Samenvatting MK-FO-4
,Inhoudsopgave
Respiratoir systeem................................................................................................................................4
Respiratie - Medisch...........................................................................................................................4
Anatomie en fysiologie van het respiratoire systeem.....................................................................4
Respiratoire insufficiëntie...............................................................................................................5
Respiratie - Verpleegkundig................................................................................................................7
Observaties van respiratoire insufficiëntie......................................................................................7
Bewaking........................................................................................................................................7
Ondersteuning................................................................................................................................8
Zuur-basenevenwicht.........................................................................................................................8
Thoraxdrainage...............................................................................................................................9
Circulatie – medisch..............................................................................................................................10
Pathologie en pathofysiologie..........................................................................................................10
Links-rechtsshunt..........................................................................................................................10
Shock................................................................................................................................................10
Vormen van Shock........................................................................................................................11
Circulatie – verpleegkundige................................................................................................................11
Algemene verpleegkundige observaties, bewaking en interventies.................................................11
Basisobservaties...........................................................................................................................11
Specifieke observaties..................................................................................................................11
ECG stappenplan...............................................................................................................................15
Neurologisch systeem (medisch)..........................................................................................................17
Neurologisch onderzoek...................................................................................................................17
Verhoogde intracraniële druk...........................................................................................................17
Cerebrale infecties............................................................................................................................18
Trauma capitis..................................................................................................................................18
Convulsieve aandoeningen...............................................................................................................19
Neurologisch systeem (verpleegkundig)...............................................................................................20
Verhoogde intracraniële druk...........................................................................................................21
Infectieziekten..................................................................................................................................21
Convulsieve aandoeningen...............................................................................................................22
Trauma capitis...................................................................................................................................22
Traumata van het ruggenmerg..........................................................................................................23
Intern milieu.........................................................................................................................................24
Hormoonregulatie............................................................................................................................24
, Anatomie en fysiologie van de nieren...............................................................................................25
Acute nierinsufficientie (ANI)............................................................................................................27
Elektrolytstoornissen........................................................................................................................28
Lichaamstemperatuur.......................................................................................................................28
Fysiologie......................................................................................................................................28
Bewaking en ondersteuning lichaamstemperatuur (t/m 622)......................................................30
Kindertraumatologie.............................................................................................................................32
De ABCDE-methodiek.......................................................................................................................32
A: Airway (bedreigde ademweg)...................................................................................................32
B: Breathing (bedreigde ademhalling)..........................................................................................32
C: Circulation (circulatie herstellen)..............................................................................................32
D: Disability (bewustzijn)..............................................................................................................33
E: exposure (uiterlijke kenmerken)...............................................................................................33
PBLS......................................................................................................................................................33
Acute levensbedreigende aandoeningen..........................................................................................34
Lichamelijk trauma...........................................................................................................................34
Psychosociale zorg................................................................................................................................37
DEF model........................................................................................................................................37
Gevolgen van opname voor de ontwikkeling....................................................................................38
Farmacotherapie...............................................................................................................................40
Toediening, verdeling en uitscheiding...........................................................................................40
Dosering, effecten en interacties..................................................................................................40
Metabolisme.................................................................................................................................41
, Respiratoir systeem
Respiratie - Medisch
Om het leven in stand te houden is het noodzakelijk dat er ononderbroken voldoende zuurstof naar
de weefsels wordt getransporteerd en koolzuur wordt afgevoerd. Onder deze weefsels nemen de
hersenen een bijzondere plaats in. Voor het zuurstof- en koolzuurtransport is het volgende nodig:
Bloed: dat voldoende zuurstof bevat
Hart: dat het bloed adequaat kan rondpompen
Functionerend vaatstelsel: die het bloed over de verschillende organen kan verdelen
Longen: die voldoende zuurstof en koolzuur tussen de buitenlucht kunnen uitwisselen.
Gaswisseling kun je indelen in externe respiratie (vind plaats in de longen) of interne respiratie
(vind plaats in het lichaam van bloedvat naar weefsel). Gaswisseling vind plaats door middel van
diffusie, dit is een passief transport, waarbij de stoffen van een hoge concentratie diffunderen naar
een lagere concentratie.
Anatomie en fysiologie van het respiratoire systeem
Embryonale en foetale ontwikkeling
Vroegste Zuurstofbehoefte is relatief gering. Behoefte word voldaan door diffusie van
embryonale zuurstof vanuit de moederlijke bloedvaten in het endometrium van de uterus
ontwikkelingsfas naar de embryonale cellen.
e
Later in de Meer zuurstofbehoefte, vaatstelsel word aangelegd, waardoor de opname
embryonale van zuurstof en de afgifte van koolzuur word geschieden via de placenta.
ontwikkeling
De longen zijn voor de geboorte nog niet actief. De anatomische ontwikkeling van de longen begint
al in een vroege fase van de foetale ontwikkeling. Als het embryo ongeveer 3 weken oud is het
ademhalingsstelsel als uitstulping van de voorwand van de zogenaamde primitieve darm
uitstulping splitst zich delen zich in een linker en rechter deel trachea, linker en
rechterhoofdbronchi ontstaan longkwabben ontstaan. De longvaatstelsel verloopt hieraan
parallel. Aangeboren afwijkingen van de luchtwegen, longen en slokdarm zijn te begrijpen vanuit
deze embryonale ontwikkeling.
Na de geboorte moeten de longen de gaswisselingsfunctie direct overnemen van de placenta.
Daarom moet de longfunctie bij de geboorte voldoende ontwikkeld zijn om een adequate
gaswisseling mogelijk te maken. Het is belangrijk dat voldoende longweefsel en voldoende groot
longoppervlak aanwezig is. Tevens moeten de longvaten goed ontwikkeld zijn en dient de
longcirculatie goed op gang te komen. De enzymsystemen die nodig zijn voor de productie van
surfactant (oppervlaktespanningverlagende stof), moeten voldoende functioneren, zodat er genoeg
surfactant is om de kleine luchtruimtes in de long open te houden. Ten slotte moet het
ademcentrum tot adequate activiteit in staat zijn. Is dit niet goed ontwikkeld kan er sprake zijn van
een ontwikkelingsstoornis:
Longhypoplasie: long heeft te weinig longweefsel in staat tot gaswisseling.
Persisterende foetale circulatie: na geboorte neemt de longvaatweerstand onvoldoende af,
waardoor de longcirculatie onvoldoende opgang komt en de foetale circulatie blijft bestaan.
IRDS: onvoldoende surfactant waarbij de kleine luchtruimtes in de long dicht klappen door
een te grote oppervlaktespanning.
Onrijpheid van het ademcentrum of bloeding die de functie van het ademcentrum
belemmeren.
Shunting: zuurstofarm bloed komt in de arteriële circulatie terecht.
Postnatale ontwikkeling
Na de geboorte maken de longen nog een belangrijke ontwikkeling door. Hierbij kan geconcludeerd
worden dat de longen en luchtwegen van kinderen kwetsbaarder zijn dan die van volwassenen.
Alveoli: Een pasgeboren kind heeft nog geen echte alveoli (sacculi alveolares); deze
ontwikkelen zich pas na de geboorte. Rond de leeftijd van 8 jaar heeft het kind evenveel
alveoli als een volwassene. De grootte van de alveoli groeit mee met het kind. Kleinere
alveoli hebben een kleinere doorsnede, wat leidt tot een grotere oppervlaktespanning en
een grotere kans dat ze samenvallen.
,Inhoudsopgave
Respiratoir systeem................................................................................................................................4
Respiratie - Medisch...........................................................................................................................4
Anatomie en fysiologie van het respiratoire systeem.....................................................................4
Respiratoire insufficiëntie...............................................................................................................5
Respiratie - Verpleegkundig................................................................................................................7
Observaties van respiratoire insufficiëntie......................................................................................7
Bewaking........................................................................................................................................7
Ondersteuning................................................................................................................................8
Zuur-basenevenwicht.........................................................................................................................8
Thoraxdrainage...............................................................................................................................9
Circulatie – medisch..............................................................................................................................10
Pathologie en pathofysiologie..........................................................................................................10
Links-rechtsshunt..........................................................................................................................10
Shock................................................................................................................................................10
Vormen van Shock........................................................................................................................11
Circulatie – verpleegkundige................................................................................................................11
Algemene verpleegkundige observaties, bewaking en interventies.................................................11
Basisobservaties...........................................................................................................................11
Specifieke observaties..................................................................................................................11
ECG stappenplan...............................................................................................................................15
Neurologisch systeem (medisch)..........................................................................................................17
Neurologisch onderzoek...................................................................................................................17
Verhoogde intracraniële druk...........................................................................................................17
Cerebrale infecties............................................................................................................................18
Trauma capitis..................................................................................................................................18
Convulsieve aandoeningen...............................................................................................................19
Neurologisch systeem (verpleegkundig)...............................................................................................20
Verhoogde intracraniële druk...........................................................................................................21
Infectieziekten..................................................................................................................................21
Convulsieve aandoeningen...............................................................................................................22
Trauma capitis...................................................................................................................................22
Traumata van het ruggenmerg..........................................................................................................23
Intern milieu.........................................................................................................................................24
Hormoonregulatie............................................................................................................................24
, Anatomie en fysiologie van de nieren...............................................................................................25
Acute nierinsufficientie (ANI)............................................................................................................27
Elektrolytstoornissen........................................................................................................................28
Lichaamstemperatuur.......................................................................................................................28
Fysiologie......................................................................................................................................28
Bewaking en ondersteuning lichaamstemperatuur (t/m 622)......................................................30
Kindertraumatologie.............................................................................................................................32
De ABCDE-methodiek.......................................................................................................................32
A: Airway (bedreigde ademweg)...................................................................................................32
B: Breathing (bedreigde ademhalling)..........................................................................................32
C: Circulation (circulatie herstellen)..............................................................................................32
D: Disability (bewustzijn)..............................................................................................................33
E: exposure (uiterlijke kenmerken)...............................................................................................33
PBLS......................................................................................................................................................33
Acute levensbedreigende aandoeningen..........................................................................................34
Lichamelijk trauma...........................................................................................................................34
Psychosociale zorg................................................................................................................................37
DEF model........................................................................................................................................37
Gevolgen van opname voor de ontwikkeling....................................................................................38
Farmacotherapie...............................................................................................................................40
Toediening, verdeling en uitscheiding...........................................................................................40
Dosering, effecten en interacties..................................................................................................40
Metabolisme.................................................................................................................................41
, Respiratoir systeem
Respiratie - Medisch
Om het leven in stand te houden is het noodzakelijk dat er ononderbroken voldoende zuurstof naar
de weefsels wordt getransporteerd en koolzuur wordt afgevoerd. Onder deze weefsels nemen de
hersenen een bijzondere plaats in. Voor het zuurstof- en koolzuurtransport is het volgende nodig:
Bloed: dat voldoende zuurstof bevat
Hart: dat het bloed adequaat kan rondpompen
Functionerend vaatstelsel: die het bloed over de verschillende organen kan verdelen
Longen: die voldoende zuurstof en koolzuur tussen de buitenlucht kunnen uitwisselen.
Gaswisseling kun je indelen in externe respiratie (vind plaats in de longen) of interne respiratie
(vind plaats in het lichaam van bloedvat naar weefsel). Gaswisseling vind plaats door middel van
diffusie, dit is een passief transport, waarbij de stoffen van een hoge concentratie diffunderen naar
een lagere concentratie.
Anatomie en fysiologie van het respiratoire systeem
Embryonale en foetale ontwikkeling
Vroegste Zuurstofbehoefte is relatief gering. Behoefte word voldaan door diffusie van
embryonale zuurstof vanuit de moederlijke bloedvaten in het endometrium van de uterus
ontwikkelingsfas naar de embryonale cellen.
e
Later in de Meer zuurstofbehoefte, vaatstelsel word aangelegd, waardoor de opname
embryonale van zuurstof en de afgifte van koolzuur word geschieden via de placenta.
ontwikkeling
De longen zijn voor de geboorte nog niet actief. De anatomische ontwikkeling van de longen begint
al in een vroege fase van de foetale ontwikkeling. Als het embryo ongeveer 3 weken oud is het
ademhalingsstelsel als uitstulping van de voorwand van de zogenaamde primitieve darm
uitstulping splitst zich delen zich in een linker en rechter deel trachea, linker en
rechterhoofdbronchi ontstaan longkwabben ontstaan. De longvaatstelsel verloopt hieraan
parallel. Aangeboren afwijkingen van de luchtwegen, longen en slokdarm zijn te begrijpen vanuit
deze embryonale ontwikkeling.
Na de geboorte moeten de longen de gaswisselingsfunctie direct overnemen van de placenta.
Daarom moet de longfunctie bij de geboorte voldoende ontwikkeld zijn om een adequate
gaswisseling mogelijk te maken. Het is belangrijk dat voldoende longweefsel en voldoende groot
longoppervlak aanwezig is. Tevens moeten de longvaten goed ontwikkeld zijn en dient de
longcirculatie goed op gang te komen. De enzymsystemen die nodig zijn voor de productie van
surfactant (oppervlaktespanningverlagende stof), moeten voldoende functioneren, zodat er genoeg
surfactant is om de kleine luchtruimtes in de long open te houden. Ten slotte moet het
ademcentrum tot adequate activiteit in staat zijn. Is dit niet goed ontwikkeld kan er sprake zijn van
een ontwikkelingsstoornis:
Longhypoplasie: long heeft te weinig longweefsel in staat tot gaswisseling.
Persisterende foetale circulatie: na geboorte neemt de longvaatweerstand onvoldoende af,
waardoor de longcirculatie onvoldoende opgang komt en de foetale circulatie blijft bestaan.
IRDS: onvoldoende surfactant waarbij de kleine luchtruimtes in de long dicht klappen door
een te grote oppervlaktespanning.
Onrijpheid van het ademcentrum of bloeding die de functie van het ademcentrum
belemmeren.
Shunting: zuurstofarm bloed komt in de arteriële circulatie terecht.
Postnatale ontwikkeling
Na de geboorte maken de longen nog een belangrijke ontwikkeling door. Hierbij kan geconcludeerd
worden dat de longen en luchtwegen van kinderen kwetsbaarder zijn dan die van volwassenen.
Alveoli: Een pasgeboren kind heeft nog geen echte alveoli (sacculi alveolares); deze
ontwikkelen zich pas na de geboorte. Rond de leeftijd van 8 jaar heeft het kind evenveel
alveoli als een volwassene. De grootte van de alveoli groeit mee met het kind. Kleinere
alveoli hebben een kleinere doorsnede, wat leidt tot een grotere oppervlaktespanning en
een grotere kans dat ze samenvallen.
