Jurisprudentie Personen- en Familierecht Klasien Hiemstra
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave.......................................................................................................................................1
Week 1...................................................................................................................................................2
ECLI:NL:RBHAA:2012:BW1472 – Verzoek curatele / provisioneel bewindvoerder.............................2
ECLI:NL:RBHAA:2011:BR6139 – Vernietiging erkenning / keuze geslachtsnaam................................2
Week 2...................................................................................................................................................4
ECLI:NL:XX:2002:AF4977 – Venema tegen Nederland (BB)................................................................4
ECLI:NL:XX:2008:BI3920 – Haase tegen Duitsland (BB)......................................................................4
ECLI:NL:GHSHE:2014:4399 – Slechte communicatie geen reden voor eenzijdig gezag......................5
ECLI:NL:GHSHE:2015:575 – Meerdere factoren wel redenen voor eenzijdig gezag...........................6
Week 3...................................................................................................................................................7
ECLI:NL:GHLEE:2012:BW1973 – Geslachtsnaamwijziging minderjarig kind........................................7
ECLI:NL:RVS:2012:BX1886 – Verzoek geslachtsnaamwijziging...........................................................7
ECLI:NL:RBSGR:2010:BN8703 – Verzoek voornaamswijziging............................................................7
Week 4...................................................................................................................................................9
ECLI:NL:GHARL:2014:8171 – Vernietiging erkenning / vervangende toestemming............................9
Uitspraak EB 2013/85 – Draagouderschap.........................................................................................9
Week 5.................................................................................................................................................10
ECLI:NL:RBZLY:2010:BM7367 – Nietigverklaring huwelijk i.v.m. bigamie.........................................10
ECLI:NL:GHSGR:2004:AO8636 – Nietigverklaring huwelijk i.v.m. scheiding......................................10
Week 6.................................................................................................................................................11
ECLI:NL:HR:2009:BG6720 – Duurzame ontwrichting echtscheiding.................................................11
ECLI:NL:GHLEE:2008:BF4943 – Afwijzing echtscheiding duurzame ontwrichting.............................11
1
, Week 1
ECLI:NL:RBHAA:2012:BW1472 – Verzoek curatele / provisioneel
bewindvoerder
Een 86-jarige man trad in het huwelijk met een 30 jaar jongere vrouw en zag daarbij - dankzij het
standaard geldende huwelijksgoederenstelsel - zijn aanzienlijke vermogen na het jawoord gehalveerd
worden. De beide zonen van de man proberen nog te redden wat er te redden viel en zo te
voorkomen dat ook het resterende deel van het vermogen van de man opgesoupeerd zou worden
door diens kersverse echtgenote.
De twee zonen hebben toen besloten om een onder curatelestelling van hun vader te vragen. Ten
behoeve van de beantwoording van de vraag of in plaats van onder curatele stelling met een
meerjarige bewind kan worden volstaan, stelt de kantonrechter nadere vragen aan een deskundige.
Aangezien de 86 jarige vader kort voor de mondelinge behandeling zonder hun medeweten in
gemeenschap van goederen is gehuwd, en aannemelijk is gemaakt dat zijn vermogen over de periode
2002 - 2009 met ruim drie miljoen euro is afgenomen, acht de kantonrechter onmiddellijke
bescherming van rechthebbende noodzakelijk. Volgt benoeming van een provisionele bewindvoerder
– artikel 1:380 BW.
Tijdens de zitting bleek dat betrokkene gehuwd was in gemeenschap van goederen en het vermogen
de afgelopen periode drastisch was gedaald. De kantonrechter kan nu nog niet beoordelen of aan de
gronden is voldaan. Daarvoor is eerst deskundigenonderzoek nodig. Dan n.a.v. dat onderzoek kijken
of curatele nodig is of dat een lichtere maatregel volstaat. MAAR situatie is wel zodanig zorgelijk dat
in afwachting van het deskundigen rapport een provisioneel bewindvoerder wordt ingesteld – Art
1:380 BW.
ECLI:NL:RBHAA:2011:BR6139 – Vernietiging erkenning / keuze
geslachtsnaam
Het verlenen van toestemming tot erkenning van een kind is, zij het indirect, gericht op het doen
ontstaan van rechtsgevolgen, te weten het scheppen van de mogelijkheid om
familierechtelijke/vermogensrechtelijke betrekkingen tussen de vader en het kind mogelijk te maken
en is daarmee als rechtshandeling te kwalificeren.
Op het moment van het geven van haar toestemming tot erkenning aan de vader stond de moeder
onder curatele en was derhalve handelingsonbekwaam. De handelingsonbekwaamheid omvat tevens
het uitoefenen van rechtshandelingen van de onder curatele gestelde vrouw op het gebied van het
personen- en familierecht. De vraag is of het geven van toestemming tot erkenning zo hoogst
persoonlijk is dat de moeder deze rechtshandeling zelfstandig kon uitoefenen, zonder dat deze
getroffen zou worden door een beroep op de handelingsonbekwaamheid. Anders dan bij een
verzoek om echtscheiding, dat de onder curatele gestelde vrouw zelf kan instellen, gaat het hier niet
alleen om een handeling die de onder curatele gestelde vrouw persoonlijk aangaat, maar ook om een
handeling die mede familierechtelijke – en vermogensrechtelijke gevolgen heeft voor een ander
persoon, te weten haar minderjarige kind.
Op grond van het bovenstaande en mede betrokken de argumenten van de bijzondere curator is de
rechtbank van oordeel dat de moeder handelingsonbekwaam was om de toestemming tot erkenning
te geven en dat zij toestemming van de kantonrechter nodig had om in te kunnen stemmen met de
erkenning van het minderjarige kind door de vader.
2
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave.......................................................................................................................................1
Week 1...................................................................................................................................................2
ECLI:NL:RBHAA:2012:BW1472 – Verzoek curatele / provisioneel bewindvoerder.............................2
ECLI:NL:RBHAA:2011:BR6139 – Vernietiging erkenning / keuze geslachtsnaam................................2
Week 2...................................................................................................................................................4
ECLI:NL:XX:2002:AF4977 – Venema tegen Nederland (BB)................................................................4
ECLI:NL:XX:2008:BI3920 – Haase tegen Duitsland (BB)......................................................................4
ECLI:NL:GHSHE:2014:4399 – Slechte communicatie geen reden voor eenzijdig gezag......................5
ECLI:NL:GHSHE:2015:575 – Meerdere factoren wel redenen voor eenzijdig gezag...........................6
Week 3...................................................................................................................................................7
ECLI:NL:GHLEE:2012:BW1973 – Geslachtsnaamwijziging minderjarig kind........................................7
ECLI:NL:RVS:2012:BX1886 – Verzoek geslachtsnaamwijziging...........................................................7
ECLI:NL:RBSGR:2010:BN8703 – Verzoek voornaamswijziging............................................................7
Week 4...................................................................................................................................................9
ECLI:NL:GHARL:2014:8171 – Vernietiging erkenning / vervangende toestemming............................9
Uitspraak EB 2013/85 – Draagouderschap.........................................................................................9
Week 5.................................................................................................................................................10
ECLI:NL:RBZLY:2010:BM7367 – Nietigverklaring huwelijk i.v.m. bigamie.........................................10
ECLI:NL:GHSGR:2004:AO8636 – Nietigverklaring huwelijk i.v.m. scheiding......................................10
Week 6.................................................................................................................................................11
ECLI:NL:HR:2009:BG6720 – Duurzame ontwrichting echtscheiding.................................................11
ECLI:NL:GHLEE:2008:BF4943 – Afwijzing echtscheiding duurzame ontwrichting.............................11
1
, Week 1
ECLI:NL:RBHAA:2012:BW1472 – Verzoek curatele / provisioneel
bewindvoerder
Een 86-jarige man trad in het huwelijk met een 30 jaar jongere vrouw en zag daarbij - dankzij het
standaard geldende huwelijksgoederenstelsel - zijn aanzienlijke vermogen na het jawoord gehalveerd
worden. De beide zonen van de man proberen nog te redden wat er te redden viel en zo te
voorkomen dat ook het resterende deel van het vermogen van de man opgesoupeerd zou worden
door diens kersverse echtgenote.
De twee zonen hebben toen besloten om een onder curatelestelling van hun vader te vragen. Ten
behoeve van de beantwoording van de vraag of in plaats van onder curatele stelling met een
meerjarige bewind kan worden volstaan, stelt de kantonrechter nadere vragen aan een deskundige.
Aangezien de 86 jarige vader kort voor de mondelinge behandeling zonder hun medeweten in
gemeenschap van goederen is gehuwd, en aannemelijk is gemaakt dat zijn vermogen over de periode
2002 - 2009 met ruim drie miljoen euro is afgenomen, acht de kantonrechter onmiddellijke
bescherming van rechthebbende noodzakelijk. Volgt benoeming van een provisionele bewindvoerder
– artikel 1:380 BW.
Tijdens de zitting bleek dat betrokkene gehuwd was in gemeenschap van goederen en het vermogen
de afgelopen periode drastisch was gedaald. De kantonrechter kan nu nog niet beoordelen of aan de
gronden is voldaan. Daarvoor is eerst deskundigenonderzoek nodig. Dan n.a.v. dat onderzoek kijken
of curatele nodig is of dat een lichtere maatregel volstaat. MAAR situatie is wel zodanig zorgelijk dat
in afwachting van het deskundigen rapport een provisioneel bewindvoerder wordt ingesteld – Art
1:380 BW.
ECLI:NL:RBHAA:2011:BR6139 – Vernietiging erkenning / keuze
geslachtsnaam
Het verlenen van toestemming tot erkenning van een kind is, zij het indirect, gericht op het doen
ontstaan van rechtsgevolgen, te weten het scheppen van de mogelijkheid om
familierechtelijke/vermogensrechtelijke betrekkingen tussen de vader en het kind mogelijk te maken
en is daarmee als rechtshandeling te kwalificeren.
Op het moment van het geven van haar toestemming tot erkenning aan de vader stond de moeder
onder curatele en was derhalve handelingsonbekwaam. De handelingsonbekwaamheid omvat tevens
het uitoefenen van rechtshandelingen van de onder curatele gestelde vrouw op het gebied van het
personen- en familierecht. De vraag is of het geven van toestemming tot erkenning zo hoogst
persoonlijk is dat de moeder deze rechtshandeling zelfstandig kon uitoefenen, zonder dat deze
getroffen zou worden door een beroep op de handelingsonbekwaamheid. Anders dan bij een
verzoek om echtscheiding, dat de onder curatele gestelde vrouw zelf kan instellen, gaat het hier niet
alleen om een handeling die de onder curatele gestelde vrouw persoonlijk aangaat, maar ook om een
handeling die mede familierechtelijke – en vermogensrechtelijke gevolgen heeft voor een ander
persoon, te weten haar minderjarige kind.
Op grond van het bovenstaande en mede betrokken de argumenten van de bijzondere curator is de
rechtbank van oordeel dat de moeder handelingsonbekwaam was om de toestemming tot erkenning
te geven en dat zij toestemming van de kantonrechter nodig had om in te kunnen stemmen met de
erkenning van het minderjarige kind door de vader.
2
