Hoorcollege tentamen 3
WEEK 1
Methodologie van sociaalwetenschappelijk onderzoek
Kwalitatief onderzoek
• Sociale werkelijkheid begrijpen, in een bepaalde context en vanuit een
bepaald perspectief
• Kijken door de ogen van respondenten
• Data verzamelen door in gesprek te gaan, of door middel van interactie
met anderen
Interviews
Focusgroepen
Participerende observatie...
Je hebt verschillende manieren om te kijken naar wat de sociale
werkelijkheid is en hoe je kennis kan produceren over die sociale
werkelijkheid is.
1. Ontologie (Wat is de aard van sociale werkelijkheid?)
Kwantitatief onderzoek:
, o Gaat uit van objectivisme. Sociale werkelijkheid wordt gezien
als objectief en onafhankelijk van individuele waarnemers.
o Er is één waarheid die kan worden ontdekt en gemeten.
Kwalitatief onderzoek:
o Gaat uit van constructivisme. Sociale werkelijkheid wordt
gezien als subjectief en afhankelijk van hoe mensen die samen
creëren. Constructivisme:
o Geen vaste, zelf staande sociale realiteit die wij op een
neutrale manier kunnen beschrijven, verklaren of
representeren, op een enkele ‘correcte’ manier
o Sociale werkelijkheid ontstaat door interacties tussen mensen,
betekenissen, en is intrinsiek veranderlijk
o Kennis is geen neutrale weergave van de realiteit, maar een
construct, een specifieke manier om die werkelijkheid te
begrijpen geconstrueerd
o Kennis/begrip van de werkelijkheid is geconstrueerd in
interactie met anderen en vervolgens geïnstitutionaliseerd in
bepaalde manieren van denken over die werkelijkheid
2. Epistemologie (Wat is de aard van kennis en
kennisverwerving?)
Kwantitatief onderzoek:
o Gebaseerd op positivisme. Kennis komt voort uit feiten,
objectieve waarnemingen en meetbare resultaten. Het doel is
universele wetmatigheden ontdekken.
o De onderzoeker staat los van het onderzoeksobject.
Kwalitatief onderzoek:
o Gebaseerd op interpretivisme. Kennis wordt gezien als
subjectief, en de betekenis die mensen aan hun ervaringen
geven staat centraal.
o De onderzoeker en het onderzoeksobject zijn met elkaar
verbonden.
Interpretivisme
- De sociale werkelijkheid begrijpen vanuit een bepaald perspectief
- Kijken door de ogen van anderen (respondenten)
- Door onderzoek willen we bepaalde ervaringen en interpretaties van
de werkelijkheid blootleggen en begrijpen
- Toegang tot verschillende interpretaties van de werkelijkheid,
verschillende leefwerelden.
Kwalitatief onderzoek
... richt zich op:
- de beleving van de mensen die je bestudeert, en de betekenis die zij
zelf aan hun leefwereld geven. Oftewel: kijken door de ogen van
mensen die je bestudeert.
Details, nuances en complexiteit:
WEEK 1
Methodologie van sociaalwetenschappelijk onderzoek
Kwalitatief onderzoek
• Sociale werkelijkheid begrijpen, in een bepaalde context en vanuit een
bepaald perspectief
• Kijken door de ogen van respondenten
• Data verzamelen door in gesprek te gaan, of door middel van interactie
met anderen
Interviews
Focusgroepen
Participerende observatie...
Je hebt verschillende manieren om te kijken naar wat de sociale
werkelijkheid is en hoe je kennis kan produceren over die sociale
werkelijkheid is.
1. Ontologie (Wat is de aard van sociale werkelijkheid?)
Kwantitatief onderzoek:
, o Gaat uit van objectivisme. Sociale werkelijkheid wordt gezien
als objectief en onafhankelijk van individuele waarnemers.
o Er is één waarheid die kan worden ontdekt en gemeten.
Kwalitatief onderzoek:
o Gaat uit van constructivisme. Sociale werkelijkheid wordt
gezien als subjectief en afhankelijk van hoe mensen die samen
creëren. Constructivisme:
o Geen vaste, zelf staande sociale realiteit die wij op een
neutrale manier kunnen beschrijven, verklaren of
representeren, op een enkele ‘correcte’ manier
o Sociale werkelijkheid ontstaat door interacties tussen mensen,
betekenissen, en is intrinsiek veranderlijk
o Kennis is geen neutrale weergave van de realiteit, maar een
construct, een specifieke manier om die werkelijkheid te
begrijpen geconstrueerd
o Kennis/begrip van de werkelijkheid is geconstrueerd in
interactie met anderen en vervolgens geïnstitutionaliseerd in
bepaalde manieren van denken over die werkelijkheid
2. Epistemologie (Wat is de aard van kennis en
kennisverwerving?)
Kwantitatief onderzoek:
o Gebaseerd op positivisme. Kennis komt voort uit feiten,
objectieve waarnemingen en meetbare resultaten. Het doel is
universele wetmatigheden ontdekken.
o De onderzoeker staat los van het onderzoeksobject.
Kwalitatief onderzoek:
o Gebaseerd op interpretivisme. Kennis wordt gezien als
subjectief, en de betekenis die mensen aan hun ervaringen
geven staat centraal.
o De onderzoeker en het onderzoeksobject zijn met elkaar
verbonden.
Interpretivisme
- De sociale werkelijkheid begrijpen vanuit een bepaald perspectief
- Kijken door de ogen van anderen (respondenten)
- Door onderzoek willen we bepaalde ervaringen en interpretaties van
de werkelijkheid blootleggen en begrijpen
- Toegang tot verschillende interpretaties van de werkelijkheid,
verschillende leefwerelden.
Kwalitatief onderzoek
... richt zich op:
- de beleving van de mensen die je bestudeert, en de betekenis die zij
zelf aan hun leefwereld geven. Oftewel: kijken door de ogen van
mensen die je bestudeert.
Details, nuances en complexiteit:
