Hoorcollege 1 – Internationaal privaatrecht – Introductie & bevoegdheden
Zwart gedrukte maakt deel uit van de lesstof en grijze niet.
Arrest verplicht? Dan in kleur.
Arrest niet verplicht? Dan in licht grijs of licht roze of iets.
Waar gaat het over: Pula parking (arrest!)
https://radar.avrotros.nl/uitzendingen/gemist/item/hoge-parkeerboete-uit- kroatie/
• Privaatrecht?
• Betalingsbevel opgesteld door notaris
o Executoriale titel? Vonnis idzv Brussel I bis? Erkenning?
• Vordering / schikkingsvoorstel
o Bevoegdheid? Erkenning en executie in NL? Toepasselijk recht
Wat is het advies? Dat hangt ervan af. Wat is er precies aan de hand? Opvallend is dat iedereen over een
parkeerboete heeft. Maar het is een heffing met onkosten. Pula parking is een rechtspersoon, die jou een
dienst heeft verleend (ter beschikking stellen van parkeerruimte), dus dat is een betalingsbevel. Althans
dat was het oorspronkelijk. Dus wat is het nou? Met welk rechtsgebied hebben we te maken? Pula
Parking zei het is Privaatrecht. Dat is de eerste vraag: HvJ zei als het een private instelling is. die een
private dienst verleend en waarvoor geen bijzondere regels gelden, dan is het privaatrecht. Tweede
vraag: gelden dan de regels van het IPR voor de inning daarvan? In het arrest hadden ze een betaalbevel
van de notaris van gemaakt, wat ze beschouwde als een executoriale titel die ze gelijk konden innen.
HvJ zei nee, dit is een vordering. Dan komt de vraag, oke als dit een vordering is, waar kan Pula dit dan
innen? Dus gaat om de vraag van bevoegdheid. Zijn wel paar mensen naar Kroatie gegaan, rechter
oordeelde, bedrag inderdaad te hoog, uiteindelijk 35 euro geworden.
Hoofdonderdelen en bronnen
• Onderdelen
o Bevoegdheid
o Toepasselijk recht
o Erkenning en tenuitvoerlegging
• Bronnen
o Internationaal recht (gevallen zijn internationaal, recht niet per se).
o Europees recht
o Nationaal recht
Gaat dus steeds over privaatrechtelijke geschillen. Feit dat de overheid partij is, wil niet zeggen dat het
geen privaatrecht is. Je moet dus kijken naar: maakt de overheid van bijzondere bevoegdheden? Kunnen
zij iets dat burgers niet kunnen? Doen ze eigenlijk alleen beroep op privaatrecht, omdat zij een contract
sluiten en er is sprake van een onrechtmatige daad, dan gewoon civielrecht. Dus drie hoofdvragen: welke
rechter bevoegd? Welk recht toepassen? (straf/publiek, passen geen internationaal recht toe) En wat kan
je met het vonnis in het buitenland?
Leerdoelen – studiegids
• Kennis: een uitstekend begrip van het [bestaande] internationaal privaatrecht.
• Toepassen: op systematische en correcte wijze de verschillende bronnen van het internationaal
privaatrecht gebruiken en aan de hand daarvan een complexe IPR-casus oplossen.
• Analyseren en bekritiseren: rechtspraak en regelgeving kritisch analyseren en beoordelen,
problemen signaleren en oplossingen aandragen.
• Hoorcollege – werkgroepen - discussiegroepen
IPR geeft geen oplossing, daarvoor moet je bij het materiële recht zijn. Indirect vaak wel, IRP kan
doorslaggevend zijn, om te kijken of het zinvol is. Zoals in de zaak Pula, veel mensen betalen dan maar
gewoon.
1
, Structuur van het vak
• Week 1 en 2: Introductie en bevoegdheid
• Week 3: Toepasselijk recht overeenkomsten
• Week 4: Bescherming van zwakkeren, voorrangsregels en openbare orde
• Week 5: Onrechtmatige daad
• Week 6: Goederenrecht
• Week 7: Erkenning en tenuitvoerlegging
Praktische mededelingen
• Mastervak 6 EC – te vervangen door EU Private International Law (sem 2)
• Tentamen 17 december 2019, herkansing 29 januari 2020.
• Jurisprudentie- en wetgevingsbundel mag mee naar het tentamen – officiële print laten maken!!
o GEEN aantekeningen maken!! Alleen onderstrepingen/highlights/tabjes – zie Canvas
• Opgaven per week: zie Canvas
• Materiaal: Wetseditie IPR, Internationaal privaatrecht Wetgeving & Jurisprudentie;
Internationaal Privaatrecht Reader en Inleiding Strikwerda/Schaafsma, Inleiding IPR, 12e druk
2019
• Coördinator:
Bevoegdheid deel 1
Doelen, bronnen en belangen
Doelen IPR
• De doelstelling van het IPR vlg Strikwerda/Schaafsma (p.2): streven naar
o “Een doelmatige en rechtvaardige regeling van het internationale rechtsverkeer”
▪ Je hebt regels nodig op het moment dat het recht nationaal is en mensen over
grenzen bewegen. Voorbeeld, je trouwt in Duitsland en je verhuist naar
Nederland, zou toch fijn zijn als je dan nog getrouwd bent. Daar zijn regels
voor. Maar ook als je iets koopt en je gaat de grens over, is het dan nog van
jou?
• Doelstelling Europees IPR: interne markt en Europese rechtsruimte
o Mogelijk maken van vrij verkeer/wegnemen van belemmeringen
o Tegengaan misbruik open grenzen
▪ Speciaal IPR voor Europese unie. Heeft een ander doel, althans andere
formulering, staat in het teken van het bereiken van de doelstellingen van de
EU, namelijk de interne markt en de Europese rechtsruimte. Het wegnemen van
belemmeringen en het tegengaan van misbruik spelen in EU een hele grote rol,
en op dat gebied neemt Europa het over. Het was nationaal en internationaal en
door Europa is het Europees geworden.
De volgende belangen spelen een rol, waar hou je rekening mee bij het opstellen bij een regeling? Je
moet een regeling hebben, welke regeling ga je maken?
• Internationale rechtsverkeer in abstracto
• Partijen en betrokken derden (afweging)
• Betrokken staten
o Er is een school geweest die zei, privaatrecht is tussen burgers, daar hebben de staten
geen belang bij. Daardoor zou het IPR ook makkelijk te regelen zijn, omdat de staten
geen belang zouden hebben. Er is een school, die zei nee: gaat om het onderlinge respect
die staten hebben voor elkaars recht. Het huidige IPR neemt een tussenpositie: die
probeert ook te bedenken dat staten wel degelijk belang kunnen hebben bij de
toepassing van internationaal privaatrecht.
Bevoegdheid – bronnen
• Verdragen
o Bilaterale verdragen
2
Zwart gedrukte maakt deel uit van de lesstof en grijze niet.
Arrest verplicht? Dan in kleur.
Arrest niet verplicht? Dan in licht grijs of licht roze of iets.
Waar gaat het over: Pula parking (arrest!)
https://radar.avrotros.nl/uitzendingen/gemist/item/hoge-parkeerboete-uit- kroatie/
• Privaatrecht?
• Betalingsbevel opgesteld door notaris
o Executoriale titel? Vonnis idzv Brussel I bis? Erkenning?
• Vordering / schikkingsvoorstel
o Bevoegdheid? Erkenning en executie in NL? Toepasselijk recht
Wat is het advies? Dat hangt ervan af. Wat is er precies aan de hand? Opvallend is dat iedereen over een
parkeerboete heeft. Maar het is een heffing met onkosten. Pula parking is een rechtspersoon, die jou een
dienst heeft verleend (ter beschikking stellen van parkeerruimte), dus dat is een betalingsbevel. Althans
dat was het oorspronkelijk. Dus wat is het nou? Met welk rechtsgebied hebben we te maken? Pula
Parking zei het is Privaatrecht. Dat is de eerste vraag: HvJ zei als het een private instelling is. die een
private dienst verleend en waarvoor geen bijzondere regels gelden, dan is het privaatrecht. Tweede
vraag: gelden dan de regels van het IPR voor de inning daarvan? In het arrest hadden ze een betaalbevel
van de notaris van gemaakt, wat ze beschouwde als een executoriale titel die ze gelijk konden innen.
HvJ zei nee, dit is een vordering. Dan komt de vraag, oke als dit een vordering is, waar kan Pula dit dan
innen? Dus gaat om de vraag van bevoegdheid. Zijn wel paar mensen naar Kroatie gegaan, rechter
oordeelde, bedrag inderdaad te hoog, uiteindelijk 35 euro geworden.
Hoofdonderdelen en bronnen
• Onderdelen
o Bevoegdheid
o Toepasselijk recht
o Erkenning en tenuitvoerlegging
• Bronnen
o Internationaal recht (gevallen zijn internationaal, recht niet per se).
o Europees recht
o Nationaal recht
Gaat dus steeds over privaatrechtelijke geschillen. Feit dat de overheid partij is, wil niet zeggen dat het
geen privaatrecht is. Je moet dus kijken naar: maakt de overheid van bijzondere bevoegdheden? Kunnen
zij iets dat burgers niet kunnen? Doen ze eigenlijk alleen beroep op privaatrecht, omdat zij een contract
sluiten en er is sprake van een onrechtmatige daad, dan gewoon civielrecht. Dus drie hoofdvragen: welke
rechter bevoegd? Welk recht toepassen? (straf/publiek, passen geen internationaal recht toe) En wat kan
je met het vonnis in het buitenland?
Leerdoelen – studiegids
• Kennis: een uitstekend begrip van het [bestaande] internationaal privaatrecht.
• Toepassen: op systematische en correcte wijze de verschillende bronnen van het internationaal
privaatrecht gebruiken en aan de hand daarvan een complexe IPR-casus oplossen.
• Analyseren en bekritiseren: rechtspraak en regelgeving kritisch analyseren en beoordelen,
problemen signaleren en oplossingen aandragen.
• Hoorcollege – werkgroepen - discussiegroepen
IPR geeft geen oplossing, daarvoor moet je bij het materiële recht zijn. Indirect vaak wel, IRP kan
doorslaggevend zijn, om te kijken of het zinvol is. Zoals in de zaak Pula, veel mensen betalen dan maar
gewoon.
1
, Structuur van het vak
• Week 1 en 2: Introductie en bevoegdheid
• Week 3: Toepasselijk recht overeenkomsten
• Week 4: Bescherming van zwakkeren, voorrangsregels en openbare orde
• Week 5: Onrechtmatige daad
• Week 6: Goederenrecht
• Week 7: Erkenning en tenuitvoerlegging
Praktische mededelingen
• Mastervak 6 EC – te vervangen door EU Private International Law (sem 2)
• Tentamen 17 december 2019, herkansing 29 januari 2020.
• Jurisprudentie- en wetgevingsbundel mag mee naar het tentamen – officiële print laten maken!!
o GEEN aantekeningen maken!! Alleen onderstrepingen/highlights/tabjes – zie Canvas
• Opgaven per week: zie Canvas
• Materiaal: Wetseditie IPR, Internationaal privaatrecht Wetgeving & Jurisprudentie;
Internationaal Privaatrecht Reader en Inleiding Strikwerda/Schaafsma, Inleiding IPR, 12e druk
2019
• Coördinator:
Bevoegdheid deel 1
Doelen, bronnen en belangen
Doelen IPR
• De doelstelling van het IPR vlg Strikwerda/Schaafsma (p.2): streven naar
o “Een doelmatige en rechtvaardige regeling van het internationale rechtsverkeer”
▪ Je hebt regels nodig op het moment dat het recht nationaal is en mensen over
grenzen bewegen. Voorbeeld, je trouwt in Duitsland en je verhuist naar
Nederland, zou toch fijn zijn als je dan nog getrouwd bent. Daar zijn regels
voor. Maar ook als je iets koopt en je gaat de grens over, is het dan nog van
jou?
• Doelstelling Europees IPR: interne markt en Europese rechtsruimte
o Mogelijk maken van vrij verkeer/wegnemen van belemmeringen
o Tegengaan misbruik open grenzen
▪ Speciaal IPR voor Europese unie. Heeft een ander doel, althans andere
formulering, staat in het teken van het bereiken van de doelstellingen van de
EU, namelijk de interne markt en de Europese rechtsruimte. Het wegnemen van
belemmeringen en het tegengaan van misbruik spelen in EU een hele grote rol,
en op dat gebied neemt Europa het over. Het was nationaal en internationaal en
door Europa is het Europees geworden.
De volgende belangen spelen een rol, waar hou je rekening mee bij het opstellen bij een regeling? Je
moet een regeling hebben, welke regeling ga je maken?
• Internationale rechtsverkeer in abstracto
• Partijen en betrokken derden (afweging)
• Betrokken staten
o Er is een school geweest die zei, privaatrecht is tussen burgers, daar hebben de staten
geen belang bij. Daardoor zou het IPR ook makkelijk te regelen zijn, omdat de staten
geen belang zouden hebben. Er is een school, die zei nee: gaat om het onderlinge respect
die staten hebben voor elkaars recht. Het huidige IPR neemt een tussenpositie: die
probeert ook te bedenken dat staten wel degelijk belang kunnen hebben bij de
toepassing van internationaal privaatrecht.
Bevoegdheid – bronnen
• Verdragen
o Bilaterale verdragen
2
