Biologie
Hoofdstuk 4
Inhoud
Tekeningen:............................................................................................................................................2
Paragraaf 1: Voedsel...............................................................................................................................3
Voedselproductie door bacteriën en schimmels................................................................................3
Enzymen.............................................................................................................................................3
Enzymactiviteit...................................................................................................................................3
Voedsel conserveren..........................................................................................................................4
Conserveermiddelen en andere toegevoegde stoffen.......................................................................5
Paragraaf 2.............................................................................................................................................7
Eiwitten:.............................................................................................................................................7
Koolhydraten:.....................................................................................................................................7
Vetten:................................................................................................................................................8
Water:.................................................................................................................................................8
Mineralen (zouten).............................................................................................................................9
Vitaminen...........................................................................................................................................9
Voedingsstoffen aantonen:..............................................................................................................10
Paragraaf 3...........................................................................................................................................11
Adviezen voor gezonde voeding:......................................................................................................11
Energiebehoefte:..............................................................................................................................11
Hoeveel moet je eten en drinken?:..................................................................................................11
Paragraaf 4; Het verteringstelsel..........................................................................................................12
Vertering...........................................................................................................................................12
Verteringssappen.............................................................................................................................12
Darmperistaltiek...............................................................................................................................13
Paragraaf 5...........................................................................................................................................14
Mondholte, keelholte en slokdarm:.................................................................................................14
Maag.................................................................................................................................................14
Lever, galblaas, alvleesklier en twaalfvingerige darm:......................................................................15
Dunne darm:.....................................................................................................................................15
..........................................................................................................................................................15
Blindedarm, dikke darm en endeldarm:...........................................................................................16
Paragraaf 6...........................................................................................................................................17
, Bouw van gebit:................................................................................................................................17
Planteneters:....................................................................................................................................17
Vleeseters:........................................................................................................................................17
Alleseters:.........................................................................................................................................18
Verzorging van gebit:........................................................................................................................18
Tekeningen:
9
10
17
18
20
22
23
24
25
27
27
28
29
31
2
, Paragraaf 1: Voedsel
Voedselproductie door bacteriën en schimmels
Bacteriën en schimmels koolhydraten omzetten in stoffen doe nuttig zijn bij productie van
voedingsmiddelen.
Zure smaak van yoghurt ontstaat: Toevoegen van speciale soorten melkzuurbacteriën bacteriën
zetten energierijke stoffen uit melk om in melkzuur.
Gisten zet energierijke stoffen om in koolstofdioxide en alcohol. Gisting
Gisten en ontstaan van melkzuur voorbeelden van stofwisselingsprocessen. Er worden stoffen
omgezet in andere stoffen.
Enzymen
Als stoffen worden omgezet in andere stoffen (scheikundige) reactie. voorbeeld hierbij is
verbranding.
Andere voorbeelden stofwisselingsprocessen:
Fotosynthese
Assimilatie
In cellen van organismen vind heel veel reacties plaats.
Enzymen: Speciale eiwitten, die helpen reacties te versnellen.
Een cel bevat veel verschillende enzymen veel verschillende reacties versneld.
Enzymen werken specifiek één enzym versnelt slechts één reactie in de cel.
Enzymen versnellen reacties van stofwisselingsprocessen zonder zelf te worden gebruikt.
Alle organismen afhankelijk van enzymen.
Enzymactiviteit
Enzymactiviteit: De snelheid waarmee een enzym een reactie versnelt.
Enzymactiviteit afhankelijk van allerlei factoren o.a:
Temperatuur
Zuurgraad
Optimumkromme: Diagram waarin weergave staat tussen de temperaturen en enzymactiviteiten.
Beneden minimumtemperatuur:
Geen enzymactiviteit.
Reactie die door enzym wordt versneld vind niet plaats.
Enzym blijft aanwezig, maar door lage temperatuur onwerkzaam.
3
Hoofdstuk 4
Inhoud
Tekeningen:............................................................................................................................................2
Paragraaf 1: Voedsel...............................................................................................................................3
Voedselproductie door bacteriën en schimmels................................................................................3
Enzymen.............................................................................................................................................3
Enzymactiviteit...................................................................................................................................3
Voedsel conserveren..........................................................................................................................4
Conserveermiddelen en andere toegevoegde stoffen.......................................................................5
Paragraaf 2.............................................................................................................................................7
Eiwitten:.............................................................................................................................................7
Koolhydraten:.....................................................................................................................................7
Vetten:................................................................................................................................................8
Water:.................................................................................................................................................8
Mineralen (zouten).............................................................................................................................9
Vitaminen...........................................................................................................................................9
Voedingsstoffen aantonen:..............................................................................................................10
Paragraaf 3...........................................................................................................................................11
Adviezen voor gezonde voeding:......................................................................................................11
Energiebehoefte:..............................................................................................................................11
Hoeveel moet je eten en drinken?:..................................................................................................11
Paragraaf 4; Het verteringstelsel..........................................................................................................12
Vertering...........................................................................................................................................12
Verteringssappen.............................................................................................................................12
Darmperistaltiek...............................................................................................................................13
Paragraaf 5...........................................................................................................................................14
Mondholte, keelholte en slokdarm:.................................................................................................14
Maag.................................................................................................................................................14
Lever, galblaas, alvleesklier en twaalfvingerige darm:......................................................................15
Dunne darm:.....................................................................................................................................15
..........................................................................................................................................................15
Blindedarm, dikke darm en endeldarm:...........................................................................................16
Paragraaf 6...........................................................................................................................................17
, Bouw van gebit:................................................................................................................................17
Planteneters:....................................................................................................................................17
Vleeseters:........................................................................................................................................17
Alleseters:.........................................................................................................................................18
Verzorging van gebit:........................................................................................................................18
Tekeningen:
9
10
17
18
20
22
23
24
25
27
27
28
29
31
2
, Paragraaf 1: Voedsel
Voedselproductie door bacteriën en schimmels
Bacteriën en schimmels koolhydraten omzetten in stoffen doe nuttig zijn bij productie van
voedingsmiddelen.
Zure smaak van yoghurt ontstaat: Toevoegen van speciale soorten melkzuurbacteriën bacteriën
zetten energierijke stoffen uit melk om in melkzuur.
Gisten zet energierijke stoffen om in koolstofdioxide en alcohol. Gisting
Gisten en ontstaan van melkzuur voorbeelden van stofwisselingsprocessen. Er worden stoffen
omgezet in andere stoffen.
Enzymen
Als stoffen worden omgezet in andere stoffen (scheikundige) reactie. voorbeeld hierbij is
verbranding.
Andere voorbeelden stofwisselingsprocessen:
Fotosynthese
Assimilatie
In cellen van organismen vind heel veel reacties plaats.
Enzymen: Speciale eiwitten, die helpen reacties te versnellen.
Een cel bevat veel verschillende enzymen veel verschillende reacties versneld.
Enzymen werken specifiek één enzym versnelt slechts één reactie in de cel.
Enzymen versnellen reacties van stofwisselingsprocessen zonder zelf te worden gebruikt.
Alle organismen afhankelijk van enzymen.
Enzymactiviteit
Enzymactiviteit: De snelheid waarmee een enzym een reactie versnelt.
Enzymactiviteit afhankelijk van allerlei factoren o.a:
Temperatuur
Zuurgraad
Optimumkromme: Diagram waarin weergave staat tussen de temperaturen en enzymactiviteiten.
Beneden minimumtemperatuur:
Geen enzymactiviteit.
Reactie die door enzym wordt versneld vind niet plaats.
Enzym blijft aanwezig, maar door lage temperatuur onwerkzaam.
3
