Boek Zanten, M. van, e.a. (2014). Verhoudingen, procenten, breuken en kommagetallen
Hoofdstukken 1, 4, en 5
Hoofdstuk 1 samenhang verhoudingen, procenten, breuken en kommagetallen
3 (sub)domeinen:
1. Verhoudingen
2. Gebroken getallen
3. Procenten
➢ Breuk geeft verhouding aan tussen deel en geheel.
➢ Percentage geeft verhouding aan tussen deel en geel dat op honderd is geteld.
Domeinen hebben verschijningsvormen, voorbeeld:
Geldbedragen notatie met kommagetal €10,25 Korting
notatie met procenten nu 40% korting!
In realiteit gebruiken we verhoudingen, breuken en procenten door elkaar vb. in de krant
➢ Absolute gegevens zijn getallen die naar daadwerkelijke hoeveelheden of aantallen
verwijzen. vb. 536 studenten zitten op deze pabo.
➢ Relatieve gegevens zijn verhoudingsmatige gegevens waar je niet direct het daadwerkelijke
getal of aantal aan kunt aflezen. vb. 1 op 4 pabo studenten zijn man. Er zijn 536 studenten
in totaal.
Het onderscheid tussen absoluut en relatief is belangrijk voor de ontwikkelende gecijferdheid van
kinderen.
Om absolute en relatieve gegevens van elkaar te onderscheiden én met elkaar in verband te brengen
kan je goed een strookmodel gebruiken. Bij de strook staat de absolute gegevens (de aantallen) en de
relatieve gegevens (het percentage). Zie voorbeeld:
Strookmodel voorbeeld
Samenvatting rekenen toets Verhoudingen, procenten, breuken en kommagetallen -
, ➢ Benoemd noteren helpt het onderscheid tussen absolute en relatieve gegevens duidelijk te
maken/houden. vb. zoveel keer raak / zoveel euro
Groep 7 en 8 leren de domeinen (verhoudingen, gebroken getallen, procenten) door elkaar te
gebruiken. Als er onvoldoende betekenis bij de kinderen is, zal dit moeilijk zijn. Leerkracht moet
bewust aandacht besteden aan betekenisverlening.
Leerlingen moeten weten dat de domeinen door elkaar in het echt voorkomen.
Kinderen leren de betekenis van bewerkingen met verhoudingen en breuken.
Voorbeelden:
➢ 20% is hetzelfde als 1/5 want 100 gedeeld door 5 is 20
➢ 1/5 is eigenlijk 1 gedeeld door 5
➢ 1/5 X 10 is het 1/5 deel van 10 nemen
Visualiseren is belangrijk voor het onthouden en snappen.
Afbeelding rechts is een goed voorbeeld van het visualiseren van breuken,
procenten en kommagetallen.
Wiskundig gezien zijn hele getallen, kommagetallen en breuken allemaal
rationale getallen met verschillende notatiewijzen. Rationale getallen zijn
getallen die te schrijven zijn in een breuk.
➢ Breuken komen vaker voor als deel van een geheel (zie afbeelding A) en deel van
een hoeveelheid (zie afbeelding B). Kommagetallen bijna nooit.
A@eelding A A@eelding B
12 is het geheel. Het deeElrizsij6n. 9Dubsal½lenvain totaal. 9 is de
hoeveelheid. De het geheel is gekleurd. groene ballen zijn een deel van
het geheel. Dit
deel is 3. Dus 3/9 van de totale hoeveelheid
is groen.
Samenvatting rekenen toets Verhoudingen, procenten, breuken en kommagetallen -