Samenvatting bijzondere tandheelkunde
Laura Jansen Holleboom – MZK 2
De mondhygiënist in het ziekenhuis
Focusonderzoek
• Opsporen en behandelen van orale ontstekingshaarden
• Risico om de kans op neveneffecten van de (kanker) behandeling te beperken
o Een ontsteking bij een ziek persoon heeft veel meer effect dan bij een
gezond persoon
Bestaat uit:
• Röntgenologisch onderzoek
• Dentitie
• Parodontium (status)
• Mondslijmvlies en kaakbot
• Gebitsprothese
• Mondopening vastleggen
• Mondhygiëne niveau (zelfzorg)
• Mate van motivatie van de patiënt
Voorbeeld van een odontogeen focus
Parodontium wordt gekeken naar:
• Pockets >5mm
• Furcatieproblematiek
• Verhoogde mobiliteit
• Geldt voor elementen die hoogst waarschijnlijk in het radiatieveld liggen
• Welke behandelkeuzes maak je? Waar liggen de prioriteiten?
Welke behandelkeuzes maak je? → doe je een extractie omdat de patiënt over een
week wordt bestraald of doe je een reiniging omdat de patiënt over 4 weken
behandeld wordt?
Waarom ga je dit zo doen?
Waarvan zijn deze keuzes afhankelijk?
Aangezichtstraumatologie !!!
Fractuurlokalisaties mandibula
1. para mediane kinbreuk
2. corpusfractuur
3. angulusfractuur
4. ramusfractuur
5. collumfractuur
6. capitulumfractuur
7. coronoideusfractuur
1
,Doel fractuurbehandeling
• repositie van fractuurdelen (terug brengen juiste positie)
• het bereiken van een goede stand van de boven- en onderkaak t.o.v. elkaar
(benige delen)
• instellen van de correcte occlusie (dentaal)
Behandeling door:
• Manuele repositie van fractuurdelen (handmatig)
• Spalken, draadligaturen om gebitsbogen boven- en onderkaak
• Occlusie instellen en intermaxillair fixeren tussen de spalken in onder- en
bovenkaak
o Intermaxillair = boven- en onderkaak aan elkaar vast fixeren
Conservatieve behandeling: intermaxillaire fixatie op spalken
Operatieve behandeling: plaatosteosynthesen (platen)
Intermaxillair spalken
Rol van mondhygiënist
• Op verpleegafdeling na operatie:
o Uitzuigen van de mondholte (bv: voedselrestjes)
o Sprayen met chloorhexidine 0,12%
▪ Allergisch? → waterstofperoxide 3%
• Advies geven aan patiënt voor thuis
o Schoonhouden van de spalken en draden tijdens 6-8 weken (sprayen
met chloorhexidine 0,12%)
o Voorlichting en advies aan patiënt w.b.t. voeding en zelfzorg (zachte
borstel etc)
2
, Fracturen middengezicht
Door direct inwerkend geweld van frontaal of laterofrontaal
• LF1: Lage horizontale fractuur
• LF2: Piramidefractuur → Maxillacomplex en neus
• LF3: Fractuur van de bovenkaak, neus en linker en rechter zygomacomplex
Behandeling Le Fort fracturen middengezicht
• Gericht op repositie van fractuurdelen naar oorspronkelijke anatomie en
functie van het tandkaakstelsel, neus orbitae en zygomata
• Behandeling vanaf zowel intra-oraal als extra-oraal
Operatieve kaakorthopedie
Chirurgische kaakcorrectie wordt toegepast:
• Wanneer er geen harmonie is tussen boven- en onderkaak
• Als er sprake is van zowel een dentale als skeletale (dysgnathie) oorzaak
• Wanneer geen gebruik meer gemaakt kan worden van normale groeifase van
de kaken
• In combinatie met orthodontie
Doel: functieverbetering van het kauwstelsel en esthetiek gebit en aangezicht
Maar denk ook aan:
• Preventie m.b.t. parodontaal verval (elementen te weinig ruimte hebben voor
een goede mh)
• Diepe beet → onderincisieven tegen palatinale mucosa waardoor trauma
ontstaat gevolgd door verlies van elementen
Behandelvolgorde
• Pre-chirurgische orthodontische behandeling (maximaal dentale situatie
verkrijgen)
• Chirurgische behandeling d.m.v. osteotomie
• Postoperatieve orthodontische behandeling
3
Laura Jansen Holleboom – MZK 2
De mondhygiënist in het ziekenhuis
Focusonderzoek
• Opsporen en behandelen van orale ontstekingshaarden
• Risico om de kans op neveneffecten van de (kanker) behandeling te beperken
o Een ontsteking bij een ziek persoon heeft veel meer effect dan bij een
gezond persoon
Bestaat uit:
• Röntgenologisch onderzoek
• Dentitie
• Parodontium (status)
• Mondslijmvlies en kaakbot
• Gebitsprothese
• Mondopening vastleggen
• Mondhygiëne niveau (zelfzorg)
• Mate van motivatie van de patiënt
Voorbeeld van een odontogeen focus
Parodontium wordt gekeken naar:
• Pockets >5mm
• Furcatieproblematiek
• Verhoogde mobiliteit
• Geldt voor elementen die hoogst waarschijnlijk in het radiatieveld liggen
• Welke behandelkeuzes maak je? Waar liggen de prioriteiten?
Welke behandelkeuzes maak je? → doe je een extractie omdat de patiënt over een
week wordt bestraald of doe je een reiniging omdat de patiënt over 4 weken
behandeld wordt?
Waarom ga je dit zo doen?
Waarvan zijn deze keuzes afhankelijk?
Aangezichtstraumatologie !!!
Fractuurlokalisaties mandibula
1. para mediane kinbreuk
2. corpusfractuur
3. angulusfractuur
4. ramusfractuur
5. collumfractuur
6. capitulumfractuur
7. coronoideusfractuur
1
,Doel fractuurbehandeling
• repositie van fractuurdelen (terug brengen juiste positie)
• het bereiken van een goede stand van de boven- en onderkaak t.o.v. elkaar
(benige delen)
• instellen van de correcte occlusie (dentaal)
Behandeling door:
• Manuele repositie van fractuurdelen (handmatig)
• Spalken, draadligaturen om gebitsbogen boven- en onderkaak
• Occlusie instellen en intermaxillair fixeren tussen de spalken in onder- en
bovenkaak
o Intermaxillair = boven- en onderkaak aan elkaar vast fixeren
Conservatieve behandeling: intermaxillaire fixatie op spalken
Operatieve behandeling: plaatosteosynthesen (platen)
Intermaxillair spalken
Rol van mondhygiënist
• Op verpleegafdeling na operatie:
o Uitzuigen van de mondholte (bv: voedselrestjes)
o Sprayen met chloorhexidine 0,12%
▪ Allergisch? → waterstofperoxide 3%
• Advies geven aan patiënt voor thuis
o Schoonhouden van de spalken en draden tijdens 6-8 weken (sprayen
met chloorhexidine 0,12%)
o Voorlichting en advies aan patiënt w.b.t. voeding en zelfzorg (zachte
borstel etc)
2
, Fracturen middengezicht
Door direct inwerkend geweld van frontaal of laterofrontaal
• LF1: Lage horizontale fractuur
• LF2: Piramidefractuur → Maxillacomplex en neus
• LF3: Fractuur van de bovenkaak, neus en linker en rechter zygomacomplex
Behandeling Le Fort fracturen middengezicht
• Gericht op repositie van fractuurdelen naar oorspronkelijke anatomie en
functie van het tandkaakstelsel, neus orbitae en zygomata
• Behandeling vanaf zowel intra-oraal als extra-oraal
Operatieve kaakorthopedie
Chirurgische kaakcorrectie wordt toegepast:
• Wanneer er geen harmonie is tussen boven- en onderkaak
• Als er sprake is van zowel een dentale als skeletale (dysgnathie) oorzaak
• Wanneer geen gebruik meer gemaakt kan worden van normale groeifase van
de kaken
• In combinatie met orthodontie
Doel: functieverbetering van het kauwstelsel en esthetiek gebit en aangezicht
Maar denk ook aan:
• Preventie m.b.t. parodontaal verval (elementen te weinig ruimte hebben voor
een goede mh)
• Diepe beet → onderincisieven tegen palatinale mucosa waardoor trauma
ontstaat gevolgd door verlies van elementen
Behandelvolgorde
• Pre-chirurgische orthodontische behandeling (maximaal dentale situatie
verkrijgen)
• Chirurgische behandeling d.m.v. osteotomie
• Postoperatieve orthodontische behandeling
3
