Leerdoelen logopedische
interventie bij kinderen
1. De student interpreteert anamnese- en onderzoeksgegevens, formuleert een
passende diagnose/conclusie en geeft de cliënt een advies op maat.
2. De student stelt een behandelplan op, voert deze uit en evalueert het eigen
handelen.
3. De student maakt een fonetische transcriptie met behulp van IPA.
4. De student past kennis vanuit de articulatorische en akoestische fonetiek toe in
casuïstiek.
5. De student interpreteert anamnese- en onderzoeksgegevens bij een kind met een
fonologische articulatiestoornis, formuleert een passende diagnose en stelt een
behandelplan op.
- Taalniveaus A1 t/m A5
- Begrippen fonologische processen
- Gebaren
, 1. De student interpreteert anamnese- en onderzoeksgegevens, formuleert een
passende diagnose/conclusie en geeft de cliënt een advies op maat.
TOS: richtlijn logopedie bij TOS
Aanbeveling: de logopedist dient vast te stellen of wordt voldaan aan het inclusiecriterium
voor TOS. Dit doet zij door aan te tonen dat de taalvaardigheid van het kind achterblijft en
het kind hierdoor beperkt wordt in activiteiten in het dagelijks leven en er een verwachting is
dat er geen spontaan herstel zal optreden. De exclusiecriteria dient zij te laten uitsluiten.
- Exclusiecriteria:
o Gehoorverlies
o Lage niet-verbale intelligentie
o Afwijkingen aan spraakorgaan
o Duidelijk aanwijsbare neurologische afwijkingen
o Contactstoornis
o Extreme deprivatie of andere ongunstige taalaanbodsituatie
Aanbevelingen:
- De diagnose TOS kan worden gesteld bij kinderen vanaf 3 jaar. Tot die tijd spreken
we van een vermoedelijke TOS.
- Twee subtypen: kinderen met taalproductiestoornis met relatief goed begrip en
kinderen met zowel taalproductie- als taalbegripsstoornis.
- Logopedist dient taaltestscores te combineren met een beoordeling van dagelijks
taalgebruik + communicatie redzaamheid.
- De logopedist kiest voor de diagnosestelling testinstrumenten met een voldoende
COTAN-beoordeling. Ze brengen in ieder geval de taalaspecten in kaart waarmee het
kind problemen lijkt te hebben.
o Schlichting
o PPVT
o CELF
- De logopedist dient minimaal 1 test(onderdeel) voor het begrip en 1 test(onderdeel)
voor de productie af te nemen.
- De logopedist kiest voor multidisciplinaire diagnostiek bij kinderen vanaf 4 jaar,
wanneer er sprake is van ernstige taalachterstand en/of er vermoedens zijn van
meervoudige problematiek.
- De logopedist dient kinderen met TOS te behandelen om de taalvaardigheid +
communicatie te bevorderen. Het behandelplan is gebaseerd op alle aspecten van
ICF.
- De logopedist kan keuze voor therapiemethode en vormen en daarmee gepaarde
behandeldoelen bepalen op basis van de handelingsgerichte diagnostiek, de
hulpvraag van ouder/kind en eigen klinische expertise.
- De logopedist kan naast de TOS therapie ook aandacht besteden aan het leren
omgaan met de gevolgen van een TOS.
- De logopedist dient de duur van de behandeling te bepalen op de aard + ernst van de
TOS en op basis van de wensen en mogelijkheden van de ouders en het kind.
Grammaticale ontwikkelingsfasen TARSP
Fase Beschrijving
I Vaste uitdrukkingen, eenwoordzinnen
, II Combinatie van 2 zinsdelen
III Combinatie van 3 zinsdelen
IV Combinatie van 4 zinsdelen, vragen
V Combinatie van 5 zinsdelen
VI Samengestelde zin, combinatie van 6
zinsdelen
VII Samengestelde zin bestaande uit 3 zinnen
VB doelen morfosyntaxis
Y. vormt in haar spontane taal zinnen t/m fase IV.
Y. beheerst fase V in haar spontane taal.
Criteria ASS volgens DSM-5
- Blijvende tekorten in sociale communicatie en interactie, die niet verklaard kunnen
worden door ontwikkelingsachterstand, en die in allerlei situaties blijken, te weten
o Tekorten in sociaal-emotionele wederkerigheid
o Tekorten in het voor sociale omgang gebruikelijke non-verbale
communicatieve gedrag
o Tekorten in aangaan, onderhouden en begrijpen van relaties
- Door herhaling gekenmerkte gedragspatronen, beperkte interesse en beperkte
activiteiten
- Verschijnselen zijn aanwezig vanaf vroegste kindertijd
- Verschijnselen veroorzaken klinisch relevante verstoring van het huidige
functioneren in sociale of andere belangrijke levensgebieden
- Stoornissen worden niet beter verklaard uit intelligentiestoornis of globale
ontwikkelingsachterstand + sociale communicatie moet minder zijn dan past bij het
cognitieve niveau van het kind
Behandeling ASS
- Indirect ouders coachen en stimuleren
o More than words = komt tegemoet aan behoeften van kinderen met autisme
en hun ouders. Ouders worden geholpen om taal- en
communicatievaardigheden van hun kind in alledaagse situaties te
verbeteren.
- Duidelijk, gestructureerd en voorspelbaar
- Gericht op stimuleren van nieuwe taalvaardigheden en op het verminderen van
gedragsproblemen.
Meertaligheid
- Voornamelijk indirecte behandeling adviezen aan ouders, VAT-principes, tips etc.
- VAT-principes
o Volgen volgt het kind, leeft je in in de belevingswereld van het kind. Je
observeert en luistert naar het kind.
o Aanpassen past je aan aan het denkpatroon en taalniveau van het kind.
Maakt contact met het kind.
o Toevoegen voegt nieuwe taal toe door met nieuwe informatie te komen.
- Voorbeeld:
interventie bij kinderen
1. De student interpreteert anamnese- en onderzoeksgegevens, formuleert een
passende diagnose/conclusie en geeft de cliënt een advies op maat.
2. De student stelt een behandelplan op, voert deze uit en evalueert het eigen
handelen.
3. De student maakt een fonetische transcriptie met behulp van IPA.
4. De student past kennis vanuit de articulatorische en akoestische fonetiek toe in
casuïstiek.
5. De student interpreteert anamnese- en onderzoeksgegevens bij een kind met een
fonologische articulatiestoornis, formuleert een passende diagnose en stelt een
behandelplan op.
- Taalniveaus A1 t/m A5
- Begrippen fonologische processen
- Gebaren
, 1. De student interpreteert anamnese- en onderzoeksgegevens, formuleert een
passende diagnose/conclusie en geeft de cliënt een advies op maat.
TOS: richtlijn logopedie bij TOS
Aanbeveling: de logopedist dient vast te stellen of wordt voldaan aan het inclusiecriterium
voor TOS. Dit doet zij door aan te tonen dat de taalvaardigheid van het kind achterblijft en
het kind hierdoor beperkt wordt in activiteiten in het dagelijks leven en er een verwachting is
dat er geen spontaan herstel zal optreden. De exclusiecriteria dient zij te laten uitsluiten.
- Exclusiecriteria:
o Gehoorverlies
o Lage niet-verbale intelligentie
o Afwijkingen aan spraakorgaan
o Duidelijk aanwijsbare neurologische afwijkingen
o Contactstoornis
o Extreme deprivatie of andere ongunstige taalaanbodsituatie
Aanbevelingen:
- De diagnose TOS kan worden gesteld bij kinderen vanaf 3 jaar. Tot die tijd spreken
we van een vermoedelijke TOS.
- Twee subtypen: kinderen met taalproductiestoornis met relatief goed begrip en
kinderen met zowel taalproductie- als taalbegripsstoornis.
- Logopedist dient taaltestscores te combineren met een beoordeling van dagelijks
taalgebruik + communicatie redzaamheid.
- De logopedist kiest voor de diagnosestelling testinstrumenten met een voldoende
COTAN-beoordeling. Ze brengen in ieder geval de taalaspecten in kaart waarmee het
kind problemen lijkt te hebben.
o Schlichting
o PPVT
o CELF
- De logopedist dient minimaal 1 test(onderdeel) voor het begrip en 1 test(onderdeel)
voor de productie af te nemen.
- De logopedist kiest voor multidisciplinaire diagnostiek bij kinderen vanaf 4 jaar,
wanneer er sprake is van ernstige taalachterstand en/of er vermoedens zijn van
meervoudige problematiek.
- De logopedist dient kinderen met TOS te behandelen om de taalvaardigheid +
communicatie te bevorderen. Het behandelplan is gebaseerd op alle aspecten van
ICF.
- De logopedist kan keuze voor therapiemethode en vormen en daarmee gepaarde
behandeldoelen bepalen op basis van de handelingsgerichte diagnostiek, de
hulpvraag van ouder/kind en eigen klinische expertise.
- De logopedist kan naast de TOS therapie ook aandacht besteden aan het leren
omgaan met de gevolgen van een TOS.
- De logopedist dient de duur van de behandeling te bepalen op de aard + ernst van de
TOS en op basis van de wensen en mogelijkheden van de ouders en het kind.
Grammaticale ontwikkelingsfasen TARSP
Fase Beschrijving
I Vaste uitdrukkingen, eenwoordzinnen
, II Combinatie van 2 zinsdelen
III Combinatie van 3 zinsdelen
IV Combinatie van 4 zinsdelen, vragen
V Combinatie van 5 zinsdelen
VI Samengestelde zin, combinatie van 6
zinsdelen
VII Samengestelde zin bestaande uit 3 zinnen
VB doelen morfosyntaxis
Y. vormt in haar spontane taal zinnen t/m fase IV.
Y. beheerst fase V in haar spontane taal.
Criteria ASS volgens DSM-5
- Blijvende tekorten in sociale communicatie en interactie, die niet verklaard kunnen
worden door ontwikkelingsachterstand, en die in allerlei situaties blijken, te weten
o Tekorten in sociaal-emotionele wederkerigheid
o Tekorten in het voor sociale omgang gebruikelijke non-verbale
communicatieve gedrag
o Tekorten in aangaan, onderhouden en begrijpen van relaties
- Door herhaling gekenmerkte gedragspatronen, beperkte interesse en beperkte
activiteiten
- Verschijnselen zijn aanwezig vanaf vroegste kindertijd
- Verschijnselen veroorzaken klinisch relevante verstoring van het huidige
functioneren in sociale of andere belangrijke levensgebieden
- Stoornissen worden niet beter verklaard uit intelligentiestoornis of globale
ontwikkelingsachterstand + sociale communicatie moet minder zijn dan past bij het
cognitieve niveau van het kind
Behandeling ASS
- Indirect ouders coachen en stimuleren
o More than words = komt tegemoet aan behoeften van kinderen met autisme
en hun ouders. Ouders worden geholpen om taal- en
communicatievaardigheden van hun kind in alledaagse situaties te
verbeteren.
- Duidelijk, gestructureerd en voorspelbaar
- Gericht op stimuleren van nieuwe taalvaardigheden en op het verminderen van
gedragsproblemen.
Meertaligheid
- Voornamelijk indirecte behandeling adviezen aan ouders, VAT-principes, tips etc.
- VAT-principes
o Volgen volgt het kind, leeft je in in de belevingswereld van het kind. Je
observeert en luistert naar het kind.
o Aanpassen past je aan aan het denkpatroon en taalniveau van het kind.
Maakt contact met het kind.
o Toevoegen voegt nieuwe taal toe door met nieuwe informatie te komen.
- Voorbeeld:
