Samenvatting ‘Kan ik daar wat aan doen?’
Hoofdstuk 1-7
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1 - inleiding
Filosofie: wat is het goede? / waarden
Moraal: het goede doen. Ik vind dat ik dit kan doen op basis van ….
Sociale moraal: leefregels, geboden en verboden die aangeven hoe te leven en met elkaar om te
gaan.
Ethiek: heb je nou het goede gedaan? = verantwoording afleggen/legitimeren.
Ergens betekenis aan geven.
Moreel dilemma: sprake van botsende waarheden.
Paradigma: referentiekader dat dominant is. Is leidend voor je denken. Het is een geheel van
opvattingen, theorieën en methoden dat dominant is in een bepaald tijdvak.
Wat je ziet klopt niet maar wordt wel kloppend gemaakt in je hoofd door vooronderstellingen.
Pas bij een crisis kan je paradigma veranderen.
Groot verschil tussen werkelijkheid en waarheid vanzelfsprekendheden moeten weg.
Liefdadigheid/filantropie: hulp aan de armen.
afgeleid van een Grieks woord wat betekend: liefde voor de mensen (dus niet alleen de armen)
Religies: voor veel mensen een gids die richtlijnen geeft voor het dagelijks leven en duidelijk maakt
hoe we ons dienen te gedragen.
bron van handelen: het Woord van God (thora, Koran, Bijbel)
Religies zijn van oorsprong gekoppeld aan een bepaald land of volk.
Paragraaf 2 - Armenzorg in het oude Egypte:
- zeer sterk hiërarchisch opgebouwde samenlevingscultuur (koning – onderdanen)
- toch zorgen de rijken voor de armen omdat je het doet voor jezelf:
‘wie goed doet, goed ontmoet’ – positie rijke kan zomaar omslaan. Als je nu goed voor de
armen zorgt, kan je als je zelf arm wordt ook rekenen op steun.
Het kan je een goede naam verschaffen: beloning in hiernamaals.
Paragraaf 3 - Armenzorg in het oude Griekenland:
- democratisch bestuur. iedere burger is gelijk. – burgers bekleden door loting ambtelijke posities.
alleen mannen hebben stemrecht/minimuminkomen/stellen wetten op.
- geen speciale wet o.i.d. voor omgang met armen -> is dus niet zo’n grote groep geweest.
welgestelde burger heeft als plicht om voor zijn hele huishouding te zorgen. (familie/slaven)
Armen: iedereen die gedwongen is om voor de kost te werken. – niet vrij om te doen en laten wat ze
willen, want ze zijn arm omdat ze moeten werken.
Aalmoezen geven aan bedelaars wordt in die tijd niet als deugd gezien, omdat het de rijke weinig
moeite kost en bovendien als volstrekt vanzelfsprekend wordt beschouwd.
Paragraaf 4 – armenzorg binnen de religies
Regels binnen alle religies: beschrijven/vertellen over de positie van de mens in een groter geheel, +
stellen de vraag hoe de mens zich dient te gedragen t.o.v. andere mensen/doden/ongeborenen.
- Groot verschil tussen de regels en hoe deze in praktijk worden gebracht. (pijnlijk) –
1
Hoofdstuk 1-7
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1 - inleiding
Filosofie: wat is het goede? / waarden
Moraal: het goede doen. Ik vind dat ik dit kan doen op basis van ….
Sociale moraal: leefregels, geboden en verboden die aangeven hoe te leven en met elkaar om te
gaan.
Ethiek: heb je nou het goede gedaan? = verantwoording afleggen/legitimeren.
Ergens betekenis aan geven.
Moreel dilemma: sprake van botsende waarheden.
Paradigma: referentiekader dat dominant is. Is leidend voor je denken. Het is een geheel van
opvattingen, theorieën en methoden dat dominant is in een bepaald tijdvak.
Wat je ziet klopt niet maar wordt wel kloppend gemaakt in je hoofd door vooronderstellingen.
Pas bij een crisis kan je paradigma veranderen.
Groot verschil tussen werkelijkheid en waarheid vanzelfsprekendheden moeten weg.
Liefdadigheid/filantropie: hulp aan de armen.
afgeleid van een Grieks woord wat betekend: liefde voor de mensen (dus niet alleen de armen)
Religies: voor veel mensen een gids die richtlijnen geeft voor het dagelijks leven en duidelijk maakt
hoe we ons dienen te gedragen.
bron van handelen: het Woord van God (thora, Koran, Bijbel)
Religies zijn van oorsprong gekoppeld aan een bepaald land of volk.
Paragraaf 2 - Armenzorg in het oude Egypte:
- zeer sterk hiërarchisch opgebouwde samenlevingscultuur (koning – onderdanen)
- toch zorgen de rijken voor de armen omdat je het doet voor jezelf:
‘wie goed doet, goed ontmoet’ – positie rijke kan zomaar omslaan. Als je nu goed voor de
armen zorgt, kan je als je zelf arm wordt ook rekenen op steun.
Het kan je een goede naam verschaffen: beloning in hiernamaals.
Paragraaf 3 - Armenzorg in het oude Griekenland:
- democratisch bestuur. iedere burger is gelijk. – burgers bekleden door loting ambtelijke posities.
alleen mannen hebben stemrecht/minimuminkomen/stellen wetten op.
- geen speciale wet o.i.d. voor omgang met armen -> is dus niet zo’n grote groep geweest.
welgestelde burger heeft als plicht om voor zijn hele huishouding te zorgen. (familie/slaven)
Armen: iedereen die gedwongen is om voor de kost te werken. – niet vrij om te doen en laten wat ze
willen, want ze zijn arm omdat ze moeten werken.
Aalmoezen geven aan bedelaars wordt in die tijd niet als deugd gezien, omdat het de rijke weinig
moeite kost en bovendien als volstrekt vanzelfsprekend wordt beschouwd.
Paragraaf 4 – armenzorg binnen de religies
Regels binnen alle religies: beschrijven/vertellen over de positie van de mens in een groter geheel, +
stellen de vraag hoe de mens zich dient te gedragen t.o.v. andere mensen/doden/ongeborenen.
- Groot verschil tussen de regels en hoe deze in praktijk worden gebracht. (pijnlijk) –
1
