
- Premotorcortex
o Functie: meest actief net vóór een beweging; ontvangt info over het doel waar het
lichaam naar wilt bewegen + info over de huidige positie en houding van het lichaam
 Belangrijk voor het begeleiden van beweging naar een doel
- Prefrontale cortex
o Functie: bevat sensorische info die relevant is voor een bepaalde beweging +
overwegen van de mogelijke uitkomsten van mogelijke bewegingen (inhibitie)
 Laesie in dit gebied: verstrooide bewegingen, bijv. douchen met kleding

,- Basale ganglia (caudate nucleus + putamen + globus pallidus)
o Striatum/dorsal striatum: caudate nucleus + putamen
 Ontvangt info van cerebrale cortex & substantia nigra; verstuurt info naar
globus pallidus => GP stuurt info naar thalamus en frontale cortex
 Omvat 2 paden:
 Het directe pad
o Remt globus pallidus => remt deel van thalamus
o Verbetert de geselecteerde beweging
 Het indirecte pad
o Remt ongeschikte concurrerende bewegingen
o Essentieel voor geleerde uitvoering
o Heeft extra verbindingen binnen de globus pallidus en heen-
en weer met de subthalamus
o Functie: belangrijk voor spontane-, zelf-geïnitieerde gedragingen; dus niet bij
stimulus-uitgelokte gedragingen!!! + Essentieel voor leren van nieuwe gewoontes
 Bijv. wél actief als individu een lijn tekent, niét actief als individu een lijn
overtrekt // wél bij je hand opsteken om een vraag te stellen, níet bij je hand
opsteken na de vraag of je gratis geld wilt
 Zelf-geïnitieerde gedragingen hebben over het algemeen een trager begin
dan die in reactie op een stimulus
o Primaire motorcortex wordt vóór de basale ganglia geactiveerd
 Primaire motorcortex: selecteert welke beweging
 Basale ganglia: reguleert de kracht van de beweging
o Verwerken info betreffend mogelijke beloningen, waarmee de kracht van actie wordt
gereguleerd
o Laesie in dit gebied: leren wél nog te kiezen voor de reactie die een grotere beloning
produceert, maar reageren níet meer krachtiger voor een grotere beloning
 Capabel tot sterke bewegingen, bewegen soms ook sterk; in reactie op
directe signalen
 Echter; traag in het beginnen- of selecteren van spontane
bewegingen; alsof ze weinig motivatie hebben om te bewegen
 Worden vaak ook als cognitief traag omschreven; ze twijfelen langer dan
gebruikelijk voordat een keuze wordt gemaakt

, Basale ganglia extra uitgebreid!!!
- Functie: beweging aansturen => directe pad, & ongewilde beweging remmen => indirecte
pad
- Bestaat uit een collectie nuclei: clusters neuronen
o Striatum: caudate nucleus + putamen
o Globus pallidus (GP)
 GP intern
 GP extern
o Substantia nigra
o Subthalamic nucleus
 Zit onder de thalamus; thalamus zelf is geen deel van basale ganglia
- Deze structuren werken samen via paden
o Presynaptische neuron stuurt neurotransmitter naar post-synaptisch neuron
 De communicatie is afhankelijk van het soort neurotransmitter:
 GABA: inhibitie; remt post-synaptisch neuron
 Glutamaat: prikkelt; activeert post-synaptisch neuron
o Het directe- en indirecte pad hebben een verschillende manier om de structuren van
de basale ganglia te laten communiceren
- De thalamus is in normale toestand in inhibitie/geremd
o Directe pad: inhibitie thalamus wegnemen => communicatie met motorcortex =>
beweging
 Wens/beslissing tot beweging in motorcortex => glutamaat => prikkelt
striatum
 GABA => remt activiteit GPi (in normale toestand remt GPi de
thalamus) => inhibitie vanuit GPi niet meer mogelijk
o Disinhibitie thalamus => stuurt meer- en meer berichten
naar motorcortex => spiercontractie
 Substantia nigra actiever => laat meer DA vrij naar striatum => DA
bindt in striatum met D1 receptoren => prikkeling
o DA vanuit substantia nigra remt GBi hierdoor extra
 Hierdoor wordt thalamus nog minder geremd =>
substantia nigra versterkt beweging dus!
 Subthalamic nucleus activeert de substantia nigra => DA => extra
remming
o Substantia nigra remt de subthalamic nucleus
 Directe pad => toename prikkeling motorcortex => meer spierbewegingen
o Indirecte pad: GPi actiever maken => remt de thalamus => geen overactieve
motorcortex => voorkomen van ongewilde bewegingen
 Motorcortex zit te kletsen met striatum => glutamaat => prikkelt striatum
 GABA => remt activiteit GPe (in normale toestand remt GPe de
subthalamic nucleus) => inhibitie vanuit GPe niet meer mogelijk
o Disinhibitie subthamalic nucleus => prikkelt de GPi =>
inhibitie thalamus => minder berichten naar motorcortex =>
minder spiercontractie
 Substantia nigra laat normaliter beweging toe
o Subthalamic nucleus prikkelt de substantia nigra => DA-
productie => bindt aan D2-receptoren in striatum =>
vermindert inhibitie van striatum op GPe => minder inhibitie
naar GPi => thalamus actiever => meer beweging
 Substantia nigra remt de subthalamic nucleus wanneer SN genoeg
geprikkeld is => inhibitie STN => minder prikkeling SN