Samenvatting : PSYCHOLOGIE EEN INLEIDING.
H.10.1 t/m 10.3
10.1
Persoonlijkheid : geheel van psychologische kenmerken die aan een persoon kunnen
worden toegekend. Dit geheel van eigenschappen bepaalt hoe een persoon in verschillende
situaties zou reageren, de manier waarop hij denkt en waardoor hij gemotiveerd zal worden.
De persoonlijkheid wordt gevormd door de gecombineerde krachten van biologische,
situationele en psychologische processen , die allemaal in een context van sociaal-culturele
en ontwikkelingsfactoren zijn ingebed.
Nurture : je persoonlijkheid wordt ook gevormd door je omgeving. Bijvoorbeeld door je
ouders. De omgeving heeft dus invloed op wat voor type mens je wordt.
Nature : De biologie/genen van een mens. Je persoonlijkheid zou gevormd worden door je
genen.
Je cultuur en sociale relaties hebben ook een invloed op je persoonlijkheid. In verschillende
culturen komen bepaalde persoonlijkheidskenmerken voor. Je persoonlijkheid wordt ook
een deel bepaald door bijvoorbeeld de invloed van vrienden of familie.
10.2
Dispositie : een psychische en fysieke kwaliteit of eigenschap van een persoon.
Dispositionele theorieën : een verzamelnaam voor benaderingen van de persoonlijkheid op
basis van temperament, karaktertrekken en persoonlijkheidstypen.
Volgens alle dispositionele theorieën bestaat er een kleine groep van
persoonlijkheidskenmerken die temperamenten, karaktertrekken, of typen worden
genoemd; het individu vertoon met betrekking tot deze kenmerken gedurende zijn hele
leven een consistent beeld.
Temperament zijn biologisch bepaalde persoonlijkheidsdisposities die in de vroege jeugd
waarneembaar zijn en die de snelheid en intensiteit van emotionele reacties en de
overheersende stemming van iemand bepalen. Temperament bevindt zich in onze
biologische aard en is erfelijk.
Karaktertrekken zijn meervoudige, stabiele persoonlijkheidskenmerken waarvan men
aanneemt dat ze zich in een persoon bevinden en die in verschillende situaties bepalend zijn
voor zijn of haar gedachten en handelingen. Karaktertrekken rust op het basis van het
temperament maar ontwikkelt zich later en wordt door ervaringen en andere
psychologische processen beïnvloedt.
, Vijf-factorentheorie : een perspectief op karaktertrekken dat aangeeft dat persoonlijkheid is
samengesteld uit vijf fundamentele persoonlijkheidsdimensies.
MMPI-2 : veelgebruikt voor het in kaart brengen van de persoonlijkheid. Geeft aan hoe hoog
een individu scoort op tien belangrijke klinische trekken. Dit heeft een hoge
betrouwbaarheid en is gebaseerd op wetenschappelijke gegevens. Heeft ook een goede
validiteit, dus meet daadwerkelijk wat ze moeten meten.
10.3
Hoewel volgens de procestheorieën verschillende krachten in de persoonlijkheid aan het
werk zijn , is de persoonlijkheid volgens elke theorie het resultaat van zowel interne
psychische processen als van sociale interacties.
Psychodynamische theorie : richt onze aandacht op motivatie, met name op motieven vanuit
het onbewuste, en op de invloed van ervaringen uit de vroege jeugd op onze geestelijke
gezondheid.
Humanistische theorie : legt het accent op het bewusten en op de huidige, subjectieve
realiteit: op onze overtuigingen en de manier waarop we onszelf zien in relatie tot anderen.
Existentiële theorie : probeert het heden aan een geïdealiseerde toekomst te verbinden in de
continue zoektocht naar de zin van iemands bestaan.
Sociaal-cognitieve theorie : onze persoonlijkheid wordt beïnvloed door leren, perceptie,
sociale interactie.
H.10.1 t/m 10.3
10.1
Persoonlijkheid : geheel van psychologische kenmerken die aan een persoon kunnen
worden toegekend. Dit geheel van eigenschappen bepaalt hoe een persoon in verschillende
situaties zou reageren, de manier waarop hij denkt en waardoor hij gemotiveerd zal worden.
De persoonlijkheid wordt gevormd door de gecombineerde krachten van biologische,
situationele en psychologische processen , die allemaal in een context van sociaal-culturele
en ontwikkelingsfactoren zijn ingebed.
Nurture : je persoonlijkheid wordt ook gevormd door je omgeving. Bijvoorbeeld door je
ouders. De omgeving heeft dus invloed op wat voor type mens je wordt.
Nature : De biologie/genen van een mens. Je persoonlijkheid zou gevormd worden door je
genen.
Je cultuur en sociale relaties hebben ook een invloed op je persoonlijkheid. In verschillende
culturen komen bepaalde persoonlijkheidskenmerken voor. Je persoonlijkheid wordt ook
een deel bepaald door bijvoorbeeld de invloed van vrienden of familie.
10.2
Dispositie : een psychische en fysieke kwaliteit of eigenschap van een persoon.
Dispositionele theorieën : een verzamelnaam voor benaderingen van de persoonlijkheid op
basis van temperament, karaktertrekken en persoonlijkheidstypen.
Volgens alle dispositionele theorieën bestaat er een kleine groep van
persoonlijkheidskenmerken die temperamenten, karaktertrekken, of typen worden
genoemd; het individu vertoon met betrekking tot deze kenmerken gedurende zijn hele
leven een consistent beeld.
Temperament zijn biologisch bepaalde persoonlijkheidsdisposities die in de vroege jeugd
waarneembaar zijn en die de snelheid en intensiteit van emotionele reacties en de
overheersende stemming van iemand bepalen. Temperament bevindt zich in onze
biologische aard en is erfelijk.
Karaktertrekken zijn meervoudige, stabiele persoonlijkheidskenmerken waarvan men
aanneemt dat ze zich in een persoon bevinden en die in verschillende situaties bepalend zijn
voor zijn of haar gedachten en handelingen. Karaktertrekken rust op het basis van het
temperament maar ontwikkelt zich later en wordt door ervaringen en andere
psychologische processen beïnvloedt.
, Vijf-factorentheorie : een perspectief op karaktertrekken dat aangeeft dat persoonlijkheid is
samengesteld uit vijf fundamentele persoonlijkheidsdimensies.
MMPI-2 : veelgebruikt voor het in kaart brengen van de persoonlijkheid. Geeft aan hoe hoog
een individu scoort op tien belangrijke klinische trekken. Dit heeft een hoge
betrouwbaarheid en is gebaseerd op wetenschappelijke gegevens. Heeft ook een goede
validiteit, dus meet daadwerkelijk wat ze moeten meten.
10.3
Hoewel volgens de procestheorieën verschillende krachten in de persoonlijkheid aan het
werk zijn , is de persoonlijkheid volgens elke theorie het resultaat van zowel interne
psychische processen als van sociale interacties.
Psychodynamische theorie : richt onze aandacht op motivatie, met name op motieven vanuit
het onbewuste, en op de invloed van ervaringen uit de vroege jeugd op onze geestelijke
gezondheid.
Humanistische theorie : legt het accent op het bewusten en op de huidige, subjectieve
realiteit: op onze overtuigingen en de manier waarop we onszelf zien in relatie tot anderen.
Existentiële theorie : probeert het heden aan een geïdealiseerde toekomst te verbinden in de
continue zoektocht naar de zin van iemands bestaan.
Sociaal-cognitieve theorie : onze persoonlijkheid wordt beïnvloed door leren, perceptie,
sociale interactie.
