Geschiedenis HC 1 t/m 3
5 havo examenkatern
Charlotte Goemans
2024-2025
In dit document zal je samenvattingen vinden van de Historische Context 1 t/m 3. Dit betreft Het
Britse Rijk, Duitsland in Europa en Nederland. In de samenvattingen worden er begrippen gebruikt.
Deze begrippen kan je terugvinden in de uitgebreide begrippenlijst.
,Inhoud
HC 1.1 Amerikaanse koloniën (1585-1833)............................................................................................2
HC 1.2 India en het Britse rijk (1765-1885).............................................................................................5
HC 1.3 Sociaaleconomische ontwikkelingen in het thuisland (1750-1900).............................................7
Begrippenlijst HC 1.................................................................................................................................9
HC 2.1 opkomst van nazi-Duitsland (1918-1945)..................................................................................11
HC 2.2 Duitsland na de oorlog (1945-1961)..........................................................................................13
HC 2.3 De hereniging van Duitsland (1961-1991).................................................................................15
Begrippenlijst HC 2...............................................................................................................................17
H.C. 3.1 De Nederlandse maatschappij (1948-1978)............................................................................20
HC 3.2 De Nederlandse maatschappij (1978-2008)..............................................................................23
Begrippenlijst HC 3...............................................................................................................................26
1
, HC 1.1 Amerikaanse koloniën (1585-1833)
Eerste nederzettingen in Noord-Amerika
Rond 1585 begonnen de Engelsen Noord-Amerika te verkennen als mogelijke locatie om zich te
vestigen. Dat gebeurde in opdracht van de Engelse vorst, die daarvoor verschillende redenen had:
- Politiek. In 1585 ontstond een conflict tussen Engeland en de Spaanse koning, die zichzelf als
beschermer van de katholieke kerk zag. Dit conflict ontstond, omdat de Engelse koning
voortaan het hoofd was van de Anglicaanse kerk. De Engelsen zochten toen in Noord-
Amerika naar een goede uitvalsbasis voor hun strijd tegen het katholieke Spanje.
- Economisch. Spaanse schepen brachten ladingen goud en zilver naar Europa. De Engelsen
hoopten deze kostbaarheden ook in Noord-Amerika aan te treffen.
De eerste Engelse nederzettingen in Noord-Amerika waren geen succes. Vrijwel alle kolonisten
stierven. Pas in de 17e eeuw wisten Engelse kolonisten aan de oostkust van het continent hun eerste
permanente nederzettingen te stichten. Daarna trok een groter aantal Engelsen naar Amerika. Zij
hadden andere motieven dan de eerste groep kolonisten:
- Engelse handelscompagnieën speelden een belangrijke rol. Ondernemers probeerden
mensen naar de koloniën te lokken door hun landbouwgrond in het vooruitzicht te stellen.
- Religie. Sommige kolonisten trokken om religieuze redenen naar Noord-Amerika. Dat gold
met name voor een protestanten die in 1620 een belangrijke nederzetting stichtte, die zou
uitgroeien tot een van de eerste koloniën. In Amerika wilden deze protestanten – die 10 jaar
eerder uit Engeland waren gevlucht – een geheel nieuwe samenleving opbouwen. Vanwege
hun religieuze motieven worden de stichters van deze kolonie Pilgrim Fathers genoemd.
Aanvankelijk onderhielden de kolonisten goede handelscontacten met de oorspronkelijke bevolking.
Maar de kolonisatie zou uiteindelijk leiden tot grote sterfte onder deze groep:
- Ten eerste namen de Engelsen ziekten mee waartegen deze bevolking geen weerstand had.
- Ten tweede ontstonden er als snel conflicten over de vraag wie eigenaar was van bepaalde
gebieden. Dit had bloedige oorlogen tot gevolg.
Ontwikkeling van plantagekoloniën
Uiteindelijk zouden de Engelsen aan de oostkust van Noord-Amerika dertien koloniën stichten. Deze
was in twee helfte verdeelt.
- De noordelijke daarvan waren vestigingskoloniën, meet een economie die was gericht op
landbouw, handel en nijverheid.
- De koloniën in het zuiden ontwikkelden zich tot plantage-economieën. Daar lag de focus
vrijwel uitsluitend op het grootschalig verbouwen van gewassen voor de export.
2
5 havo examenkatern
Charlotte Goemans
2024-2025
In dit document zal je samenvattingen vinden van de Historische Context 1 t/m 3. Dit betreft Het
Britse Rijk, Duitsland in Europa en Nederland. In de samenvattingen worden er begrippen gebruikt.
Deze begrippen kan je terugvinden in de uitgebreide begrippenlijst.
,Inhoud
HC 1.1 Amerikaanse koloniën (1585-1833)............................................................................................2
HC 1.2 India en het Britse rijk (1765-1885).............................................................................................5
HC 1.3 Sociaaleconomische ontwikkelingen in het thuisland (1750-1900).............................................7
Begrippenlijst HC 1.................................................................................................................................9
HC 2.1 opkomst van nazi-Duitsland (1918-1945)..................................................................................11
HC 2.2 Duitsland na de oorlog (1945-1961)..........................................................................................13
HC 2.3 De hereniging van Duitsland (1961-1991).................................................................................15
Begrippenlijst HC 2...............................................................................................................................17
H.C. 3.1 De Nederlandse maatschappij (1948-1978)............................................................................20
HC 3.2 De Nederlandse maatschappij (1978-2008)..............................................................................23
Begrippenlijst HC 3...............................................................................................................................26
1
, HC 1.1 Amerikaanse koloniën (1585-1833)
Eerste nederzettingen in Noord-Amerika
Rond 1585 begonnen de Engelsen Noord-Amerika te verkennen als mogelijke locatie om zich te
vestigen. Dat gebeurde in opdracht van de Engelse vorst, die daarvoor verschillende redenen had:
- Politiek. In 1585 ontstond een conflict tussen Engeland en de Spaanse koning, die zichzelf als
beschermer van de katholieke kerk zag. Dit conflict ontstond, omdat de Engelse koning
voortaan het hoofd was van de Anglicaanse kerk. De Engelsen zochten toen in Noord-
Amerika naar een goede uitvalsbasis voor hun strijd tegen het katholieke Spanje.
- Economisch. Spaanse schepen brachten ladingen goud en zilver naar Europa. De Engelsen
hoopten deze kostbaarheden ook in Noord-Amerika aan te treffen.
De eerste Engelse nederzettingen in Noord-Amerika waren geen succes. Vrijwel alle kolonisten
stierven. Pas in de 17e eeuw wisten Engelse kolonisten aan de oostkust van het continent hun eerste
permanente nederzettingen te stichten. Daarna trok een groter aantal Engelsen naar Amerika. Zij
hadden andere motieven dan de eerste groep kolonisten:
- Engelse handelscompagnieën speelden een belangrijke rol. Ondernemers probeerden
mensen naar de koloniën te lokken door hun landbouwgrond in het vooruitzicht te stellen.
- Religie. Sommige kolonisten trokken om religieuze redenen naar Noord-Amerika. Dat gold
met name voor een protestanten die in 1620 een belangrijke nederzetting stichtte, die zou
uitgroeien tot een van de eerste koloniën. In Amerika wilden deze protestanten – die 10 jaar
eerder uit Engeland waren gevlucht – een geheel nieuwe samenleving opbouwen. Vanwege
hun religieuze motieven worden de stichters van deze kolonie Pilgrim Fathers genoemd.
Aanvankelijk onderhielden de kolonisten goede handelscontacten met de oorspronkelijke bevolking.
Maar de kolonisatie zou uiteindelijk leiden tot grote sterfte onder deze groep:
- Ten eerste namen de Engelsen ziekten mee waartegen deze bevolking geen weerstand had.
- Ten tweede ontstonden er als snel conflicten over de vraag wie eigenaar was van bepaalde
gebieden. Dit had bloedige oorlogen tot gevolg.
Ontwikkeling van plantagekoloniën
Uiteindelijk zouden de Engelsen aan de oostkust van Noord-Amerika dertien koloniën stichten. Deze
was in twee helfte verdeelt.
- De noordelijke daarvan waren vestigingskoloniën, meet een economie die was gericht op
landbouw, handel en nijverheid.
- De koloniën in het zuiden ontwikkelden zich tot plantage-economieën. Daar lag de focus
vrijwel uitsluitend op het grootschalig verbouwen van gewassen voor de export.
2
