Gespecialiseerd pedagogisch medewerker
Examen 1 PW-GPM-B-K1-W1
inventariseert behoeften en wensen van het kind.
,Inleiding
Observeren
Soortenontwikkelingen
Observatiemethodes
Wanneer ga ik observeren?
Evalueren/wat heb ik geleerd
,Inleiding:
Maak een rapportage over de ontwikkeling, de behoeften en wensen van een kind. Raadpleeg
verschillende bronnen bij het verzamelen van informatie over het kind en zijn ontwikkeling. Gebruik
informatie die door anderen is vastgelegd. Daarnaast verkrijg je informatie door eigen observaties in
verschillende situaties en gesprekken met betrokkenen. Pas hierbij verschillende
observatiemethodieken en -technieken toe. Leg deze schriftelijk vast en rapporteer hierover aan je
leidinggevende en/of het team.
Observeren:
Ik heb in overleg met mijn stagebegeleidster er voor gekozen om een kind te observeren genaamd
Stijn. In verband met de anonieme tijd van het kind is er gekozen voor een willekeurige naam. Stijn is
een kind die opvallend gedrag vertoont volgens zijn eerder dagopvang waar hij op zat met zijn
ontwikkelingen als cognitieve en sociaal emotioneel. Stijn is een kind op de dagopvang groep waar ik
stage loop. Stijn is nieuw bij ons op de dagopvang waardoor hij nog geen ‘zo doe ik het’ observatie
boekje heeft, dat ga ik voor hem invullen.
Soorten ontwikkelingen:
Motorische ontwikkeling
De motorische ontwikkeling is de ontwikkeling van het handelen. De motoriek is onder te verdelen in
twee soorten:
• De grove motoriek. Dit heeft betrekking op het voortbewegen en coördineren van het hele
lichaam. Een voorbeeld van grove motoriek is huppelen
• De fijne motoriek. Dit gaat vooral over de handen. Een voorbeeld van fijne motoriek is
schrijven.
De meeste motorische vaardigheden worden aangeleerd door te spelen. Heel kleine kinderen
bewegen ongericht. Als ze iets groter zijn, gaan ze gerichter bewegen, maar dan beweegt hun hele
lichaam nog mee. Bij het opgroeien worden de bewegingen steeds stabieler en beter gecoördineerd.
Cognitieve ontwikkeling
De cognitieve ontwikkeling is de ontwikkeling van het denken, de waarneming, en de fantasie. Ook
de begrippen intelligentie en geheugen zijn belangrijk als het gaat om de cognitieve ontwikkeling.
Door dat het kind samen speelt met andere en ze na te doen kan hij zijn cognitieve ontwikkeling
stimuleren.
Sociaal-emotionele ontwikkeling
De sociaal-emotionele ontwikkeling is de ontwikkeling van een eigen persoonlijkheid,
overeenkomstig met verwachtingen en gedragingen uit de sociale context. Bij de sociaal-emotionele
ontwikkeling hoort onder andere het ontwikkelen van emoties, het zelfbeeld en het temperament
van het kind. De sociaal-emotionele ontwikkeling is te splitsen in de sociale en de emotionele
ontwikkeling. De sociale ontwikkeling omvat het krijgen van begrip voor andere mensen en het
ontwikkelen van positief gedrag en vaardigheden ten opzichte van de medemens. Hier valt ook
sociale cognitie onder. Dat wil zeggen dat het kind kennis heeft van omgangsregels en relaties tussen
mensen. De emotionele ontwikkeling wil zeggen dat het kind leert om de gevoelens van zichzelf en
anderen te begrijpen en om daar goed mee om te gaan.
, Observatiemethodes:
Participerende observatie
Indien de observator zelf als persoon betrokken is binnen de context van de observatie, spreekt men
over participerende observatie. Bijvoorbeeld: nagaan hoeveel contact een autistische leerling kan
maken en hoe lang hij dat contact weet vast te houden. Hiervoor kan een gesprekje gevoerd worden
met dit kind of een spelletje met hem spelen en hem ondertussen observeren.
Niet-participerende observatie
Bij een niet-participerende observatie maakt de observator geen deel uit van de situatie. Hij staat
buiten de situatie waarin geobserveerd wordt, door bijvoorbeeld onopvallend aanwezig te zijn.
Gestructureerde observatie
Gestructureerde observatie wordt ook wel systematische observatie genoemd. Hierbij wordt
gebruikgemaakt van expliciet geformuleerde regels voor de observatie zelf en voor het rapporteren
daarvan.
Ongestructureerde observatie
Ongestructureerde observatie houdt in dat het gedrag van individuen zo gedetailleerd mogelijk
wordt geobserveerd. Hierbij wordt geen gebruik gemaakt van een vooraf opgesteld
observatieschema, maar wordt juist zo veel mogelijk informatie verzameld. Het doel hiervan is om
een verhalend verslag van het geobserveerde gedrag te maken
Wanneer ga ik observeren?:
Ik ga het kind op twee verschillende dagen in één week geobserveerd om er een beter beeld bij te
hebben en tijdens de observaties het boekje in gevuld. Dit doe ik de twee dagen gedurende de dag
door zowel tijdens het vrijspelen, tijdens het meedoen met een activiteit en ook als we aan tafel
zitten.
Echter heb ik ook overleg momenten met de ouders van Stijn omdat ze er van op de hoogte zijn dat
ik hem ga observeren, daar geven ze ook toestemming voor. Met mijn stagebegeleidster en met de
naasten collega overleg ik tussen de middag en eind van de dag wat mij is opgevallen aan Stijn.
Examen 1 PW-GPM-B-K1-W1
inventariseert behoeften en wensen van het kind.
,Inleiding
Observeren
Soortenontwikkelingen
Observatiemethodes
Wanneer ga ik observeren?
Evalueren/wat heb ik geleerd
,Inleiding:
Maak een rapportage over de ontwikkeling, de behoeften en wensen van een kind. Raadpleeg
verschillende bronnen bij het verzamelen van informatie over het kind en zijn ontwikkeling. Gebruik
informatie die door anderen is vastgelegd. Daarnaast verkrijg je informatie door eigen observaties in
verschillende situaties en gesprekken met betrokkenen. Pas hierbij verschillende
observatiemethodieken en -technieken toe. Leg deze schriftelijk vast en rapporteer hierover aan je
leidinggevende en/of het team.
Observeren:
Ik heb in overleg met mijn stagebegeleidster er voor gekozen om een kind te observeren genaamd
Stijn. In verband met de anonieme tijd van het kind is er gekozen voor een willekeurige naam. Stijn is
een kind die opvallend gedrag vertoont volgens zijn eerder dagopvang waar hij op zat met zijn
ontwikkelingen als cognitieve en sociaal emotioneel. Stijn is een kind op de dagopvang groep waar ik
stage loop. Stijn is nieuw bij ons op de dagopvang waardoor hij nog geen ‘zo doe ik het’ observatie
boekje heeft, dat ga ik voor hem invullen.
Soorten ontwikkelingen:
Motorische ontwikkeling
De motorische ontwikkeling is de ontwikkeling van het handelen. De motoriek is onder te verdelen in
twee soorten:
• De grove motoriek. Dit heeft betrekking op het voortbewegen en coördineren van het hele
lichaam. Een voorbeeld van grove motoriek is huppelen
• De fijne motoriek. Dit gaat vooral over de handen. Een voorbeeld van fijne motoriek is
schrijven.
De meeste motorische vaardigheden worden aangeleerd door te spelen. Heel kleine kinderen
bewegen ongericht. Als ze iets groter zijn, gaan ze gerichter bewegen, maar dan beweegt hun hele
lichaam nog mee. Bij het opgroeien worden de bewegingen steeds stabieler en beter gecoördineerd.
Cognitieve ontwikkeling
De cognitieve ontwikkeling is de ontwikkeling van het denken, de waarneming, en de fantasie. Ook
de begrippen intelligentie en geheugen zijn belangrijk als het gaat om de cognitieve ontwikkeling.
Door dat het kind samen speelt met andere en ze na te doen kan hij zijn cognitieve ontwikkeling
stimuleren.
Sociaal-emotionele ontwikkeling
De sociaal-emotionele ontwikkeling is de ontwikkeling van een eigen persoonlijkheid,
overeenkomstig met verwachtingen en gedragingen uit de sociale context. Bij de sociaal-emotionele
ontwikkeling hoort onder andere het ontwikkelen van emoties, het zelfbeeld en het temperament
van het kind. De sociaal-emotionele ontwikkeling is te splitsen in de sociale en de emotionele
ontwikkeling. De sociale ontwikkeling omvat het krijgen van begrip voor andere mensen en het
ontwikkelen van positief gedrag en vaardigheden ten opzichte van de medemens. Hier valt ook
sociale cognitie onder. Dat wil zeggen dat het kind kennis heeft van omgangsregels en relaties tussen
mensen. De emotionele ontwikkeling wil zeggen dat het kind leert om de gevoelens van zichzelf en
anderen te begrijpen en om daar goed mee om te gaan.
, Observatiemethodes:
Participerende observatie
Indien de observator zelf als persoon betrokken is binnen de context van de observatie, spreekt men
over participerende observatie. Bijvoorbeeld: nagaan hoeveel contact een autistische leerling kan
maken en hoe lang hij dat contact weet vast te houden. Hiervoor kan een gesprekje gevoerd worden
met dit kind of een spelletje met hem spelen en hem ondertussen observeren.
Niet-participerende observatie
Bij een niet-participerende observatie maakt de observator geen deel uit van de situatie. Hij staat
buiten de situatie waarin geobserveerd wordt, door bijvoorbeeld onopvallend aanwezig te zijn.
Gestructureerde observatie
Gestructureerde observatie wordt ook wel systematische observatie genoemd. Hierbij wordt
gebruikgemaakt van expliciet geformuleerde regels voor de observatie zelf en voor het rapporteren
daarvan.
Ongestructureerde observatie
Ongestructureerde observatie houdt in dat het gedrag van individuen zo gedetailleerd mogelijk
wordt geobserveerd. Hierbij wordt geen gebruik gemaakt van een vooraf opgesteld
observatieschema, maar wordt juist zo veel mogelijk informatie verzameld. Het doel hiervan is om
een verhalend verslag van het geobserveerde gedrag te maken
Wanneer ga ik observeren?:
Ik ga het kind op twee verschillende dagen in één week geobserveerd om er een beter beeld bij te
hebben en tijdens de observaties het boekje in gevuld. Dit doe ik de twee dagen gedurende de dag
door zowel tijdens het vrijspelen, tijdens het meedoen met een activiteit en ook als we aan tafel
zitten.
Echter heb ik ook overleg momenten met de ouders van Stijn omdat ze er van op de hoogte zijn dat
ik hem ga observeren, daar geven ze ook toestemming voor. Met mijn stagebegeleidster en met de
naasten collega overleg ik tussen de middag en eind van de dag wat mij is opgevallen aan Stijn.
