,Les 1
OORZAKEN VANR RAMPEN (ALGEMEEN)
I. Menselijk handelen en falen
o 80% van alle ongevallen/rampen duidelijk door menselijke fouten
II. Falen van organisaties
o Gebeurtenissen in maanden of jaren voorafgaand aan de ramp
III. Systemen zijn zo rampgevoelig
Complexiteit en ‘strakke’ koppeling tussen bedrijfsprocessen: kleine fouten en gebreken escaleren
snel tot grote problemen
Voorkomen van rampen
I. Ergonomie
o Goede opleiding, vakbekwaamheid en voldoende controle
II. Kwaliteitssystemen
o Vroeg-signalering en goede communicatie
III. Systemen uitbannen vanwege inherente risico’s
o Buffers inbouwen of ontkoppelen
Rampen en crises: op welke schaal voelbaar?
Transnationaal – meerdere landen
Nationaal – van invloed op het hele land (de gehele Nederlandse samenleving in beroering)
Trans- of bovenregionaal - regio-overschrijdende (bovenregionaal)
Regionaal – binnen een regio
Lokaal – incident beperkt tot lokaal niveau
Risico
- Risicobeleving: Eigen keuze speelt belangrijke rol – gevaarlijke sport / activiteit gaan doen. -
- Perceptie van risico relatie met kennis van activiteit
Bepalen en Berekenen Risico
Bedrijven die gevaarlijke activiteiten ontplooien Die kunnen leiden tot ernstig letsel of
schade.
2 vormen van risico
, Quantitive risk assessment (QRA)Onderscheid in: A) Plaatsgebonden risico en B) Groepsrisico
A) Plaatsgebonden risico
Het plaatsgebonden risico is de berekende kans per jaar, dat een persoon overlijdt als rechtsreeks
gevolg van een ongeval bij een risicobron, aangenomen dat hij op die plaats permanent en
onbeschermd verblijft. Risicocontour (ofwel plaatsgebonden risico) geeft aan hoe groot in de
omgeving de overlijdenskans is door een ongeval met een risicobron: binnen de contour is het risico
groter, buiten de contour is het risico kleiner.
PR 10-6
Bij een plaatsgebonden risico van 10-6 is de kans dat er daadwerkelijk een zwaar ongeval plaatsvindt
1 op de miljoen. Een PR van 10-6 wordt in de regels voor ruimtelijke ordening en externe veiligheid
echter als een relatief hoog risico beschouwd.
Bij een PR van 10-6 is de kans dat een persoon op die afstand van het ongeval daadwerkelijk overlijdt
nog redelijk groot. Wegens dit soort relatief grote overlijdenskansen mogen er binnen de contour
van 10-6 in principe geen kwetsbare objecten staan.
Dit geldt voor situaties die (zijn) ontstaan na het moment waarop de betreffende norm is
uitgebracht, te weten 1989 voor inrichtingen en 1996 voor transport.
B) Groepsrisico
De cumulatieve kans per jaar dat ten minste 10, 100 of 1.000 personen overlijden als rechtstreeks
gevolg van hun aanwezigheid in het invloedsgebied van een inrichting en een ongewoon voorval
binnen die inrichting waarbij een gevaarlijke stof of gevaarlijke afvalstof betrokken is".
Het groepsrisico (GR) gaat over de impact van een calamiteit met veel dodelijke slachtoffers tegelijk:
Vuurwerkramp Enschede 20 doden op 1 plaats,700 verkeersdoden verschillende locaties in
Nederland.
Definitie ramp( crisiswet veiligheidsregio)
Ramp: Een zwaar ongeval of een andere gebeurtenis waarbij het leven en de gezondheid van veel
personen, het milieu of grote materiële belangen in ernstige mate zijn geschaad of worden bedreigd
en waarbij een gecoördineerde inzet van diensten of organisaties van verschillende disciplines is
vereist om de dreiging weg te nemen of de schadelijke gevolgen te beperken.
Rampbestrijding: Het geheel van maatregelen en voorzieningen, met inbegrip van de voorbereiding
daarop, dat het gemeentebestuur of het bestuur van een veiligheidsregio treft met het oog op een
ramp, het voorkomen van een ramp en het beperken van de gevolgen van een ramp.
Crisis: Een situatie waarin een vitaal belang van de samenleving is aangetast of dreigt te worden
aangetast: Territoriale veiligheid, Fysieke veiligheid, Economische veiligheid, ecologische veiligheid,
Sociale en politieke stabiliteit.
Crisisbestrijding: Het geheel van maatregelen en voorzieningen, met inbegrip van de voorbereiding
daarop, dat het gemeentebestuur of het bestuur van een veiligheidsregio in een crisis treft ter
handhaving van de openbare orde.
• Rampenorganisatie is een lege organisatie