Oefententamen Aansprakelijkheidsrecht 2019
Hieronder staan een aantal casus uit tentamens van het vak aansprakelijkheidsrecht van de afgelopen
jaren. Zij geven een idee hoe de tentamenvragen van dit vak eruitzien.
Casus 1
Omdat Hein de hele dag moet werken heeft hij zijn vriendin Martien gevraagd om zijn hond, een
labrador genaamd Guus, uit te laten. Martien neemt de hond mee naar het park en laat de hond daar
enige tijd vrij rondrennen in het zogenoemde ‘hondenlosloopgebied’. Op het moment dat Martien en
Guus op het punt staan het hondenlosloopgebied te verlaten komen ze Dirk tegen met zijn
(aangelijnde) hond Jip, een Amerikaanse Staffordshireterriër. Guus, die (nog) niet was aangelijnd, is
naar Jip toegelopen, waarop Jip Guus in zijn nek bijt en hem hevig heen en weer begint te schudden
(‘prooischudden’). Guus probeert Jip terug te bijten, maar omdat Jip hem bij zijn nek beet heeft, lukt
het hem nauwelijks om Jip te raken. Omdat het Dirk niet lukt om Jip onder controle te krijgen en
Martien vreest voor het leven van Guus, besluit zij in te grijpen. In haar (uiteindelijk) geslaagde poging
Guus te bevrijden, raakt het bovenste vingerkootje van haar linker wijsvinger door een hondenbeet
geamputeerd.
Vraag 1 (9 punten)
Stel dat komt vast te staan dat Guus het vingerkootje heeft afgebeten. Wie zou u Martien
adviseren om aan te spreken voor deze schade en op welke grondslag?
Hein is bezitter van het dier. 6:179 BW. Er is schade, tenzij-regel gaat niet op. Het moet gaan om de
eigen energie van het dier. (altijd noemen!). Je bent aansprakelijk voor het grillige, onberekenbare
gedrag van het beest.
Politiehond Deventer: daar was sprake van eigen energie, want hond beet op manier die hem niet was
aangeleerd.
Tenzij regel ook altijd benoemen. Zou aansprakelijkheid bij in macht hebben bezitter op grond van
6:162 BW ontbroken hebben? Nee hier niet. (hypothetische situatie)
Zeug Geel: hij wist niet van ziekte zeug, ook al had hij in zijn macht dan was hij zich niet bewust van
risico.
Stel dat niet komt vast te staan wie van de honden het vingerkootje heeft afgebeten. Martien
besluit Dirk aan te spreken voor haar schade. Dirk verweert zich met de stelling dat zij dan
eerst maar heeft te bewijzen dat het zijn hond Jip was die de fatale beet heeft uitgedeeld.
Vraag 2 (8 punten)
Hoe oordeelt u over het verweer van Dirk?
- Waarom geen omkeringsregel? Er moet een verkeers- veiligheidsnorm zijn geschonden, dat is hier
al ingewikkeld.
Nefalit/Karamus van toepassing? Nee hier ziet het verweer niet op.
, 6:99 BW zij zijn beide potentieel aansprakelijk op grond van 6:179 BW, tenzij 1 van hen zou kunnen
bewijzen. Hij moet bewijzen. Dus verweer van Dirk gaat niet op. Welke oorzaak het ook was, beide
partijen aansprakelijk.
Stel dat komt vast te staan dat Guus het vingerkootje heeft afgebeten. En stel dat Martien en
Hein levenspartners waren en dat Guus hun gezamenlijke hond was. Martien besluit hun
gezamenlijke WA-verzekeraar aan te spreken waarbij zij verwijst naar het Hangmat-arrest
waarin, zo stelt zij, is bepaald dat medebezitters elkaar over en weer kunnen aanspreken
wanneer schade is veroorzaakt door iets dat in gemeenschappelijk bezit is.
Vraag 3 (8 punten)
Hoe oordeelt u over de stellingname van Martien?
Onjuist, het Hangmat arrest is van toepassing op medebezitters van gebrekkige opstalten. In het
Paard Imagine/Hangmat II arrest is geoordeeld dat er geen aansprakelijkheid bestaat voor
medebezitters van dieren, hier heb je meer eigen verantwoordelijkheid. De stelling klopt dus niet.
Veel kritiek op -> artikel Smeehuijzen.
Casus 2
Deze zomer vertrekt de beroemde wielrenwedstrijd de Tour de France vanaf de stad Utrecht en de
voorbereidingen voor dit evenement zijn in volle gang. De Franse organisator van de Tour de France,
de Société du Tour de France (STF), is samen met de speciaal voor deze gelegenheid opgerichte
Stichting Grand Départ Utrecht (SGDU), verantwoordelijk voor het uitzetten van het parcours door de
stad. Een van de punten van bespreking tussen STF en SGDU was de vraag of het wel veilig zou zijn
om het parcours door de nauwe doorgang onder de domtoren te laten lopen. De Domtoren is
uiteraard het icoon van de stad Utrecht, en beide partijen hechten grote waarde aan de mooie tv-
beelden die het zal opleveren als de renners het tunneltje onder de domtoren uit komen rijden. Het
tunneltje is smal – 3,8 meter om precies te zijn – maar de Tour de France loopt wel vaker over smalle
wegen, zo argumenteert STF tegen een aarzelende SGDU. Uiteindelijk besluiten STF en SGDU
gezamenlijk om het parcours toch onder de domtoren door te laten lopen.
In de week voor de officiële start van de Tour de France wordt een wielerwedstrijd van Utrechtse
amateurwielrenners georganiseerd die het Tour de France-parcours door stad rijden. Als een peloton
van 65 wielrenners zich door het smalle tunneltje onder de Domtoren probeert te wurmen komt het tot
een massale valpartij. Bij de ingang van de tunnel fietst mede-wielrenner Klaas Bacx tegen Johan de
Wit aan, Johan valt en slaat met zijn hoofd tegen de muur van de Domtoren. Ondanks zijn fietshelm
loopt Johan ernstig hersenletsel op.
Vraag 1 (8 punten)
Johan spreekt Klaas Bacx aan tot vergoeding van zijn schade. Klaas vraagt om rechtsbijstand
aan de advocaat mr. Prutser. Prutser verweert zich namens Klaas met een beroep op
overmacht. Zal dit verweer slagen en zo nee, hoe kan Klaas zich mogelijk wel verweren?
HR Natrappen. Onrechtmatigheidsvraag. Hogere drempel voor aansprakelijkheid in sport en spel
situatie, bepaalde gedragingen moet je in sport/spel verwachten/accepteren. Geen aansprakelijkheid
op basis van 6:162 BW.
Verweer overmacht? Art. 185 WVW, gaat hier niet op, het gaat niet om motorrijvoertuigen. Geen
succesvol verweer.
Hieronder staan een aantal casus uit tentamens van het vak aansprakelijkheidsrecht van de afgelopen
jaren. Zij geven een idee hoe de tentamenvragen van dit vak eruitzien.
Casus 1
Omdat Hein de hele dag moet werken heeft hij zijn vriendin Martien gevraagd om zijn hond, een
labrador genaamd Guus, uit te laten. Martien neemt de hond mee naar het park en laat de hond daar
enige tijd vrij rondrennen in het zogenoemde ‘hondenlosloopgebied’. Op het moment dat Martien en
Guus op het punt staan het hondenlosloopgebied te verlaten komen ze Dirk tegen met zijn
(aangelijnde) hond Jip, een Amerikaanse Staffordshireterriër. Guus, die (nog) niet was aangelijnd, is
naar Jip toegelopen, waarop Jip Guus in zijn nek bijt en hem hevig heen en weer begint te schudden
(‘prooischudden’). Guus probeert Jip terug te bijten, maar omdat Jip hem bij zijn nek beet heeft, lukt
het hem nauwelijks om Jip te raken. Omdat het Dirk niet lukt om Jip onder controle te krijgen en
Martien vreest voor het leven van Guus, besluit zij in te grijpen. In haar (uiteindelijk) geslaagde poging
Guus te bevrijden, raakt het bovenste vingerkootje van haar linker wijsvinger door een hondenbeet
geamputeerd.
Vraag 1 (9 punten)
Stel dat komt vast te staan dat Guus het vingerkootje heeft afgebeten. Wie zou u Martien
adviseren om aan te spreken voor deze schade en op welke grondslag?
Hein is bezitter van het dier. 6:179 BW. Er is schade, tenzij-regel gaat niet op. Het moet gaan om de
eigen energie van het dier. (altijd noemen!). Je bent aansprakelijk voor het grillige, onberekenbare
gedrag van het beest.
Politiehond Deventer: daar was sprake van eigen energie, want hond beet op manier die hem niet was
aangeleerd.
Tenzij regel ook altijd benoemen. Zou aansprakelijkheid bij in macht hebben bezitter op grond van
6:162 BW ontbroken hebben? Nee hier niet. (hypothetische situatie)
Zeug Geel: hij wist niet van ziekte zeug, ook al had hij in zijn macht dan was hij zich niet bewust van
risico.
Stel dat niet komt vast te staan wie van de honden het vingerkootje heeft afgebeten. Martien
besluit Dirk aan te spreken voor haar schade. Dirk verweert zich met de stelling dat zij dan
eerst maar heeft te bewijzen dat het zijn hond Jip was die de fatale beet heeft uitgedeeld.
Vraag 2 (8 punten)
Hoe oordeelt u over het verweer van Dirk?
- Waarom geen omkeringsregel? Er moet een verkeers- veiligheidsnorm zijn geschonden, dat is hier
al ingewikkeld.
Nefalit/Karamus van toepassing? Nee hier ziet het verweer niet op.
, 6:99 BW zij zijn beide potentieel aansprakelijk op grond van 6:179 BW, tenzij 1 van hen zou kunnen
bewijzen. Hij moet bewijzen. Dus verweer van Dirk gaat niet op. Welke oorzaak het ook was, beide
partijen aansprakelijk.
Stel dat komt vast te staan dat Guus het vingerkootje heeft afgebeten. En stel dat Martien en
Hein levenspartners waren en dat Guus hun gezamenlijke hond was. Martien besluit hun
gezamenlijke WA-verzekeraar aan te spreken waarbij zij verwijst naar het Hangmat-arrest
waarin, zo stelt zij, is bepaald dat medebezitters elkaar over en weer kunnen aanspreken
wanneer schade is veroorzaakt door iets dat in gemeenschappelijk bezit is.
Vraag 3 (8 punten)
Hoe oordeelt u over de stellingname van Martien?
Onjuist, het Hangmat arrest is van toepassing op medebezitters van gebrekkige opstalten. In het
Paard Imagine/Hangmat II arrest is geoordeeld dat er geen aansprakelijkheid bestaat voor
medebezitters van dieren, hier heb je meer eigen verantwoordelijkheid. De stelling klopt dus niet.
Veel kritiek op -> artikel Smeehuijzen.
Casus 2
Deze zomer vertrekt de beroemde wielrenwedstrijd de Tour de France vanaf de stad Utrecht en de
voorbereidingen voor dit evenement zijn in volle gang. De Franse organisator van de Tour de France,
de Société du Tour de France (STF), is samen met de speciaal voor deze gelegenheid opgerichte
Stichting Grand Départ Utrecht (SGDU), verantwoordelijk voor het uitzetten van het parcours door de
stad. Een van de punten van bespreking tussen STF en SGDU was de vraag of het wel veilig zou zijn
om het parcours door de nauwe doorgang onder de domtoren te laten lopen. De Domtoren is
uiteraard het icoon van de stad Utrecht, en beide partijen hechten grote waarde aan de mooie tv-
beelden die het zal opleveren als de renners het tunneltje onder de domtoren uit komen rijden. Het
tunneltje is smal – 3,8 meter om precies te zijn – maar de Tour de France loopt wel vaker over smalle
wegen, zo argumenteert STF tegen een aarzelende SGDU. Uiteindelijk besluiten STF en SGDU
gezamenlijk om het parcours toch onder de domtoren door te laten lopen.
In de week voor de officiële start van de Tour de France wordt een wielerwedstrijd van Utrechtse
amateurwielrenners georganiseerd die het Tour de France-parcours door stad rijden. Als een peloton
van 65 wielrenners zich door het smalle tunneltje onder de Domtoren probeert te wurmen komt het tot
een massale valpartij. Bij de ingang van de tunnel fietst mede-wielrenner Klaas Bacx tegen Johan de
Wit aan, Johan valt en slaat met zijn hoofd tegen de muur van de Domtoren. Ondanks zijn fietshelm
loopt Johan ernstig hersenletsel op.
Vraag 1 (8 punten)
Johan spreekt Klaas Bacx aan tot vergoeding van zijn schade. Klaas vraagt om rechtsbijstand
aan de advocaat mr. Prutser. Prutser verweert zich namens Klaas met een beroep op
overmacht. Zal dit verweer slagen en zo nee, hoe kan Klaas zich mogelijk wel verweren?
HR Natrappen. Onrechtmatigheidsvraag. Hogere drempel voor aansprakelijkheid in sport en spel
situatie, bepaalde gedragingen moet je in sport/spel verwachten/accepteren. Geen aansprakelijkheid
op basis van 6:162 BW.
Verweer overmacht? Art. 185 WVW, gaat hier niet op, het gaat niet om motorrijvoertuigen. Geen
succesvol verweer.
