------------------------------------------------------------------------------------------
ONTWIKKELING BABY/PEUTER
Selective looking methode= onderzoeken dmv habituatie waar kind langst naar kijkt
- > conclusies: voorkeur voor novelty(nieuwigheid)
- na 6 mnd: volwassene volgen
- gaze following= focus op de blik van de ouders
- social referencing= op ouders reactie baseren hoe ze zelf reageren
leren van kern-kennisprincipes:
- empiricisten: “leer je dmv ervaring”
- nativisten: “deels aangeboren” (plank en bal argument)
=> Eerst habituatie(gewenning), dan distinctie tussen mogelijk en onmogelijk
eerste perspectief: Jean Piaget (1896-1980) :
- t/m 5 mnd geen objectpermanentie door geen handbeweging en geen self-locomotion (was
cap)
- kind als small scientist, leert dmv operations
- taal als bijeffect van denken
- assimilatie= nieuwe ervaringen aan proberen te pakken vanuit bestaande schemes(mentale
representatie van bvb wat je kan doen met een object) (=> bvb ipad op tafel slaan)
- accommodatie= aanpassen/uitbreiden van bestaande schemes
- 4 stadia cognitieve ontwikkeling: (is ook cap)
- 0-2 jr sensorimotor stage
- info over wereld dmv motorische acties, geen objectpermanentie
- 2-7 jr preoperational stage
- interpretatie gebaseerd op verschijning, niet principes
- niet denken over omkering van acties
- 7-11 jr concrete operational stage
- logisch nadenken over concrete zaken
- conservatie van aantal/massa/gewicht (experiment glazen water)
- decentration= groeperen op meerdere kenmerken tegelijk
- 12+ formal operational stage
- abstract kunnen denken, in principes
- hypothesen schematisch testen
- KRITIEK:
- leeftijdsverschillen overschat: kids kunnen eig meer, volwassenen kunnen eig minder
- vaagheid over de stadia
- onderbelichte rol sociale ervaring
, tweede perspectief: Len Vygotsky (1896-1934) :
- kind als social animal: constant meekijken/stagelopen
- ouder-kind-interactie centraal
- leert tools of intellectual adaptation
- taal als basis voor het hogere denken
- zone van proximal development: kind leert het best nét buiten bekende zone, oa door
dialoog (motherees)
derde perspectief: Information Processing Perspectief
- werkgeheugen als processor
- brein is een set interacterende componenten die zich los van elkaar in verschillende tempo’s
ontwikkelen
- baby’s hebben impliciet geheugen blijkt uit gedragingen
- oudere baby’s hebben semantisch geheugen blijkt uit eerste woordjes
- tot 15 jr neemt snelheid werkgeheugen toe
- verschillen met Piaget
- bij IPP geen strikte stadia
- IPP gedifferentieerd(dus preciezer), Piaget(en Vygotsky) meer holistisch
Sally-en-Anne test= mandje, bal, ander doosje: vanaf 4 jr doen kids t goed
bij net-alsof spelletjes begint hypothetisch denken
Taalontwikkeling (MEER IN BOEK)
- symbolisch, grammaticaal, verschilt per cultuur
- morfemen: kleinste betekenisvolle eenheid klanken
- fonemen: kleinste/kortste geluid wat je kan maken (kunnen pasgeboren kids al onderscheid in
maken)
- rond 8 mnd gaan kids brabbelen
- rond 10-12 mnd eerste echte woordjes
- rond 18-24 mnd eerste zinnen
Noam Chomsky (1928-?) :
- language-acquisition device= aangeboren taalvermogen dat iedereen deelt
- sociale wereld biedt language-acquisition support system
SOCIALE ONTWIKKELING
baby: afhankelijk van verzorgers
vroege jeugd: interactie met verzorgers
late jeugd: invloed van peers
adolescentie: ontwikkeling onafhankelijkheid
volwassenheid: levensvervulling
ouderdom: nadering dood