,Nederland binnen Europa en de wereld
Nederland is een gedecentraliseerde eenheidstaat
Bij een eenheidstaat
- Ligt alle macht op centraal niveau (Den Haag)
Decentralisatie = verticale spreiding overheidsmacht, de centrale overheid laat
een deel van haar regelgevende en bestuurlijke taken over aan lager overheden
die dichter bij de burger staan
Doel> machtsconcentratie voorkomen en sneller inspelen op de omstandigheden
van een bepaald gebied.
Wetten van belang bij decentralisatie -> organieke wetten
- Grondwet
- Provinciewet
- Gemeentewet
- Waterschapswet
- Wet gemeenschappelijke regelingen (WGR)
- Ambtinstructie van de CvdK
Territoriale decentralisatie -> deel overheidsmacht verdelen over
publiekrechtelijke lichamen die binnen een bepaald grondgebied hun
bevoegdheden mogen uitoefenen (provincies en gemeenten)
Functionele decentralisatie-> deel overheidsmacht verdelen over
publiekrechtelijke lichamen die hun bevoegdheden mogen uitoefenen ter
verwezenlijking van een bepaald doel/ op een bepaalde functie.
Algemeen plaatselijke verordening; wetgeving in een bepaald gebied.
Autonomie art. 124 Gw-> provincies en gemeenten regelen zelf hun huishouden
en bestuur.
Medebewind art. 124 Gw-> provincies en gemeenten moeten meewerken aan
de uitvoering van hogere regelgeving.
Rechtstaat -> vrijheid, rechtszekerheid en rechtsgelijkheid. Alles valt terug op
de wet. Alle rechten van de burger worden beschermd. De macht van de overheid
wordt beperkt en de burgers hebben fundamentele vrijheden en grondrechten.
De rechters zijn onafhankelijk en onpartijdig.
Openbaar
bestuur
Overheidsorganisati Andere
es organisaties\
personen met
overheidstaken
Openbare Andere
lichamen rechtspersonen die
krachtens
publiekrecht zijn
,Openbare lichamen-> de staat, de provincies, de gemeenten en de
waterschappen
Territoriaal openbaar lichaam; provincies en gemeenten, focust zich op een
grondgebied
Functioneel openbaar lichaam; focust zich op een taak
Waterschappen zijn territoriale en functionele openbare lichamen. Openbare
lichamen zijn publiekrechtelijke rechtspersonen op grond van art. 2:1 BW en
kunnen zij zowel feitelijke handelingen en rechtshandelingen uitvoeren.
Er bestaan
ook zelfstandige publiekrechtelijke rechtspersonen (Zbo’s) denk hierbij aan DUO
of de UWV. Maar ook personen kunnen taken van de overheid uitvoeren
bijvoorbeeld tijdens een AKP-keuring.
Bestuursorgaan = ‘een orgaan van een rechtspersoon die op grond van
publiekrecht is ingesteld of een ander persoon of college met enig openbaar
gezag bekleed’ -art. 1:1 lid 1 Awb
A bestuursorgaan
Altijd een publiekrechtelijke rechtspersoon en is gebonden aan de regels
van de Awb
Art. 1:1 lid 1 sub a Awb hierin zie je wanneer sprake is van een
bestuursorgaan.
‘Onder bestuursorgaan wordt verstaan, een orgaan van een rechtspersoon
die krachtens publiekrecht is ingesteld of een andere persoon of college,
met enig openbaar gezag bekleed.
Art. 2:1 BW zie je wanneer er sprake is van een publiekrechtelijke
rechtspersoon.
Vb.;
Gemeente (openbaar lichaam)
College van B&W + gemeenteraad + burgemeesters (bestuursorganen)
B bestuursorgaan
Artikel 1:1 lid 1 sub b Awb
- Privaatrechtelijk
- Kan een persoon zijn, maar ook een organisatie in zijn geheel
- Voor een specifieke taak bestuursorgaan, alleen daarvoor Awb.
- Alleen gebonden aan de Awb op moment dat de specifieke
bestuurstaak wordt uitgeoefend (Apk-keuring
, Er zijn nog een aantal bestuursorganen die bij of krachtens de wet als
bestuursorgaan wordt aangewezen -> ambten voor een bepaalde bestuurstaak.
Hierdoor kunnen taken op centraal niveau worden gespreid, dit heet ook wel
deconcentratie, ze zijn voor hun hele handelen afhankelijk van de Awb.
Schematisch overzicht bestuursorganen.
(Awb-) Besluit art. 1:3 Awb
Onder besluit wordt verstaan; een schriftelijke beslissing van een
bestuursorgaan, inhoudende een publiekrechtelijke rechtshandeling
1. Schriftelijke
2. Beslissing
Er vindt een belangenafweging plaats -> er moet daarna een knoop
worden doorgehakt.
3. Door een bestuursorgaan
4. Die een rechtshandeling inhoudt
5. Die publiekrechtelijk is
Methoden van bevoegdheidsverkrijging
- Attributie: wet of regeling kent bevoegdheid toe
- Delegatie: bestuursorgaan draagt bevoegdheid over aan lager
bestuursorgaan
- Sub delegatie: lager bestuursorgaan draagt bevoegdheid over aan
een ander bestuursorgaan
- Mandaat: bestuursorgaan draagt uitvoering van geattribueerde of
gedelegeerde bevoegdheid op aan persoon of college maar blijft zelf
verantwoordelijk
- Sub mandaat: bestuursorgaan draagt uitvoering van de
gemandateerde bevoegdheid op aan persoon of college, maar
mandaatgever blijft verantwoordelijk.
Gebonden bevoegdheid = geen beleidsvrijheid voor het bestuursorgaan
Discretionaire bevoegdheid-= beleidsvrijheid maar wel zorgvuldig belangen
afwegen van de belanghebbenden. Je kan dus zelf beleidsregels maken -> die
Nederland is een gedecentraliseerde eenheidstaat
Bij een eenheidstaat
- Ligt alle macht op centraal niveau (Den Haag)
Decentralisatie = verticale spreiding overheidsmacht, de centrale overheid laat
een deel van haar regelgevende en bestuurlijke taken over aan lager overheden
die dichter bij de burger staan
Doel> machtsconcentratie voorkomen en sneller inspelen op de omstandigheden
van een bepaald gebied.
Wetten van belang bij decentralisatie -> organieke wetten
- Grondwet
- Provinciewet
- Gemeentewet
- Waterschapswet
- Wet gemeenschappelijke regelingen (WGR)
- Ambtinstructie van de CvdK
Territoriale decentralisatie -> deel overheidsmacht verdelen over
publiekrechtelijke lichamen die binnen een bepaald grondgebied hun
bevoegdheden mogen uitoefenen (provincies en gemeenten)
Functionele decentralisatie-> deel overheidsmacht verdelen over
publiekrechtelijke lichamen die hun bevoegdheden mogen uitoefenen ter
verwezenlijking van een bepaald doel/ op een bepaalde functie.
Algemeen plaatselijke verordening; wetgeving in een bepaald gebied.
Autonomie art. 124 Gw-> provincies en gemeenten regelen zelf hun huishouden
en bestuur.
Medebewind art. 124 Gw-> provincies en gemeenten moeten meewerken aan
de uitvoering van hogere regelgeving.
Rechtstaat -> vrijheid, rechtszekerheid en rechtsgelijkheid. Alles valt terug op
de wet. Alle rechten van de burger worden beschermd. De macht van de overheid
wordt beperkt en de burgers hebben fundamentele vrijheden en grondrechten.
De rechters zijn onafhankelijk en onpartijdig.
Openbaar
bestuur
Overheidsorganisati Andere
es organisaties\
personen met
overheidstaken
Openbare Andere
lichamen rechtspersonen die
krachtens
publiekrecht zijn
,Openbare lichamen-> de staat, de provincies, de gemeenten en de
waterschappen
Territoriaal openbaar lichaam; provincies en gemeenten, focust zich op een
grondgebied
Functioneel openbaar lichaam; focust zich op een taak
Waterschappen zijn territoriale en functionele openbare lichamen. Openbare
lichamen zijn publiekrechtelijke rechtspersonen op grond van art. 2:1 BW en
kunnen zij zowel feitelijke handelingen en rechtshandelingen uitvoeren.
Er bestaan
ook zelfstandige publiekrechtelijke rechtspersonen (Zbo’s) denk hierbij aan DUO
of de UWV. Maar ook personen kunnen taken van de overheid uitvoeren
bijvoorbeeld tijdens een AKP-keuring.
Bestuursorgaan = ‘een orgaan van een rechtspersoon die op grond van
publiekrecht is ingesteld of een ander persoon of college met enig openbaar
gezag bekleed’ -art. 1:1 lid 1 Awb
A bestuursorgaan
Altijd een publiekrechtelijke rechtspersoon en is gebonden aan de regels
van de Awb
Art. 1:1 lid 1 sub a Awb hierin zie je wanneer sprake is van een
bestuursorgaan.
‘Onder bestuursorgaan wordt verstaan, een orgaan van een rechtspersoon
die krachtens publiekrecht is ingesteld of een andere persoon of college,
met enig openbaar gezag bekleed.
Art. 2:1 BW zie je wanneer er sprake is van een publiekrechtelijke
rechtspersoon.
Vb.;
Gemeente (openbaar lichaam)
College van B&W + gemeenteraad + burgemeesters (bestuursorganen)
B bestuursorgaan
Artikel 1:1 lid 1 sub b Awb
- Privaatrechtelijk
- Kan een persoon zijn, maar ook een organisatie in zijn geheel
- Voor een specifieke taak bestuursorgaan, alleen daarvoor Awb.
- Alleen gebonden aan de Awb op moment dat de specifieke
bestuurstaak wordt uitgeoefend (Apk-keuring
, Er zijn nog een aantal bestuursorganen die bij of krachtens de wet als
bestuursorgaan wordt aangewezen -> ambten voor een bepaalde bestuurstaak.
Hierdoor kunnen taken op centraal niveau worden gespreid, dit heet ook wel
deconcentratie, ze zijn voor hun hele handelen afhankelijk van de Awb.
Schematisch overzicht bestuursorganen.
(Awb-) Besluit art. 1:3 Awb
Onder besluit wordt verstaan; een schriftelijke beslissing van een
bestuursorgaan, inhoudende een publiekrechtelijke rechtshandeling
1. Schriftelijke
2. Beslissing
Er vindt een belangenafweging plaats -> er moet daarna een knoop
worden doorgehakt.
3. Door een bestuursorgaan
4. Die een rechtshandeling inhoudt
5. Die publiekrechtelijk is
Methoden van bevoegdheidsverkrijging
- Attributie: wet of regeling kent bevoegdheid toe
- Delegatie: bestuursorgaan draagt bevoegdheid over aan lager
bestuursorgaan
- Sub delegatie: lager bestuursorgaan draagt bevoegdheid over aan
een ander bestuursorgaan
- Mandaat: bestuursorgaan draagt uitvoering van geattribueerde of
gedelegeerde bevoegdheid op aan persoon of college maar blijft zelf
verantwoordelijk
- Sub mandaat: bestuursorgaan draagt uitvoering van de
gemandateerde bevoegdheid op aan persoon of college, maar
mandaatgever blijft verantwoordelijk.
Gebonden bevoegdheid = geen beleidsvrijheid voor het bestuursorgaan
Discretionaire bevoegdheid-= beleidsvrijheid maar wel zorgvuldig belangen
afwegen van de belanghebbenden. Je kan dus zelf beleidsregels maken -> die
