Samenvatting Praktijkleren 2 Voorbereiding Week 14

Deel 1 Psychologie – ontwikkeling van kind
 De belangrijkste mijlpalen in de ontwikkeling van kinderen:
 Biologische mijlpalen:
 Verzorging en veiligheid: een baby van 0-2 jaar heeft verzorging en
veiligheid nodig en zijn volledig afhankelijk van anderen.
 Slapen en bewegen: in hun eerste jaren krijgen kinderen een dag-
nachtritme. Ze gaan ’s-Nachts meer slapen dan overdag. Ze
ontwikkelen zich ook motorisch: ze leren grijpen en vastpakken, zitten
en kruipen, om uiteindelijk te gaan staan en lopen.
 Taal: baby’s maken grote stappen in hun taalontwikkeling: ze beginnen
anderen te begrijpen en gaan hun eerste woordjes zeggen.
 Psychologische mijlpalen:
 Hechting: baby’s bouwen een vertrouwensband op met de mensen om
zich heen. Ze gaan mensen vertrouwen die liefde aan hen geven,
contact met hen maken en reageren op wat zij nodig hebben. Zij
hechten zich vaak eerst aan hun ouders en andere gezinsleden. Daarna
hechten ze zich ook aan andere mensen in hun omgeving, zoals opa’s
en oma’s, en medewerkers van het kinderdagverblijf.
 Eenkennigheid en scheidingsangst: baby’s ontdekken het verschil
tussen hun ouders en andere mensen. Daarbij kunnen ze eenkennig
worden. Eenkennigheid wil zeggen dat een kind zich maar bij een of
twee opvoeders veilig voelt en angstig reageert op anderen. Ook
scheidingsangst hoort bij deze fase. Dan worden ze bang en gaan
huilen als hun ouders weggaan. Dit hangt samen met de veiligheid die
ze ervaren. Als kinderen zich veilig voelen, kunnen zij de wereld verder
gaan ontdekken.
 Zelf doen: baby’s krijgen een eigen wil en eigen gevoelens. Kinderen
van ongeveer 2 jaar oud willen en kunnen steeds meer zelf doen.
Daarvoor hebben ze vertrouwen nodig in de mensen om zich heen en in
zichzelf. Ouders kunnen hun kind van jongs af aan al in ondersteunen.
 Peuter: je kind groeit snel. Je merkt bijvoorbeeld aan het praten. Je kind
begrijpt jou als ouder steeds beter en probeert zelf ook iets te vertellen.
Peuters gaan steeds meer met leeftijdsgenootjes spelen, bijvoorbeeld
door speelgoed te delen en te kletsen. De meeste peuters vinden het
leuk om, zelfverzonnen, verhaaltjes na te spelen. En om verstoppertje
te spelen of iets te verstoppen. Kinderen in de peuterleeftijd gaan
steeds meer de regels van ouders begrijpen. Ze weten bijvoorbeeld
waar ze wel en niet aan mogen komen. In de peutertijd leren kinderen
ook om op een potje of een wc te poepen en plassen. Ze worden
zindelijk, en ze gaan steeds meer dingen zelf doen. Bijvoorbeeld
aankleden, met een lepel of vork eten, en een spelletje op de telefoon
spelen. Tot slot weten ze in deze leeftijdsfase goed of ze een jongen of
meisje zijn, hun genderidentiteit. De peuterpuberteit is onderdeel van
de ontwikkeling van peuters. Doordat zij steeds zelfstandiger willen
worden, gaan ze nieuwe dingen proberen. Ze oefenen met hun
zelfstandigheid, en niet alles lukt altijd. Dat vinden ze lastig, waardoor
ze zich gefrustreerd kunnen voelen en veel emoties ervaren. Het is
normaal dat kinderen in de peuterpuberteit te maken krijgen met
driftbuien.

, Kleuter: ontwikkeling van je kind: in de kleutertijd kunnen en willen
kinderen steeds meer zelf doen. Zichzelf aankleden, zichzelf wassen, en
eten zonder hulp gaat steeds beter. Veel kleuters vinden het leuk om te
helpen bij taakjes in huis. En ze voelen zich bij het gezin horen.
Wanneer je kind 4 jaar is, gaat die voor het eerst naar school. Dit kan
een spannende tijd zijn voor je kind en voor jou als ouder. Kleuters
maken vrienden met leeftijdsgenoten, spelen samen en leren om te
delen met anderen. Ook komt in deze fase de ontwikkeling van het
geweten op gang. Dit betekent dat kinderen gaan leren wat goed en
slecht is. kinderen leren in deze fase ook gevoelens van schuld en
schaamte kennen. Kleuters gaan zelf initiatief nemen om activiteiten te
ondernemen en ontdekken. Ze bedenken samen ideeën voor spel en
komen voor zichzelf op. In de klas leren ze samenwerken, opdrachten
maken en zich voor iets langere tijd te concentreren. Ze leren om zich
steeds beter aan afspraken en regels te houden. Kleuters worden
taliger en leren steeds beter om te gaan met hun emoties. Hun gedrag
sluit steeds meer aan bij hun genderrol: ze identificeren zich als jongen
of als meisje en willen ook kleding aan die past bij hun genderidentiteit.
 Kind 6-12 jaar: de algemene ontwikkeling:
 Ontwikkeling van je kind: kinderen van een jaar of 6 hebben veel
contact met de wereld om zich heen. Leeftijdsgenoten en
volwassenen hebben steeds meer invloed, bijvoorbeeld op school. Je
kind heeft een eigen plekje in de klas gevonden, heeft een band met
de juf of meester, en leert steeds beter lezen, schrijven en rekenen.
Je kind raakt gewend aan dagelijkse dingen als vrije tijd, geld,
fietsen en de digitale wereld. Ze worden steeds handiger met
mobiele telefoons, tablets en computers. Kinderen vanaf 6 jaar
kunnen ook steeds beter hun gedrag onder controle houden, en
even nadenken voor ze iets doen. Ze reageren dus minder impulsief
dan toen ze jonger waren. Kinderen vanaf 6 jaar kunnen duidelijker
vertellen wat ze graag willen en hebben een eigen mening die ze
willen laten horen. Ze leren het verschil tussen fantasie en de echte
wereld. Vanaf ongeveer 7 jaar kan een kind zich in een ander
verplaatsen. Daardoor lukt het beter om ruzies op te lossen of
vriendschappen te onderhouden. Vanaf ongeveer 8 jaar gaan
kinderen vaak bewuster contact onderhouden, ook online. Vanaf hun
negende begrijpen ze steeds beter wat andere kinderen en
volwassenen willen en bedoelen.
 Puber: de algemene ontwikkeling:
 Puberteit: vanaf een jaar of 10 komen kinderen in de puberteit. Ze
worden zelfstandiger, ontwikkelen hun eigen identiteit en gaan
nadenken over wat zij belangrijk en interessant vinden. Het is heel
normaal dat jongeren in deze periode emotioneel reageren, slecht
kunnen plannen, snel afgeleid zijn, veel met zichzelf bezig zijn en
meer contact hebben met leeftijdsgenoten dan voorheen. Elke puber
is anders, de ene puber ervaart dit meer dan de andere puber.
 Ontwikkeling van de hersenen: dit gedrag, ‘puberen’, hoort bij de
fase waarin de hersenen een grote ontwikkeling doormaken. Van
een kind dat vooral doet wat er in het gezin of de omgeving wordt
gevraagd, ontwikkelt je puber zich tot iemand met een eigen smaak,

, een eigen mening en eigen voorkeuren. Die ontwikkeling van een
eigen ‘ik ‘ gaat met vallen en opstaan, zoeken en uitproberen,
grenzen opzoeken en verleggen. Daarnaast zorgen hormonen voor
onrust in lijf en gedrag. In de puberteit zet je kind de eerste stappen
naar een eigen plek in de wereld.
 Invloed van anderen en loskomen van ouders: in de puberteit
verandert niet alleen het gedrag van jongeren, maar ook hun
lichaam. Pubers ontdekken verliefdheid en seksualiteit en zijn bezig
met hun gezondheid en uiterlijk. Ze ontwikkelen hun eigen smaak,
en uiten dat in hun kleding, haardracht, muziekstijlen en een eigen
taal. Ze worden sterk beïnvloed door leeftijdsgenoten, maar ook
door rolmodellen op bijvoorbeeld sociale media. Dat kan hen
inspireren, maar ook onzeker maken. Ook heeft het invloed op hun
zelfbeeld en stemming. Tijdens de puberteit ontstaan er veel
vriendschappen. Dit maakt jongeren zelfstandiger. Loskomen van
hun ouders hoort er ook bij. Ouders zullen merken dat hun kind
eigen gedachten, gevoelens, grenzen, normen en waarden heeft:
een eigen identiteit. Pubers gaan nieuwe dingen ontdekken, ze gaan
experimenteren en nemen risico’s. discussies en conflicten tussen
puber en opvoeder horen bij deze fase. Losmaken en loslaten is voor
beide partijen een nieuw proces.
 Jongere: de algemene ontwikkeling:
 Ontwikkeling naar zelfstandigheid: vanaf hun zestiende jaar worden
jongeren steeds zelfstandiger. Daar komt van alles bij kijken. Ze
leren op eigen benen staan en gaan dingen zelf regelen. Op
emotioneel en financieel gebied maken ze zich meer los van hun
ouders. Ze krijgen steeds meer een eigen identiteit, met eigen
normen en waarden en een eigen mening. Jongeren en
jongvolwassenen krijgen te maken met verwachtingen vanuit hun
omgeving en de wereld, en moeten daarmee leren omgaan. In deze
leeftijdsfase maken jongeren hun studie- en beroepskeuze. Ze gaan
studeren of werken en gaan misschien op zichzelf wonen. Jongeren
en jongvolwassenen besteden in deze periode veel tijd aan
vriendschappen en gaan relaties aan. Er ontstaan nieuwe
vriendschappen en oudere vriendschappen blijven niet
vanzelfsprekend bestaan. Verder ontwikkelen ze zich op het gebied
van seksualiteit en vrijetijdsbesteding.
 Cognitieve ontwikkeling.
 Sociaal-emotionele ontwikkeling:
 Baby: emotionele ontwikkeling: emoties herkennen, begrijpen en ermee
omgaan: baby’s communiceren met emoties:
 Baby’s zijn helemaal afhankelijk van volwassenen. Je baby heeft
jouw hulp nodig om een probleem op te lossen of om rustig te
worden. Door de emoties laat je kind zien wat het nodig heeft.
Baby’s huilen als ze honger of pijn hebben. Of als ze bang of moe
zijn. als het probleem is opgelost worden baby’s vaak rustig en
ontspannen. Met ongeveer zes weken begint een baby ook te
lachen. Ze willen graag contact.
 Je baby reageert op jou: