menstruatiecyclus op de
schoolprestaties van meisjes
Naam: Ilse Betten
Schooljaar: 2022-2023
Niveau: 5 havo
Profiel: Cultuur & Maatschappij
Vak: Aardrijkskunde & geschiedenis
Begeleider: Mevrouw Tuinstra
School: Linde College
1
,Inhoudsopgave
H1: Voorwoord………………………………………………………………….. blz. 4
H2: Samenvatting……………………………………………………………..... blz. 5
H3: Inleiding………………………………………………………………….…..blz. 7
H4: Het onderzoek....………………………………………………….............. blz. 8
4.1: Enquête onderzoek......................................................................... blz. 8
4.2: Interview onderzoek........................................................................ blz. 8
H5: Menstruatiearmoede en school............................................................ blz. 9
5.1: Menstruatie(cyclus)......................................................................... blz. 9
5.2: Ontwikkelingslanden....................................................................... blz. 10
5.3: Vrouwen leven eerder in armoede.................................................. blz. 10
5.4: Nederland versus ontwikkelingslanden........................................... blz. 11
5.5: Tampontaks.................................................................................... blz. 11
5.6: Gratis menstruatie producten beschikbaar stellen.......................... blz. 12
5.7: Eigen onderzoek............................................................................. blz. 13
H6: Menstruatieproducten nu versus vroeger............................................. blz. 14
6.1:Menstruatieproducten door de jaren heen (1800-2000).................. blz. 14
6.1.1: Ladies Elastic Doily Belt........................................................... blz. 14
6.1.2: Kotex maandverband............................................................... blz. 14
6.1.3: Tweede Wereldoorlog.............................................................. blz. 15
6.1.4: Op weg naar de moderne producten....................................... blz. 15
6.2: De menstruatieproducten van tegenwoordig.................................. blz. 15
6.3: Eigen onderzoek menstruatieproducten......................................... blz. 16
6.4: Interview.......................................................................................... blz. 17
H7: Menstruatie taboes en naar school gaan............................................. blz. 19
7.1: Menstruatie en religie...................................................................... blz. 19
7.1.1: Hindoeïsme............................................................................. blz. 19
7.1.2: Jodendom............................................................................... blz. 19
7.1.3: Islam....................................................................................... blz. 19
7.1.4: Boeddhisme............................................................................ blz. 20
7.2: Menstruatie en jongens................................................................... blz. 20
7.3: Eigen onderzoek (jongens)............................................................. blz. 21
7.4: Hevige pijn? Trek aan de bel!......................................................... blz. 22
7.5: Bespreekbaar maken...................................................................... blz. 23
7.6: Eigen onderzoek (meisjes)............................................................. blz. 24
H8: Menstruatieklachten en de beïnvloeding hiervan op school................. blz. 25
8.1: Veelvoorkomende menstruatieklachten.......................................... blz. 25
8.1.1: Buikpijn................................................................................... blz. 25
8.1.2: Hoofdpijn en (menstruele) migraine........................................ blz. 25
8.1.3: Vermoeidheid.......................................................................... blz. 26
8.1.4: Acne........................................................................................ blz. 27
8.1.5: Overige klachten..................................................................... blz. 27
8.2: Stemmingswisselingen................................................................... blz. 28
8.2.1: Pre Menstrueel Syndroom (PMS)........................................... blz. 29
8.2.2: Eigen onderzoek stemming tijdens menstruatie..................... blz. 29
8.3: Invloed van de pil............................................................................. blz. 30
8.4: Onderzoek naar eigen klachten en beïnvloeding op school............ blz. 31
8.5: Invloed op schoolprestaties en concentratie op school................... blz. 31
8.5.1: Onderzoek van Menstruatie Voorlichtingsinstituut.................. blz. 32
2
, 8.5.2: Eigen onderzoek..................................................................... blz. 33
H9: Het rekening houden met menstruatieklachten van meisjes................ blz. 34
9.1: Mannelijke en vrouwelijke docenten................................................ blz. 34
9.1.1: Problemen met docenten op school over menstruatie............. blz. 34
9.2: Het menstruatiekastje op school...................................................... blz. 35
9.3: Menstruatie tijdens gym................................................................... blz. 36
9.3.1: Nadelen sporten tijdens je menstruatie.................................... blz. 36
9.3.2: Voordelen sporten tijdens je menstruatie................................. blz. 36
9.4: Advies: betere educatie over menstruatie........................................ blz. 37
H10: Conclusie............................................................................................ blz. 38
H11: Discussie............................................................................................ blz. 39
H12: Bronnen.............................................................................................. blz. 40
H13: Bijlage................................................................................................. blz. 45
13.1: Plan van aanpak en tijdspad......................................................... blz. 58
13.1.1: Plan van aanpak.................................................................. blz. 58
13.1.2: Tijdspad............................................................................... blz. 58
13.2: Evaluatie....................................................................................... blz. 59
13.3: Logboek........................................................................................ blz. 60
3
,H1 Voorwoord
Mijn onderzoek gaat over: ‘Wat is de invloed van de menstruatiecyclus op de
schoolprestaties van meisjes?’. Ik heb voor dit onderwerp gekozen, omdat het mij wel
een leuk, interessant en origineel idee leek. Ik ervaar zelf bijvoorbeeld ook minder
concentratie op school gedurende mijn menstruatie periode. Dit is de reden waarom
ik meer over dit onderwerp te weten wou komen en dus een onderzoek hierover wou
doen. Ik wou hierbij onderzoeken als andere meisjes van het Linde College van klas
3 t/m 6 hetzelfde ervaarden als mij.
Het heeft wel even geduurd totdat ik op dit onderwerp kwam, want ik had eerst het
onderwerp: ‘Sociale media & zelfbeeld’, maar dit leek mij toch niet zo’n goed idee. Dit
vond ik geen goed idee, omdat ik het gevoel had dat heel veel mensen al zo’n
profielwerkstuk hadden gemaakt en ik hou tenslotte van originele ideeën.
Tijdens dit profielwerkstuk heb ik ook een enquête afgenomen en mensen
geïnterviewd. Ik wil daarom graag de respondenten bedanken die op mijn enquête
hebben gereageerd en ik wil graag de docenten bedanken die de enquête hebben
rondgestuurd aan verschillende klassen. Ik wil ook mijn oma, mijn zus Esmée,
meneer Heida en mevrouw Bosma bedanken voor het interview wat ik met hen heb
afgenomen. Tot slot wil ik mijn profielwerkstuk begeleidster mevrouw Tuinstra
bedanken die mij goed op weg heeft geholpen bij het profielwerkstuk als ik even
vastliep.
Noordwolde, 19 december 2022
Ilse Betten
4
,H2: Samenvatting
Dit onderzoek gaat over de invloed van de menstruatiecyclus op de schoolprestaties
van meisjes. En gaat het over het economisch, geschiedenis en een klein beetje het
biologische aspect hiervan.
Sommige meisjes uit ontwikkelingslanden hebben niet genoeg geld om aan
menstruatieproducten te komen. Deze meisjes komen vervolgens in een vicieuze
cirkel terecht, ze kunnen bijvoorbeeld niet meer naar school en worden vervolgens
ook arm net zoals hun ouders. Gelukkig is dit beter geregeld in Nederland. Als je
geen menstruatieproducten hebt kan je naar Menstruatie Uitgiftepunten gaan om hier
je menstruatieproducten op te halen. Daarentegen heeft Nederland nog wel te
maken met een tampontaks in vergelijking met Groot-Brittannië die dit niet meer
heeft. Schotland heeft menstruatieproducten zelfs al gratis gemaakt. Nederland heeft
nog geen gratis menstruatieproducten, maar als het aan een aantal linkse partijen ligt
in de Tweede Kamer willen ze in Nederland volgend jaar menstruatieproducten gratis
maken, want dit kan ervoor zorgen dat je sowieso naar school kan, omdat er altijd
gratis menstruatieproducten zijn.
Voor vele meisjes is het nu ook prettiger om naar school te gaan wanneer je
ongesteld bent, want vroeger had je veel minder compacter producten dan nu. Je
had vroeger bijvoorbeeld een menstruatieriem en als je dat vergelijkt met nu is een
maandverbandje natuurlijk veel compacter. Uit mijn enquête onderzoek blijkt ook dat
90% (54 meisjes) maandverband het fijnste product vindt om te gebruiken. Uit het
interview met mijn oma en zus blijkt ook dat het vroeger veel meer een taboe was
dan nu, want vroeger werd er helemaal geen educatie over gegeven en werd het
thuis eigenlijk helemaal niet echt besproken.
Ook gaan sommige meisjes niet naar school tijdens hun menstruatie door hun religie
of doordat er een groot taboe over heerst. Dit heeft invloed op de schoolprestaties,
want als je tijdens je menstruatie niet naar school gaat mis je bijvoorbeeld alweer een
week van school. Ook kunnen jongens ervoor zorgen dat meisjes niet naar school
gaan, want sommige meisjes worden gepest door jongens, omdat ze ongesteld zijn.
Ook had ik een enquête afgenomen met jongens en 25% (8 jongens) vonden het
ongemakkelijk om over menstruatie te praten en 35,5% ervaart menstruatie als iets
vies. Aan de kant van de jongens heerst dus ook nog een behoorlijke taboe over
menstruatie. 23,3% (14 meisjes) van de meisjes geeft aan dat dat ze ook nogal
ongemakkelijk vinden om over menstruatie te praten.
Hoe menstruatie je schoolprestaties beïnvloed verschilt heel erg per persoon, want
de ene persoon ervaart meer klachten dan de andere. Sommige meisjes geven in
mijn enquête bij hun aangegeven klacht het cijfer 1 en een andere meisjes geven
bijvoorbeeld weer het cijfer 10. Wel zie je dat buikpijn als meest voorkomende klacht
wordt ervaren. 57,4% (35 meisjes) geeft dit namelijk aan. Ook krijg je tijdens je
menstruatie te maken met stemmingswisselingen. Dit is erg vervelend als je op
school zit en je humeur ineens omslaat. Voor je buikpijn klachten kan je ook de pil
slikken, maar volgens mijn enquête blijkt dat 94,7% (18 meisjes) bijwerkingen
ervaart. Zoals gewichtstoename en hoofdpijn. 51,7% (31 meisjes) zei als laatst ook
nog dat menstruatie hun schoolprestaties beïnvloed. 83,9% (26 meisjes) geeft
bijvoorbeeld aan weinig concentratie te ervaren gedurende hun menstruatie.
5
,Wel kwam er een klein beetje kritiek op school via mijn enquête betreft hoe school
rekening houdt met menstrueerde meisjes. 8,3% (5 meisjes) ervaart namelijk
problemen met docenten. Dit was zowel met mannelijke en vrouwelijke docenten.
100% (5 meisjes) geeft bijvoorbeeld aan dat ze naar de niet naar de wc mogen terwijl
ze dat wel zouden willen. Ook had ik gevraagd hoe ze nou precies rekening konden
houden met menstruerende meisjes op school. Wat heel vaak uit de enquête kwam
was het menstruatiekastje aanvullen. Ook zeiden mensen dat meisjes de
mogelijkheid zouden moeten krijgen om te zeggen dat ze niet willen mee gymmen,
omdat ze buikpijn ervaren.
Al met al is het dus wel zo dat je menstruatiecyclus daadwerkelijk je schoolprestaties
beïnvloed omdat dit voornamelijk te maken heeft met jou hormonen die steeds
schommelen voor/tijdens/na je menstruatie. Hierdoor heb je dus minder concentratie
en heeft dit is vervolgens invloed op jouw schoolprestaties.
6
, H3: Inleiding
Voor mijn profielwerkstuk onderwerp heb ik voor het onderwerp ‘Invloed van de
menstruatiecyclus op de schoolprestaties van meisjes gekozen’. Ik heb gekozen voor
dit onderwerp, omdat ik best wel nieuwgierig was naar dit onderwerp. Ook vond ik dit
onderwerp origineel, want ik heb niet zo vaak het onderwerp wat ik heb gekozen
voorbij zien komen toen ik naar PWS-onderwerpen zocht. Ik ben zelf op dit
onderwerp gekomen doordat ik zelf dus wel nieuwgierig was wat voor invloed de
menstruatiecyclus had op mijn schoolprestaties.
Ik heb mijn profielwerkstuk opgebouwd in hoofdstukken. Deze hoofdstukken heb ik
vervolgens weer onderverdeeld in paragrafen en deze paragrafen heb ik weer
onderverdeeld in nog kleinere paragrafen. Ik heb voor deze manier gekozen, want ik
hou van een duidelijke structuur. Ook hou ik ervan dat alles onderverdeeld is in
verschillende kopjes. Door mijn verslag heb ik gebruik gemaakt van een interview en
een enquête. Deze zie je vrijwel door het hele verslag in alle hoofdstukken wel eens
voorbijkomen. Ik heb bij mijn onderzoeksvraag vijf deelvragen gemaakt.
Onderzoeksvraag: Wat is de invloed van de menstruatiecyclus op de
schoolprestaties van meisjes?
Deelvragen:
• Hoe beïnvloed menstruatiearmoede leerlingen op school?
• Waarom gaan meisjes door menstruele taboes minder snel naar school?
• Wat zijn de menstruatieproducten nu versus vroeger?
• Hoe voelen meisjes zich tijdens hun menstruatie en wat is de beïnvloeding
hiervan op school?
• Hoe kan school rekening houden met menstruatieklachten op school?
7