STOFWISSELING EN ENDOCRINOLOGIE WCO'S EN ZELFSTUDIES UITWERKINGEN

WCO1a – Stofwisseling en Endocrinologie


Weende analyse; voer of grandstof bestaat uit 6 fracties, de laatste 4 kunnen bij oxidatie (verbranding)
leiden tot de productie van energie

1. Ruw water
2. Ruw as (RAS)
3. Ruw eiwit --> AZ
4. Ruw vet --> Vetzuren en glycerol
5. Ruwe celstof --> VVZ
6. Overige Koolhydraten (OK) --> glucose, fructose



Dit schema beschrijft de energie waardering van het voer. Wat we
net zagen was het energie van het voer en dat heet in dit schema de
Bruto Energie (BE of GE). Je kunt wel een hoeveelheid energie in het
voer hebben, maar niet eindigt bij de netto energie. De BE van het
voer kan je meten; je gaat het voer volledig oxideren en meet dan de
warmteproductie. Je meet dit met de Bomcaloriemeter.

Ter herinnering;

Eenheid van energie = Joules

1kcal = 4,184 kJ en 1000 kJ = 1 MJ.



Schijnbare verteerbare energie = Digestible energie = DE. Een deel van de energie die in het voer zit gaat
verloren in de feces. Je kan dit ook meten; fecesproductie meten en feces volledig oxideren en meten
van de warmteproductie via de bomcaloriemeter.

Berekening; DE = GE – Efeces



ME = metaboliseerbare energie. De principe van de meting

1. Urineproductie meten en urine volledig oxideren en meten warmteproduktie
(bomcaloriemeter). Ureum is brandbaar in de urine.
2. Meten CH4 productie (respiratiekamer) (H2 productie wordt dan verwaarloosd). Het komt wel
uit het voer, maar er wordt niet veel meegedaan dus je kan het ook verwaarlozen ipc.

Berekening;

ME = DE – Eurine – Emethaan

, Emethaan = produktie x 39.6 KJ/L



ME is hetgeen dat het dier dan daadwerkelijk kan gaan gebruiken voor zijn metabolisme, dit kan op 3
manieren gebruikt worden.

1. Om zichzelf te onderhouden; Netto Energie Onderhoud (NEm) Samen = Totale Warmte Produktie (HP
2. Thermogeen effect (TE)
3. Netto Energie Produktie (NEp) = vlees, eieren, melk, veren en dracht

De ME wordt dan i.p.c. gebruikt om of het dier te onderhouden of iets te produceren.



NEp is de hoeveelheid energie die in een eindproduct wordt vastgelegd; verbrandingswaarde kan je dan
bepalen en dat is hoeveel energie erin opgeslagen zit. Bij vlees is het alleen wat lastiger, omdat de
verbrandingswaarde niet uniform is van vlees want het is afhankelijk van de hoeveelheid eiwit en vet die
erin zit. Er is een trucje voor; als het dier groeit zet het vlees en vet aan, hier hebben we gegevens van;

- Spierweefsel; 75% water en 25% eiwit  52% C en 16% N
- Vetweefsel; 10% water en 90% vet  76.9% C

Je maakt dan een koolstof-stikstofbalans;

- Opname; KH, vetten en eiwitten
- Verlies; mest, urine, haar, schilfers

In het geval van een groeiend dier bepaald je dan dus de Neg (Netto Energie
Groei) en deze zal bij een dier dat in de groei is positief zijn. Dus In > Uit. Je
kan als je de N en C balans weet, de vet en eiwit aanzet berekenen (zie
afbeelding hiernaast). Als je dan de hoeveelheid aanzet weet kan je deze
vermenigvuldigen met de Netto Energie die het oplevert waardoor je een
totale hoeveelheid energie krijgt. Dit is dan de NEp bij groei dus de NEg



De omzet van ME tot NEp is ook niet 100% efficiënt, deze is afhankelijk van
de efficiëntie Kp = NEp/ME. De Kp kun je meten door verschillende
proeven de toen bij dieren die op onderhoud staan  precies genoeg
energie geven om te leven; dier valt niet af maar komt ook niet aan. Je
gaat dan op een moment meer geven tot het dier iets gaat produceren 
bijvoorbeeld melk. Dit is dan natuurlijk niet 100% efficiënt. Je zet dan de
NEp uit tegen de ME van het voer en je krijgt dan een grafiek. De helling
van deze grafiek is de efficiëntie Kp = NEp/ME



De hoeveelheid ME die een dier opneemt komt in de melk terecht, maar de rest komt vrij in de vorm
van warmte volgens de wet van behoud van energie. De totale warmte produktie is dus ME – NEp. Je