Regelimg
, homeostase
Homeostase is het in stand houden van een dynamisch evenwicht
in het inwendig milieu van organismen
gelijke toestanden
Homeostase wordt gehandhaafd door een samenwerking van het
zenuwstelsen en het hormoonstelsel
Uitwendig mileu: omgeving in contact staat met buiten wereld (wit
op het plaatje).
Inwendig milieu: bloed, weefsel en cellen die niet in contact staan
met het uitwendig milieu (huidskleur op het plaatje).
Regelkring (zie binas 87B voor boorbeeld regelkring)
receptoren (zintuigen)
conductor (zenuwen)
controle centrum (centrale zenuwstelsel)
effector (spieren en klieren)
Je lichaamstemperatuur, glucosegehalte, zuurstofconcentratie etc.
schommelen rond een bepaalde waarde. Dit is de normwaarde.
Als het buiten de normaarde komt neemt de lichaam actie
Dynamisch evenwicht
Negatieve terugkoppeling: toename van X zorgt voor een remming
van het proces.
Positieve terugkoppeling: toename van X zorgt voor stumlatie van
het proces.
hormonen
Hormonen zijn signaal moleculen die door het bloed worden vervoerd. Ze
hebben een specifieke werking op bepaalde doelwitcellen. Bepaalde cellen
hebben speciale receptoren voor bepaalde hormonen, waar hormoon A
zicht wel aan kan binden en hormoon B niet.
Hormonen worden geproduceerd in hormoonklieren. Een endokriene klier
geeft het product af aan het inwendig milieu en hebben geen afvoerbuis.
Een exokriene kleir geeft het product aan het uitwendige milieu en hebben
wel een afvoerbuis.
De mate van reactie van het doelwitorgaan wordt bepaald door:
Concentratie hormoon in het bloed (hormoonspiegel)
Hoeveelheid receptoren op het doelwitorgaan
werking van hormonen
Binas 89B (boven: second messenger)
1. Sommige hormonen binden zich aan een receptor op het
celmembraan
Aan de binnenkant wordt een speciaal signaal molecuul
geactiveerd (second messenger).
Een signaal kan in de cel zelf worden versterkt door activatie
van extra signaalmoleculen of productie van extra
signaalmoleculen in de cel.
Signaal cascade of cascade: een signaal wordt via meerder
schakels in de cel doorgegeven.
2. Wanneer een hormoon in de
cel bindt aan receptoreiwit
onstaat het hormoon-
receptorcomplex.