Samenvatting eHealth: Een gezondheidspsychologisch perspectief
PB2512-232714B
Thema 1
Studietaak 1.1 en 1.2
- Wat heeft geleid tot de opkomst van EHealth?
1. Digitalisering
2. Veranderingen in de zorg
3. Toename technologische ontwikkelingen
4. Vergrijzing
- Wat is EHealth?
EHealth is een middel, geen doel, wat gebruikt wordt om gezondheid te bevorderen
door informatie en communicatietechnologie in te zetten.
- Wat is de definitie van EHealth?
Het is een containerbegrip, wat gaat om de inzet van nieuwe informatie en communicatie
technologie om gezondheid en zorg te verbeteren.
- Wat is het verschil tussen digitalisering en EHealth?
Digitalisering is breder dan EHealth. EHealth is namelijk een onderdeel van digitale zorg.
EHealth is vooral gericht op informatie-uitwisseling, communicatie en gedragsverandering.
Digitalisering zijn bijvoorbeeld operatie robots die ingezet worden bij specialistische
behandelingen. Technologietoepassingen zijn dus ook breder dan EHealth.
- Waar gaat digitalisering over?
Het proces van veranderingen in alle sectoren van de samenleving waarin digitale
technologieën steeds meer de norm worden.
- Waar is EHealth een onderdeel van?
Digitalisering, digitale zorg.
Digitalisering
EHealth
, - Waar draagt EHealth aan bij?
EHealth draagt bij aan het verbeteren van zorg, zowel qua (kosten)effectiviteit/efficientie
door:
1. Verbeteren van de toegang tot zorg
2. Empowerment van de patient/proffesional vergroten
3. Minder afhankelijk van tijd/plaats
4. Verbeteren van de kwaliteit van de zorg
5. Vernieuwingen op gang brengen
- Wat zijn barrières van de implementatie?
1. Gebrek aan digitale vaardigheden
2. Gebrek aan motivatie om EHealth te gebruiken
3. Gebrek aan vertrouwen in de technologie
4. Onduidelijkheid over financiële vergoedingen
5. Het kost extra tijd
- Wat houdt de holistische benadering in?
Er wordt bij de ontwikkeling, evaluatie en implementatie van EHealth gekeken naar de
technologie, de mens en de context.
- Wat zijn de kernelementen van de holistische benadering?
1. Participerend ontwikkelproces
2. De EHealth toepassing sluit aan bij de context waarin het gebruikt gaat worden; er
wordt rekening gehouden met het ecosysteem
3. Een cyclisch, iteratief, formatief proces zonder eindpunt
4. Gebruik van persuasieve technologie
- Wat zie je terug in het artikel van Kerkhof?
+ Participerend - Hoe de interventie in
ontwikkelproces het ecosysteem past
+ Cyclisch ontwikkelproces - Hoe persuasieve
technologie
toegepast kan/mag
worden
+ Er wordt een pilot gedaan; - Geen aandacht voor
wat werkt wel, wat werkt inclusiviteit
niet
, + Personalisatie van de
interventie
+ Gebruikers trainen in
gebruik van de app
- Hoe is de kijk op gezondheid veranderd?
In plaats van het centraal stellen van ziekte is er steeds meer aandacht voor het centraal
stellen van gezondheid: ziekte gezondheidsperspectief
- Wat is de definitie van het WHO (1948)?
Gezondheid is een toestand van volledig, fysiek, geestelijk en sociaal welbevinden. Deze
definitie wordt als niet meer passend beschouwd; bijna niemand zou volgens deze definitie
meer gezond zijn.
- Welke definitie is meer passend?
Vanuit de positieve gezondheid wordt gezondheid beschreven als ‘het vermogen om je aan
te passen en je eigen regie te voeren, in het licht van sociale, fysieke en emotionele
uitdagingen van het leven’. Er is een verschuiving van ziekte en zorg naar gezondheid en
gedrag: ziekte en zorg gezondheid en gedrag.
- Welke rol speelt EHealth in de veranderde kijk op gezondheid?
Patienten worden door deze verschuiving steeds actiever in regie nemen over hun
gezondheid. EHealth neemt dan ook een centrale rol aan binnen de zorg en wordt steeds
meer ingezet op zelfregie, zelfmanagement en zelfredzaamheid van patienten.
- Wat zijn gedragsveranderinginterventies?
Gecoordineerde set van activiteiten die ontworpen zijn om gedragspatronen te veranderen.
Deze kunnen helpen bij:
1. Opname en optimale gebruik van klinische services te promoten
2. Gezond gedrag en leeftstijl te promoten
- Welke gedragsverklaringsmodellen/theorieen worden vaak ingezet?
1. Theory of planned behaviour: intentie voor gedrag wordt bepaald door het belang
dat er aan het gedrag en het effect daarvan wordt gehecht
2. Health belief model: attitudes en overtuigingen verklaren gezondheidsgedrag, net als
hoe dreigend iemand een ziekte ervaart
3. Elaboration likelihood model: richt zich op hoe overtuigende communicatie het beste
vormgegeven kan worden
Deze gedragsverklaringsmodellen/theorieen proberen gedrag te verklaren en voorspellen.
, - Wat houdt het Behaviour Change Weel in?
Een systematische aanpak voor interventieontwikkeling, die interventieontwikkelaars
handvaten geeft om stap voor stap gedragsveranderingstechnieken toe te voegen aan hun
interventie die evidence-based zijn.
- Wat houdt Intervention Mapping in?
Het is een stap voor stap aanpak die bestaat uit 6 fasen die ontwikkelaars helpt om theorie
en bewijs te integreren in het ontwerp van een interventie.
Beiden benadrukken het inzetten van theorie en evidence based
gedragsveranderingstechnieken.
- Wat moet je weten over de taxoniemen?
Er is een taxonomie (uitgebreide lijst) ontwikkeld met de meest voorkomende BCT’s in
gedragsinterventies opgesteld door Michie et al. (2013). Kok et al. (2015) heeft ook een
taxonomie opgesteld, die richt zich op dat BCT’s gebaseerd zijn op theorie en bieden
interventieontwikkelaars mechanismen om theorieonderbouwde interventies te
ontwikkelen. Beide hebben ze gemeen dat ze een gezamenlijke taal bieden voor het
beschrijven van interventieonderdelen. Dit is van belang bij het repliceren van reeds eerder
ontwikkelde interventies. De ontwikkeling van EHealth interventies dient daarom in termen
van BCT’s beschreven te worden.
- Hoe draagt E-healt bij aan de kennis van gezondheidspsychologen?
Traditioneel gezien is psychologisch onderzoek afhankelijk geweest van zelfrapportage van
gezondheidsgedrag. Dit is niet altijd een compleet beeld maar een ‘snap-shot’. EHealth en
technologie over het algemeen bieden een goede mogelijkheid om meer objectieve
metingen te krijgen van gezondheidsgedrag. Gezondheidspsychologische theorieën kunnen
dus ingezet worden voor ontwikkeling, maar kunnen tegelijk ook grootschalig getest worden
door het analyseren van gedrag in verschillende contexten. Het helpt ook bioj meer
contextpassende interventies te ontwikkelen. EHealth is groot inzetbaar in verschillende
contexten in de praktijk wat helpt om theorieën aan te scherpen.
PB2512-232714B
Thema 1
Studietaak 1.1 en 1.2
- Wat heeft geleid tot de opkomst van EHealth?
1. Digitalisering
2. Veranderingen in de zorg
3. Toename technologische ontwikkelingen
4. Vergrijzing
- Wat is EHealth?
EHealth is een middel, geen doel, wat gebruikt wordt om gezondheid te bevorderen
door informatie en communicatietechnologie in te zetten.
- Wat is de definitie van EHealth?
Het is een containerbegrip, wat gaat om de inzet van nieuwe informatie en communicatie
technologie om gezondheid en zorg te verbeteren.
- Wat is het verschil tussen digitalisering en EHealth?
Digitalisering is breder dan EHealth. EHealth is namelijk een onderdeel van digitale zorg.
EHealth is vooral gericht op informatie-uitwisseling, communicatie en gedragsverandering.
Digitalisering zijn bijvoorbeeld operatie robots die ingezet worden bij specialistische
behandelingen. Technologietoepassingen zijn dus ook breder dan EHealth.
- Waar gaat digitalisering over?
Het proces van veranderingen in alle sectoren van de samenleving waarin digitale
technologieën steeds meer de norm worden.
- Waar is EHealth een onderdeel van?
Digitalisering, digitale zorg.
Digitalisering
EHealth
, - Waar draagt EHealth aan bij?
EHealth draagt bij aan het verbeteren van zorg, zowel qua (kosten)effectiviteit/efficientie
door:
1. Verbeteren van de toegang tot zorg
2. Empowerment van de patient/proffesional vergroten
3. Minder afhankelijk van tijd/plaats
4. Verbeteren van de kwaliteit van de zorg
5. Vernieuwingen op gang brengen
- Wat zijn barrières van de implementatie?
1. Gebrek aan digitale vaardigheden
2. Gebrek aan motivatie om EHealth te gebruiken
3. Gebrek aan vertrouwen in de technologie
4. Onduidelijkheid over financiële vergoedingen
5. Het kost extra tijd
- Wat houdt de holistische benadering in?
Er wordt bij de ontwikkeling, evaluatie en implementatie van EHealth gekeken naar de
technologie, de mens en de context.
- Wat zijn de kernelementen van de holistische benadering?
1. Participerend ontwikkelproces
2. De EHealth toepassing sluit aan bij de context waarin het gebruikt gaat worden; er
wordt rekening gehouden met het ecosysteem
3. Een cyclisch, iteratief, formatief proces zonder eindpunt
4. Gebruik van persuasieve technologie
- Wat zie je terug in het artikel van Kerkhof?
+ Participerend - Hoe de interventie in
ontwikkelproces het ecosysteem past
+ Cyclisch ontwikkelproces - Hoe persuasieve
technologie
toegepast kan/mag
worden
+ Er wordt een pilot gedaan; - Geen aandacht voor
wat werkt wel, wat werkt inclusiviteit
niet
, + Personalisatie van de
interventie
+ Gebruikers trainen in
gebruik van de app
- Hoe is de kijk op gezondheid veranderd?
In plaats van het centraal stellen van ziekte is er steeds meer aandacht voor het centraal
stellen van gezondheid: ziekte gezondheidsperspectief
- Wat is de definitie van het WHO (1948)?
Gezondheid is een toestand van volledig, fysiek, geestelijk en sociaal welbevinden. Deze
definitie wordt als niet meer passend beschouwd; bijna niemand zou volgens deze definitie
meer gezond zijn.
- Welke definitie is meer passend?
Vanuit de positieve gezondheid wordt gezondheid beschreven als ‘het vermogen om je aan
te passen en je eigen regie te voeren, in het licht van sociale, fysieke en emotionele
uitdagingen van het leven’. Er is een verschuiving van ziekte en zorg naar gezondheid en
gedrag: ziekte en zorg gezondheid en gedrag.
- Welke rol speelt EHealth in de veranderde kijk op gezondheid?
Patienten worden door deze verschuiving steeds actiever in regie nemen over hun
gezondheid. EHealth neemt dan ook een centrale rol aan binnen de zorg en wordt steeds
meer ingezet op zelfregie, zelfmanagement en zelfredzaamheid van patienten.
- Wat zijn gedragsveranderinginterventies?
Gecoordineerde set van activiteiten die ontworpen zijn om gedragspatronen te veranderen.
Deze kunnen helpen bij:
1. Opname en optimale gebruik van klinische services te promoten
2. Gezond gedrag en leeftstijl te promoten
- Welke gedragsverklaringsmodellen/theorieen worden vaak ingezet?
1. Theory of planned behaviour: intentie voor gedrag wordt bepaald door het belang
dat er aan het gedrag en het effect daarvan wordt gehecht
2. Health belief model: attitudes en overtuigingen verklaren gezondheidsgedrag, net als
hoe dreigend iemand een ziekte ervaart
3. Elaboration likelihood model: richt zich op hoe overtuigende communicatie het beste
vormgegeven kan worden
Deze gedragsverklaringsmodellen/theorieen proberen gedrag te verklaren en voorspellen.
, - Wat houdt het Behaviour Change Weel in?
Een systematische aanpak voor interventieontwikkeling, die interventieontwikkelaars
handvaten geeft om stap voor stap gedragsveranderingstechnieken toe te voegen aan hun
interventie die evidence-based zijn.
- Wat houdt Intervention Mapping in?
Het is een stap voor stap aanpak die bestaat uit 6 fasen die ontwikkelaars helpt om theorie
en bewijs te integreren in het ontwerp van een interventie.
Beiden benadrukken het inzetten van theorie en evidence based
gedragsveranderingstechnieken.
- Wat moet je weten over de taxoniemen?
Er is een taxonomie (uitgebreide lijst) ontwikkeld met de meest voorkomende BCT’s in
gedragsinterventies opgesteld door Michie et al. (2013). Kok et al. (2015) heeft ook een
taxonomie opgesteld, die richt zich op dat BCT’s gebaseerd zijn op theorie en bieden
interventieontwikkelaars mechanismen om theorieonderbouwde interventies te
ontwikkelen. Beide hebben ze gemeen dat ze een gezamenlijke taal bieden voor het
beschrijven van interventieonderdelen. Dit is van belang bij het repliceren van reeds eerder
ontwikkelde interventies. De ontwikkeling van EHealth interventies dient daarom in termen
van BCT’s beschreven te worden.
- Hoe draagt E-healt bij aan de kennis van gezondheidspsychologen?
Traditioneel gezien is psychologisch onderzoek afhankelijk geweest van zelfrapportage van
gezondheidsgedrag. Dit is niet altijd een compleet beeld maar een ‘snap-shot’. EHealth en
technologie over het algemeen bieden een goede mogelijkheid om meer objectieve
metingen te krijgen van gezondheidsgedrag. Gezondheidspsychologische theorieën kunnen
dus ingezet worden voor ontwikkeling, maar kunnen tegelijk ook grootschalig getest worden
door het analyseren van gedrag in verschillende contexten. Het helpt ook bioj meer
contextpassende interventies te ontwikkelen. EHealth is groot inzetbaar in verschillende
contexten in de praktijk wat helpt om theorieën aan te scherpen.
