Europees recht 2019-2020
HC Week 1 – Actualiteitencollege
Existentiële crisis EU
Brexit→ voor het eerst niet uitbreiden, maar inkrimpen van de EU.
Explosie van de Euro
Migratiecrisis→ onenigheden tussen lidstaten van EU→ Merkel kwam met “wir schaffen
das” voor oplossing.
Uitdagingen
Nieuwe institutionele cyclus→ nieuwe Europese Commissie. Europese commissarissen
hebben het Europees examen nog niet gehaald.
Milti-annual financial framework→ begroting voor komende 7 jaar van EU
→ Hangt af van meer of minder integratie.
Toekomstige uitbreiding? → Macedonië en Albanië. FR en NL waren tegen.
Uitbreiding van Unie moet met unanimiteit geaccepteerd worden.
Rule of Law crisis in Hongarije en Polen→ essentiële EU rechtsbeginselen niet
gehonoreerd, zoals eerlijke en onafhankelijke rechter→ te weinig mechanismen om
collega staten aan de te spreken.
Rol op wereldvlak: China, VS→ taks rulings, nationale kampioenen.
China buitenlandse strategische investeringen binnen EU.
Brexit: mogelijke uitkomsten
No Deal Brexit
‘Orderly’ Brexit→ scheiding met wederzijds goedvinden met ovk over vertrek.
Tweede referendum→ wel zeker van vertrek na gegeven omstandigheden?
Remain→ geen vertrek 31 okt, dus geen no deal brexit, maar verlenging van exitperiode.
Art. 50 VEU→ als één land tegen de verlenging is, dan komt er geen verlenging.
Bij Brexit zal geen vrij verkeer van goederen zijn. Goederen gaan duurder worden vanwege
douanetarieven of technische voorschriften.
Achtergrond en geschiedenis
Eerste instantie wensten UK niet betrokken te worden bij onderhandelingen van EU. Toen ze
economische voordelen ontdekten wilden ze toch mee doen.
1975→ lidmaatschapsreferendum.
Cameron belooft in 2013 referendum. In 2015 winnen de conservatieven en Cameron
belooft voor 2016 een referendum. Tot verrassing won Leave met 51,9% in tegenstelling tot
Remain met 48,1% bij een grote opkomst van 70% van kiesgerechtigden.
Cameron stapte af en werd opgevolgd door Theresa May die beloofde Brexit means Brexit.
May’s deal is 3 keer weggestemd door House of Commons.
Westminster weet niet wat het wil: geen tweede referendum, geen No Deal, geen
verlenging, geen douane-unie. Hierdoor is 2 keer verlengd.
,Hierna kwam Boris Johnson met ‘Let’s get Brexit done. I will deliver Brexit by 31 October
with of without a deal!’. Het parlement werd opgeschort. Het Hof heeft deze opschorting
van 6 weken niet geldig geacht.
Benn Act = regering moet opnieuw uitstel vragen tenzij akkoord is gevonden of parlement
zal instemmen met No Deal Brexit.
Yellowhammer report = slechts mogelijke scenario in geval van een hard brexit opgesteld
voor de Britse regering.
17 oktober = New Deal, the sequel→ 95% blijft alles bij het oude. VK en EU water bij de wijn.
N-I en VK verlaten douane-unie de jure, Ierse zee wordt buitengrens Unie en N-I blijft in unie
en interne markt goederen de facto. → backstop is veranderd in backstop N-I.
Art. 50 VEU → mogelijkheid tot uittreding
Codificatie bestaand recht in Lissabon (2009)
Compensatie voor diepere integratie.
Korte en beperkte regeling.
Niet echt bedoeld om gebruikt te worden.
Slechte onderhandelingspositie uittreder.
Termijn van 2 jaar
1. Vanaf kennisgeving→ 2 jaar (29 maart 2019)
2. Verlenging mogelijk, maar unanimiteit.
Kan ieder moment, zelfs voorafgaand.
3. Buiten termijn→ unilaterale uittreding.
Harde brexit = uittreding zonder enig akkoord.
4. Zeer korte termijn
Gedurende termijn van 2 jaar blijft het VK volledig lid
Alle verdragen, rechten, verplichtingen blijven gelden.
VK blijft participeren in instellingen (art. 50 lid 4 VEU)
VK blijft gebonden aan nieuwe EU regels
VK blijft onderworpen aan rechtsmacht HvJEU
Formeel juridisch is er dus nog niks veranderd, behalve dat art. 50 lid 4 VEU ervoor zorgt dat
het VK niet deelneemt aan beraadslagingen of besluiten van Europese Raad.
Politiek gezien is alles veranderd→ geen vertrouwen, tegenstrijdige belangen en anticiperen
op vertrek.
Terugtrekkingsakkoorden
1 akkoord = geen optie
Art. 50 enkel basis voor terugtrekking
Akkoord nieuwe relatie EU-VK ‘gemengd’
2 parallelle akkoorden
Exit akkoord
Akkoord nieuwe relatie EU-vk
3 akkoorden
Parallel exit akkoord en akkoord overgangsregeling in tussenliggende periode.
Apart, later akkoord nieuwe relatie EU-VK
,Terugtrekkingsakkoord en transitional agreements
• Gekwalificeerde meerderheid in Raad van Ministers
• Goedkeuring Europees Parlement
Ratificatie akkoord nieuwe relatie en/of apart interim akkoord
• Unanimiteit in Raad
• Goedkeuring Europees Parlement
• Ratificatie 47 nationale parlementen (incl referenda en rechtzaken)
Risico = wat als terugtrekkingsakkoord in werking voor nieuwe relatie/interim akkoord?
Grootste obstakels terugtrekkingsakkoord
1. Wat doen we met EU-burgers die in Engeland wonen en werken en de met de Engelse
burgers die in EU wonen en werken?
2. Wat doen we met openstaande rekening (50 miljard naar EU)?
→ VK toegegeven zijn commitments na te komen.
3. Grens in Ierland? Noord-Ierland behoort tot VK en zal Unie verlaten, maar Ierland blijft in
de Unie. De grens tussen Ierland en Noord-Ierland moet ten alle tijden openblijven. Hoe
kan de integriteit van de interne markt verzekerd blijven?
→ Backstop: N-Ierland en VK blijven in douane-unie, N-I blijft de facto in interne markt
voor goederen.
Interim agreement zal blijven gelden na Brexit tot 31 december 2020 heeft men kans om
nieuwe relatie uit te werken.
New Deal
Goederen die N-I binnenkomen, worden onderworpen aan EU-douanetarief als er risico is
dat ze op interne markt gaan terechtkomen. Als niet, VK-douanetarief.
Goedkeuring N-I politieke instellingen→ geen veto.
Politieke verklaring→ niet bindend.
Deal moest voorgelegd worden in Houde of Commons.
Geen Brexit op 31/10→ verkiezingen op 12/12.
, HC Week 2 – De Interne Markt: Vrij verkeer van goederen
Doel en achtergrond interne markt
Supranationale economische integratie
1. Vrijhandelszone = vrij verkeer van goederen binnen landen die deel uitmaken van
vrijhandelszone, maar verschillende landen kunnen zelf eigen douanetarief opleggen aan
goederen die buiten de zone hun oorsprong vinden en binnenkomen in handelszone.
→ Goederen die eenmaal het douanetarief betaald hebben kunnen vrij verplaatst
worden binnen de vrijhandelszone.
2. Douane-unie = er is één gemeenschappelijk douanetarief tussen alle landen die deel
uitmaken van de douane-unie.
→ EU = douane-unie.
3. Gemeenschappelijke markt
4. Economische Monetaire Unie = gemeenschappelijke munt.
→ Lidstaten hebben bevoegdheden overgedragen aan EU en defacto aan EU-bank en
één gemeenschappelijke munt. Maar economische beleid wordt op nationaal niveau
bepaald.
Kernbepaling EU economische recht = art. 26 VWEU: interne markt doel.
HvJ EU: interne markt beoogt afschaffing van alle belemmeringen van intracommunautaire
handelsverkeer om nationale markten te verenigen in één markt die neigt naar
omstandigheden van binnenlandse markt.
→ Buitengrenzen worden in feite afgeschaft en alle belemmeringen opgeheven, waardoor
er één grote EU-markt komt.
Indien goederen één keer in EU-lidstaat zijn vervaardigd en op de markt gebracht dan
mogen zij vervolgens aan geen verdere belemmeringen meer onderworpen wanneer ze uit-
en ingevoerd worden binnen andere lidstaten van de EU.
Interne markt
1. Regels vrij verkeer = instellen van de markt door het wegnemen van de
intracommunautaire belemmeringen (markttoegang).
1. Goederen
2. Personen
3. Diensten
4. Kapitaal
2. Medeindingsregels = het functioneren van de markt (marktgedrag).
Positieve integratie = harmonisering wetgeving→ alle wetgeving van 27 lidstaten
samenbrengen en één overkoepelende wetgeving maken.
→ EU op bepaalde terreinen wetgevend optreden = gelijkmatige manier geregeld.
Negatieve integratie = wegnemen nationale belemmeringen, markttoegang.
→ Focus dit vak!
Vrij verkeer van goederen
1. Financiële handelsbelemmeringen (art. 28 VWEU)
HC Week 1 – Actualiteitencollege
Existentiële crisis EU
Brexit→ voor het eerst niet uitbreiden, maar inkrimpen van de EU.
Explosie van de Euro
Migratiecrisis→ onenigheden tussen lidstaten van EU→ Merkel kwam met “wir schaffen
das” voor oplossing.
Uitdagingen
Nieuwe institutionele cyclus→ nieuwe Europese Commissie. Europese commissarissen
hebben het Europees examen nog niet gehaald.
Milti-annual financial framework→ begroting voor komende 7 jaar van EU
→ Hangt af van meer of minder integratie.
Toekomstige uitbreiding? → Macedonië en Albanië. FR en NL waren tegen.
Uitbreiding van Unie moet met unanimiteit geaccepteerd worden.
Rule of Law crisis in Hongarije en Polen→ essentiële EU rechtsbeginselen niet
gehonoreerd, zoals eerlijke en onafhankelijke rechter→ te weinig mechanismen om
collega staten aan de te spreken.
Rol op wereldvlak: China, VS→ taks rulings, nationale kampioenen.
China buitenlandse strategische investeringen binnen EU.
Brexit: mogelijke uitkomsten
No Deal Brexit
‘Orderly’ Brexit→ scheiding met wederzijds goedvinden met ovk over vertrek.
Tweede referendum→ wel zeker van vertrek na gegeven omstandigheden?
Remain→ geen vertrek 31 okt, dus geen no deal brexit, maar verlenging van exitperiode.
Art. 50 VEU→ als één land tegen de verlenging is, dan komt er geen verlenging.
Bij Brexit zal geen vrij verkeer van goederen zijn. Goederen gaan duurder worden vanwege
douanetarieven of technische voorschriften.
Achtergrond en geschiedenis
Eerste instantie wensten UK niet betrokken te worden bij onderhandelingen van EU. Toen ze
economische voordelen ontdekten wilden ze toch mee doen.
1975→ lidmaatschapsreferendum.
Cameron belooft in 2013 referendum. In 2015 winnen de conservatieven en Cameron
belooft voor 2016 een referendum. Tot verrassing won Leave met 51,9% in tegenstelling tot
Remain met 48,1% bij een grote opkomst van 70% van kiesgerechtigden.
Cameron stapte af en werd opgevolgd door Theresa May die beloofde Brexit means Brexit.
May’s deal is 3 keer weggestemd door House of Commons.
Westminster weet niet wat het wil: geen tweede referendum, geen No Deal, geen
verlenging, geen douane-unie. Hierdoor is 2 keer verlengd.
,Hierna kwam Boris Johnson met ‘Let’s get Brexit done. I will deliver Brexit by 31 October
with of without a deal!’. Het parlement werd opgeschort. Het Hof heeft deze opschorting
van 6 weken niet geldig geacht.
Benn Act = regering moet opnieuw uitstel vragen tenzij akkoord is gevonden of parlement
zal instemmen met No Deal Brexit.
Yellowhammer report = slechts mogelijke scenario in geval van een hard brexit opgesteld
voor de Britse regering.
17 oktober = New Deal, the sequel→ 95% blijft alles bij het oude. VK en EU water bij de wijn.
N-I en VK verlaten douane-unie de jure, Ierse zee wordt buitengrens Unie en N-I blijft in unie
en interne markt goederen de facto. → backstop is veranderd in backstop N-I.
Art. 50 VEU → mogelijkheid tot uittreding
Codificatie bestaand recht in Lissabon (2009)
Compensatie voor diepere integratie.
Korte en beperkte regeling.
Niet echt bedoeld om gebruikt te worden.
Slechte onderhandelingspositie uittreder.
Termijn van 2 jaar
1. Vanaf kennisgeving→ 2 jaar (29 maart 2019)
2. Verlenging mogelijk, maar unanimiteit.
Kan ieder moment, zelfs voorafgaand.
3. Buiten termijn→ unilaterale uittreding.
Harde brexit = uittreding zonder enig akkoord.
4. Zeer korte termijn
Gedurende termijn van 2 jaar blijft het VK volledig lid
Alle verdragen, rechten, verplichtingen blijven gelden.
VK blijft participeren in instellingen (art. 50 lid 4 VEU)
VK blijft gebonden aan nieuwe EU regels
VK blijft onderworpen aan rechtsmacht HvJEU
Formeel juridisch is er dus nog niks veranderd, behalve dat art. 50 lid 4 VEU ervoor zorgt dat
het VK niet deelneemt aan beraadslagingen of besluiten van Europese Raad.
Politiek gezien is alles veranderd→ geen vertrouwen, tegenstrijdige belangen en anticiperen
op vertrek.
Terugtrekkingsakkoorden
1 akkoord = geen optie
Art. 50 enkel basis voor terugtrekking
Akkoord nieuwe relatie EU-VK ‘gemengd’
2 parallelle akkoorden
Exit akkoord
Akkoord nieuwe relatie EU-vk
3 akkoorden
Parallel exit akkoord en akkoord overgangsregeling in tussenliggende periode.
Apart, later akkoord nieuwe relatie EU-VK
,Terugtrekkingsakkoord en transitional agreements
• Gekwalificeerde meerderheid in Raad van Ministers
• Goedkeuring Europees Parlement
Ratificatie akkoord nieuwe relatie en/of apart interim akkoord
• Unanimiteit in Raad
• Goedkeuring Europees Parlement
• Ratificatie 47 nationale parlementen (incl referenda en rechtzaken)
Risico = wat als terugtrekkingsakkoord in werking voor nieuwe relatie/interim akkoord?
Grootste obstakels terugtrekkingsakkoord
1. Wat doen we met EU-burgers die in Engeland wonen en werken en de met de Engelse
burgers die in EU wonen en werken?
2. Wat doen we met openstaande rekening (50 miljard naar EU)?
→ VK toegegeven zijn commitments na te komen.
3. Grens in Ierland? Noord-Ierland behoort tot VK en zal Unie verlaten, maar Ierland blijft in
de Unie. De grens tussen Ierland en Noord-Ierland moet ten alle tijden openblijven. Hoe
kan de integriteit van de interne markt verzekerd blijven?
→ Backstop: N-Ierland en VK blijven in douane-unie, N-I blijft de facto in interne markt
voor goederen.
Interim agreement zal blijven gelden na Brexit tot 31 december 2020 heeft men kans om
nieuwe relatie uit te werken.
New Deal
Goederen die N-I binnenkomen, worden onderworpen aan EU-douanetarief als er risico is
dat ze op interne markt gaan terechtkomen. Als niet, VK-douanetarief.
Goedkeuring N-I politieke instellingen→ geen veto.
Politieke verklaring→ niet bindend.
Deal moest voorgelegd worden in Houde of Commons.
Geen Brexit op 31/10→ verkiezingen op 12/12.
, HC Week 2 – De Interne Markt: Vrij verkeer van goederen
Doel en achtergrond interne markt
Supranationale economische integratie
1. Vrijhandelszone = vrij verkeer van goederen binnen landen die deel uitmaken van
vrijhandelszone, maar verschillende landen kunnen zelf eigen douanetarief opleggen aan
goederen die buiten de zone hun oorsprong vinden en binnenkomen in handelszone.
→ Goederen die eenmaal het douanetarief betaald hebben kunnen vrij verplaatst
worden binnen de vrijhandelszone.
2. Douane-unie = er is één gemeenschappelijk douanetarief tussen alle landen die deel
uitmaken van de douane-unie.
→ EU = douane-unie.
3. Gemeenschappelijke markt
4. Economische Monetaire Unie = gemeenschappelijke munt.
→ Lidstaten hebben bevoegdheden overgedragen aan EU en defacto aan EU-bank en
één gemeenschappelijke munt. Maar economische beleid wordt op nationaal niveau
bepaald.
Kernbepaling EU economische recht = art. 26 VWEU: interne markt doel.
HvJ EU: interne markt beoogt afschaffing van alle belemmeringen van intracommunautaire
handelsverkeer om nationale markten te verenigen in één markt die neigt naar
omstandigheden van binnenlandse markt.
→ Buitengrenzen worden in feite afgeschaft en alle belemmeringen opgeheven, waardoor
er één grote EU-markt komt.
Indien goederen één keer in EU-lidstaat zijn vervaardigd en op de markt gebracht dan
mogen zij vervolgens aan geen verdere belemmeringen meer onderworpen wanneer ze uit-
en ingevoerd worden binnen andere lidstaten van de EU.
Interne markt
1. Regels vrij verkeer = instellen van de markt door het wegnemen van de
intracommunautaire belemmeringen (markttoegang).
1. Goederen
2. Personen
3. Diensten
4. Kapitaal
2. Medeindingsregels = het functioneren van de markt (marktgedrag).
Positieve integratie = harmonisering wetgeving→ alle wetgeving van 27 lidstaten
samenbrengen en één overkoepelende wetgeving maken.
→ EU op bepaalde terreinen wetgevend optreden = gelijkmatige manier geregeld.
Negatieve integratie = wegnemen nationale belemmeringen, markttoegang.
→ Focus dit vak!
Vrij verkeer van goederen
1. Financiële handelsbelemmeringen (art. 28 VWEU)
