Samenvatting voor de deeltoets van Onderneming & Recht week 1 tot en met 6

SAMENVATTING ONDERNEMING EN RECHT – DEELTOETS TENTAMEN
WEEK01 – ONDERNEMINGSVORMEN, RECHTSVORMEN EN WIJZEN VAN ONTSTAAN
RESPECITIEVELIJK OPRICHTING
Kern van het ondernemingsrecht, hoofdstuk 1 – Ondernemingsvormen
Het ondernemingsrecht regelt vooral drie hoofdthema’s:
 De interne structuur van de onderneming  de juridische organisatie en structuur van de
inrichting.
 Vertegenwoordiging  wie mogen en kunnen er voor de onderneming transacties afsluiten?
 Verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid voor de gang van zaken van de onderneming.

Besloten Vennootschap
Artikel 2:275: een onderneming met een in een of meerdere overdraagbare aandelen verdeeld
kapitaal. Behoort tot de zogenoemde kapitaalvennootschappen. De aandelen zijn een middel om
vermogen aan te trekken. Aan de aandelen is doorgaans een stemrecht voor de aandeelhouder
verbonden. Tenslotte vervult het aandeel vaak een winstverdelingsfunctie (dividend).
Blokkeringsregelingen  in de statuten te vinden voorschriften die het vrijelijk overdragen van
aandelen begrenzen.
Een BV kan slecht bij notariële akte worden opgericht.

Naamloze Vennootschap
Deze rechtsvorm is vooral geschikt voor grote ondernemingen. Net als de BV een
kapitaalvennootschap, maar de aandelen behoeven niet op naam te luiden.

De maatschap en de vennootschap onder firma
De maatschap is een obligatoire, wederkerige overeenkomst tot samenwerking van twee of meer
personen. Zij is gericht op het door middel van samenwerking behalen van vermogensrechtelijk
voordeel dat aan de vennoten ten goede komt. De vennoten dienen op voet van gelijkheid samen te
werken.
De maatschap en de vof behoren tot de personenvennootschappen.
Maatschap  beroepsuitoefening (openbaar of stil).
Vof  bedrijfsuitoefening (onder gemeenschappelijke naam).
De vennoten zijn gehouden iets in te brengen.

Twee verschillen tussen maatschap en vof:
 Bij een vof ontleent iedere vennoot aan de wet vertegenwoordigingsbevoegdheid. Bij een
maatschap is een maat alleen vertegenwoordigingsbevoegd indien de andere vennoten hem
daartoe een volmacht hebben gegeven.
 Voor schulden van de vof zijn alle vennoten (niet bijvoorbeeld alleen de handelende
vennoot) hoofdelijk verbonden. Het aansprakelijkheidsregime van de maatschap is minder
streng: de maten zijn in beginsel alleen voor gelijke delen aansprakelijk voor de schulden der
vennootschap.

Het Nederlandse ondernemingsrecht kent enkele rechtsvormen die zich bevinden tussen een
maatschap en een vof enerzijds, en een nv en een bv anderzijds  commanditaire vennootschap en
coöperatie.

Commanditaire vennootschap
Een commanditaire vennoot is tot niet meer gehouden dan het bedrag van zijn inbreng. Er is dus in
wezen een strenger aansprakelijkheidsregime voor de “gewone” vennoten dan voor de
commanditaire vennoot. Een commanditaire vennoot mag geen bestuurs- of beheerdershandelingen
verrichten.

, Namen van commanditaire vennoten behoeven niet in het handelsregister te worden
bekendgemaakt (zij kunnen immers toch niet worden aangesproken door schuldeisers).

Coöperatie
De coöperatie is opgezet als vereniging. De meeste artikelen inzake de vereniging zijn op de
coöperatie van toepassing. Een vereniging mag geen winst aan haar leden uitkeren, een coöperatie
mag dat wel. Daardoor is zij geschikt als ondernemingsvorm. De coöperatie moet haar
werkzaamheden ten dienste van haar leden verrichten. Hiertoe dient zij op grond van wettelijk
voorschrift een bepaalde soort overeenkomsten die verband houden met het bedrijf dat de
coöperatie uitoefent, af te sluiten met de leden.

Vereniging en stichting
Zijn minder geschikt als ondernemingsvorm, omdat ze geen winstuitkeringen mogen doen aan de
leden, oprichters en personen die deel uitmaken van hun organen. Voor een stichting geldt: zij mag
slechts uitkeringen doen aan anderen dan haar oprichters en degenen die deel uitmaken van haar
organen, voor zover deze uitkeringen een ideële strekking hebben.
Voor de stichting geldt een ledenverbod.

HOORCOLLEGE
Kern van het ondernemingsrecht  afzondering van vermogensbestanddelen in een entiteit
waarbinnen maatschappelijke – al dan niet economische – activiteiten plaatsvinden.
Ratio van het ondernemingsrecht  proberen te voorkomen dat het mislukken van
maatschappelijke – al dan niet economische – activiteiten andere entiteiten besmet of dat de entiteit
wordt besmet door het mislukken van activiteiten elders.

Er kan onderscheid gemaakt worden tussen contractuele en institutionele rechtsvormen. De
contractuele rechtsvormen zijn de personenvennootschappen, welke bestaan uit:
 Maatschap;
 Vennootschap onder firma;
 Commanditaire vennootschap.
De vof en de cv zijn “gekwalificeerde” maatschappen  gelaagde structuur wetteksten (zie: Boek 7A,
Wetboek van Koophandel).

De vermogensbestanddelen die zich in de vennootschap bevinden, behoren toe aan de vennoten. Er
is sprake van een afgescheiden vermogen  exclusief verhaalsobject voor de schuldeisers.

Institutionele rechtsvormen  rechtspersonen:
 Verenigingen;
 Coöperaties en onderlinge waarborgmaatschappijen;
 Naamloze vennootschap
 Besloten vennootschap
 Stichtingen
Een rechtspersoon staat vermogensrechtelijk met een natuurlijke persoon gelijk. De
vermogensbestanddelen die zich in de vennootschap bevinden, behoren toe aan de rechtspersoon
zelf.
De nv en de bv zijn kapitaalvennootschappen.

Verenigingen mogen geen winst onder hun leden verdelen. Stichtingen mogen alleen uitkeringen
doen aan anderen dan leden van haar organisatie, voor zover deze uitkeringen een ideële of sociale
strekking hebben. Coöperaties mogen wel uitkeringen doen aan haar leden.