Samenvatting – Een eetstoornis
overwinnen, kan dat?
Hoofdstuk 1 – Kenmerken van eetstoornissen
1.2 – Criteria voor anorexia nervosa?
Criteria voor anorexia nervosa volgens de DSM 5
A. Het beperken van de energie-inname ten opzichte van de energiebehoefte,
resulterend in een significant te laag lichaamsgewicht voor de leeftijd, de sekse, de
groeicurve en de lichamelijke gezondheid. Een significant te laag gewicht wordt
gedefinieerd als een gewicht dat lager is dan het minimale normale gewicht of, bij
kinderen en adolescenten, een lager gewicht dan wat minimaal wordt verwacht.
B. Een intense vrees om aan te komen of te dik te worden, of persisterend gedrag dat
gewichtstoename verhindert, zelfs al heeft de betrokkende een significant te laag
gewicht.
C. Een stoornis in de manier waarop de betrokkene zijn of haar lichaamsgewicht of
lichaamsvorm ervaart, een onevenredig grote invloed van het lichaamsgewicht of de
lichaamsvorm op het oordeel over zichzelf, of persisteren in het niet onderkennen
van de ernst van het actuele lage lichaamsgewicht.
Restrictieve type = gedurende de afgelopen 3 maanden is de betrokkende niet gaan braken
of is er geen gebruik gemaakt van laxantia middelen het gewichtsverlies komt
voornamelijk tot stand door vasten en/of overmatige lichaamsbeweging.
Eetbuien-/purgerende type = De betrokkene is gedurende 3 maanden bezig geweest met
zelf opgewekt braken of misbruik van laxantia er zijn eetbuien aanwezig.
Wat zijn de voor- en nadelen van de DSM 5 criteria voor anorexia nervosa?
Nadelen
Het is vreemd dat de DSM 5 begint met een kenmerk (A) dat niet specifiek is voor
anorexia nervosa, namelijk beperking van de energie-inname dit kan namelijk
verschillende oorzaken hebben.
‘Een significant te laag gewicht’ is niet eenduidig in de DSM-IV was dit 85%.
In de DSM-IV zat in het eerste criterium nog wel een psychologisch kenmerk,
namelijk de weigering om een normaal gewicht ter handhaven.
Voordelen
Het criterium D ‘het wegblijven van de menstruatie’ is weggelaten bij DSM-5 met
dit kenmerk sloot je verschillende groepen uit.
Wat zegt de DSM-5 over het herstel van anorexia nervosa?
Bij criterium A is sprake van herstel bij een zodanige toename van energie-inname
dat het gewicht normaal is voor de leeftijd, de lengte en de sekse.
- Heeft niet te maken met psychische aspecten.
1
,1.3 – Criteria voor boulimia nervosa
Criteria voor anorexia nervosa volgens de DSM 5
A. Recidiverende eetbui-episoden. Dit wordt gekenmerkt door de volgende kenmerken:
1. Het in een afzonderlijke tijdsperiode (bijv. 2 uur) eten van een hoeveelheid
voedsel die beslist groter is dan die de meeste mensen binnen dezelfde tijd,
onder vergelijkbare omstandigheden zouden eten.
2. Het gevoel tijdens de episode geen beheersing te hebben over het eten
niet kunnen stoppen met eten.
B. Recidiverend inadequaat compensatoir gedrag om gewichtstoename tegen te gaan,
zoals zelf opgewekt braken, laxantia, diuretica of andere medicatie; vasten of
overmatige lichaamsbeweging.
C. Zowel de eetbuien als het inadequate compensatoire gedrag doen zich gedurende 3
maanden minstens 1x per week voor.
D. De lichaamsvorm en het lichaamsgewicht hebben een onevenredig grote invloed op
het oordeel over zichzelf.
E. De stoornis treedt niet uitsluitend op tijdens episoden van anorexia nervosa.
Wat zijn de voor-en nadelen van de DSM-5 criteria voor boulimia nervosa?
Nadelen
De DSM-5 noemt geen gevolgen van het eetgedrag voor het gewicht, zoals bij
anorexia nervosa.
Het criterium van intense angst om dik te worden wordt niet genoemd, terwijl dat bij
boulimia ook aanwezig is daarom worden de eetbuien gecompenseerd.
Er wordt op geen enkele manier verwezen naar de ontkenning van het eetgedrag.
Om de ernstgraad aan te geven is het wenselijk om ook aandacht te geven aan het
psychisch functioneren en niet alleen naar het aantal eetbuien + het compenserende
gedrag.
Er zou ook gekeken moeten worden naar de kwaliteit van een sociaal ondersteunend
netwerk.
Voordelen
In de DSM-5 worden geen subtypen meer beschreven.
In de DSM-5 worden bij criterium B alle vormen van compenseergedrag vermeld.
In de DSM-5 wordt gezegd dat het compensatoire gedrag minstens 1x keer week
moet voorkomen in de DSM-IV was dit minstens 2x nu worden meer mensen
erkend door de zorgverzekeraar omdat ze ook de diagnose krijgen.
Wat zegt de DSM-5 over het herstel van boulimia nervosa?
Volgens de DSM-5 heeft iemand geen boulimia meer als men niet meer voldoet aan de
criteria daarvoor.
Deze criteria laten duidelijk zien dat er niet alleen sprake moet zijn van verandering in het
gedrag, maar ook van verandering in het psychisch functioneren en de zelfbeleving.
Het is ook wenselijk om te kijken naar de mate waarin de emotieregulatie is verbeterd
anders is de kans op een terugval erg groot.
2
, 1.4 – Criteria voor de eetbuistoornis
Eetbuistoornis = binge eating disorder mensen hebben eetbuien, maar compenseren
deze niet.
Criteria voor de eetbuistoornis volgens de DSM 5
A. Recidiverende eetbui-episoden De kenmerken zijn bij boulimia beschreven.
B. De eetbui-episoden hangen samen met drie (of meer) van de volgende kenmerken:
1. Veel sneller eten dan normaal.
2. Dooreten totdat een onaangenaam vol gevoel ontstaat.
3. Grote hoeveelheden voedsel nuttigen zonder lichamelijke trek te hebben.
4. Alleen eten, uit schaamte over de hoeveelheid die de betrokkene nuttigt.
5. Achteraf van zichzelf walgen; zich somber of erg schuldig voelen.
C. Er is sprake van duidelijke lijdensdruk door de eetbuien.
D. De eetbuien komen gedurende 3 maanden gemiddeld minstens eenmaal per week
voor.
E. De eetbuien gaan niet gepaard met het recidiverend toepassen van inadequaat
compensatoir gedrag, zoals bij boulimia nervosa.
Wat zijn de voor-en nadelen van de DSM-5 criteria voor de eetbuistoornis?
Nadelen
Het verloop van het gewicht en zelfwaardering wordt niet genoemd.
Zijn de kenmerken bij criterium B wel specifiek voor een eetbui? Iedereen eet
weleens meer of wat sneller.
Het is wenselijk om ook te kijken naar de gevolgen van het gewicht in de vorm van
gewichtstoename.
Het is wenselijk om te kijken naar de relatie tussen eetbuien, de lichaamsbeweging
en de zelfbeleving.
Het is wenselijk om bij de ernstgraad ook te kijken naar het gewicht en de lichamelijk
en psychische en sociale gevolgen van de eetbuistoornis evenals het wel of niet
hebben van een sociaal ondersteunend netwerk.
Voordelen
Bij de DSM-IV kwam deze stoornis alleen voor in de appendix, maar nu wordt de
stoornis gezien als een afzonderlijke stoornis met apart classificatiecriteria
mensen krijgen nu wel een duidelijke diagnose en worden erkend door
zorgverzekeraars.
In de DSM-5 is bij criterium D de frequentie eetbuien verminderd en de duur is
ingekort nu voldoen meer mensen aan de criteria voor eetbuien.
Wat zegt de DSM-5 over herstel van de eetbuistoornis?
Volgens de DSM-5 is er geen sprake meer van een eetbuistoornis als iemand niet meer
voldoet aan de criteria daarvoor en geen terugkerende episoden van eetbuien meer heeft.
Voor een goed herstel is het wenselijk om ook te kijken naar de mate waarin de
emotieregulatie is verbeterd en om te kijken nar vermindering van de lichamelijke gevolgen.
3
overwinnen, kan dat?
Hoofdstuk 1 – Kenmerken van eetstoornissen
1.2 – Criteria voor anorexia nervosa?
Criteria voor anorexia nervosa volgens de DSM 5
A. Het beperken van de energie-inname ten opzichte van de energiebehoefte,
resulterend in een significant te laag lichaamsgewicht voor de leeftijd, de sekse, de
groeicurve en de lichamelijke gezondheid. Een significant te laag gewicht wordt
gedefinieerd als een gewicht dat lager is dan het minimale normale gewicht of, bij
kinderen en adolescenten, een lager gewicht dan wat minimaal wordt verwacht.
B. Een intense vrees om aan te komen of te dik te worden, of persisterend gedrag dat
gewichtstoename verhindert, zelfs al heeft de betrokkende een significant te laag
gewicht.
C. Een stoornis in de manier waarop de betrokkene zijn of haar lichaamsgewicht of
lichaamsvorm ervaart, een onevenredig grote invloed van het lichaamsgewicht of de
lichaamsvorm op het oordeel over zichzelf, of persisteren in het niet onderkennen
van de ernst van het actuele lage lichaamsgewicht.
Restrictieve type = gedurende de afgelopen 3 maanden is de betrokkende niet gaan braken
of is er geen gebruik gemaakt van laxantia middelen het gewichtsverlies komt
voornamelijk tot stand door vasten en/of overmatige lichaamsbeweging.
Eetbuien-/purgerende type = De betrokkene is gedurende 3 maanden bezig geweest met
zelf opgewekt braken of misbruik van laxantia er zijn eetbuien aanwezig.
Wat zijn de voor- en nadelen van de DSM 5 criteria voor anorexia nervosa?
Nadelen
Het is vreemd dat de DSM 5 begint met een kenmerk (A) dat niet specifiek is voor
anorexia nervosa, namelijk beperking van de energie-inname dit kan namelijk
verschillende oorzaken hebben.
‘Een significant te laag gewicht’ is niet eenduidig in de DSM-IV was dit 85%.
In de DSM-IV zat in het eerste criterium nog wel een psychologisch kenmerk,
namelijk de weigering om een normaal gewicht ter handhaven.
Voordelen
Het criterium D ‘het wegblijven van de menstruatie’ is weggelaten bij DSM-5 met
dit kenmerk sloot je verschillende groepen uit.
Wat zegt de DSM-5 over het herstel van anorexia nervosa?
Bij criterium A is sprake van herstel bij een zodanige toename van energie-inname
dat het gewicht normaal is voor de leeftijd, de lengte en de sekse.
- Heeft niet te maken met psychische aspecten.
1
,1.3 – Criteria voor boulimia nervosa
Criteria voor anorexia nervosa volgens de DSM 5
A. Recidiverende eetbui-episoden. Dit wordt gekenmerkt door de volgende kenmerken:
1. Het in een afzonderlijke tijdsperiode (bijv. 2 uur) eten van een hoeveelheid
voedsel die beslist groter is dan die de meeste mensen binnen dezelfde tijd,
onder vergelijkbare omstandigheden zouden eten.
2. Het gevoel tijdens de episode geen beheersing te hebben over het eten
niet kunnen stoppen met eten.
B. Recidiverend inadequaat compensatoir gedrag om gewichtstoename tegen te gaan,
zoals zelf opgewekt braken, laxantia, diuretica of andere medicatie; vasten of
overmatige lichaamsbeweging.
C. Zowel de eetbuien als het inadequate compensatoire gedrag doen zich gedurende 3
maanden minstens 1x per week voor.
D. De lichaamsvorm en het lichaamsgewicht hebben een onevenredig grote invloed op
het oordeel over zichzelf.
E. De stoornis treedt niet uitsluitend op tijdens episoden van anorexia nervosa.
Wat zijn de voor-en nadelen van de DSM-5 criteria voor boulimia nervosa?
Nadelen
De DSM-5 noemt geen gevolgen van het eetgedrag voor het gewicht, zoals bij
anorexia nervosa.
Het criterium van intense angst om dik te worden wordt niet genoemd, terwijl dat bij
boulimia ook aanwezig is daarom worden de eetbuien gecompenseerd.
Er wordt op geen enkele manier verwezen naar de ontkenning van het eetgedrag.
Om de ernstgraad aan te geven is het wenselijk om ook aandacht te geven aan het
psychisch functioneren en niet alleen naar het aantal eetbuien + het compenserende
gedrag.
Er zou ook gekeken moeten worden naar de kwaliteit van een sociaal ondersteunend
netwerk.
Voordelen
In de DSM-5 worden geen subtypen meer beschreven.
In de DSM-5 worden bij criterium B alle vormen van compenseergedrag vermeld.
In de DSM-5 wordt gezegd dat het compensatoire gedrag minstens 1x keer week
moet voorkomen in de DSM-IV was dit minstens 2x nu worden meer mensen
erkend door de zorgverzekeraar omdat ze ook de diagnose krijgen.
Wat zegt de DSM-5 over het herstel van boulimia nervosa?
Volgens de DSM-5 heeft iemand geen boulimia meer als men niet meer voldoet aan de
criteria daarvoor.
Deze criteria laten duidelijk zien dat er niet alleen sprake moet zijn van verandering in het
gedrag, maar ook van verandering in het psychisch functioneren en de zelfbeleving.
Het is ook wenselijk om te kijken naar de mate waarin de emotieregulatie is verbeterd
anders is de kans op een terugval erg groot.
2
, 1.4 – Criteria voor de eetbuistoornis
Eetbuistoornis = binge eating disorder mensen hebben eetbuien, maar compenseren
deze niet.
Criteria voor de eetbuistoornis volgens de DSM 5
A. Recidiverende eetbui-episoden De kenmerken zijn bij boulimia beschreven.
B. De eetbui-episoden hangen samen met drie (of meer) van de volgende kenmerken:
1. Veel sneller eten dan normaal.
2. Dooreten totdat een onaangenaam vol gevoel ontstaat.
3. Grote hoeveelheden voedsel nuttigen zonder lichamelijke trek te hebben.
4. Alleen eten, uit schaamte over de hoeveelheid die de betrokkene nuttigt.
5. Achteraf van zichzelf walgen; zich somber of erg schuldig voelen.
C. Er is sprake van duidelijke lijdensdruk door de eetbuien.
D. De eetbuien komen gedurende 3 maanden gemiddeld minstens eenmaal per week
voor.
E. De eetbuien gaan niet gepaard met het recidiverend toepassen van inadequaat
compensatoir gedrag, zoals bij boulimia nervosa.
Wat zijn de voor-en nadelen van de DSM-5 criteria voor de eetbuistoornis?
Nadelen
Het verloop van het gewicht en zelfwaardering wordt niet genoemd.
Zijn de kenmerken bij criterium B wel specifiek voor een eetbui? Iedereen eet
weleens meer of wat sneller.
Het is wenselijk om ook te kijken naar de gevolgen van het gewicht in de vorm van
gewichtstoename.
Het is wenselijk om te kijken naar de relatie tussen eetbuien, de lichaamsbeweging
en de zelfbeleving.
Het is wenselijk om bij de ernstgraad ook te kijken naar het gewicht en de lichamelijk
en psychische en sociale gevolgen van de eetbuistoornis evenals het wel of niet
hebben van een sociaal ondersteunend netwerk.
Voordelen
Bij de DSM-IV kwam deze stoornis alleen voor in de appendix, maar nu wordt de
stoornis gezien als een afzonderlijke stoornis met apart classificatiecriteria
mensen krijgen nu wel een duidelijke diagnose en worden erkend door
zorgverzekeraars.
In de DSM-5 is bij criterium D de frequentie eetbuien verminderd en de duur is
ingekort nu voldoen meer mensen aan de criteria voor eetbuien.
Wat zegt de DSM-5 over herstel van de eetbuistoornis?
Volgens de DSM-5 is er geen sprake meer van een eetbuistoornis als iemand niet meer
voldoet aan de criteria daarvoor en geen terugkerende episoden van eetbuien meer heeft.
Voor een goed herstel is het wenselijk om ook te kijken naar de mate waarin de
emotieregulatie is verbeterd en om te kijken nar vermindering van de lichamelijke gevolgen.
3
