Hoorcollege 3 – Kwalitatieve aansprakelijkheid
Persoonlijke aansprakelijkheid: aansprakelijkheid voor het eigen handelen
Kwalitatieve aansprakelijkheid: aansprakelijkheid voor iemand anders vanwege je hoedanigheid:
ouders, werkgever bijv. Je bent aansprakelijk in een bepaalde hoedanigheid, kwaliteit. Ook wel
overlapping met risicoaansprakelijkheid.
Aansprakelijkheid voor dieren -> HR Donkers/Scholten (zie ook bij verhullend argumenteren)
Aansprakelijkheid voor zaken, gebrekkige opstallen -> hangmat arrest. Iemand die in hangmat lag.
Aansprakelijkheid aangenomen.
De aansprakelijkheid in het verkeer
Categorieën letselschade
Grote aantallen verkeersongevallen. 650.000 ongevallen per jaar.
Totaal zo’n miljoen letselschadeslachtoffers, 180.000 ingediende claims
Grondslagen voor aansprakelijkheid bij verkeersongevallen
• Artikel 185 Wegenverkeerswet
Bij een aanrijding tussen een motorrijtuig en een ‘zwakke’ verkeersdeelnemer zoals een
voetganger of fietser.
➔ Strenger regime aansprakelijkheid: ratio is bescherming van zwakke verkeersdeelnemer.
Dit heb je niet bij een aanrijding tussen 2 auto’s, alleen in situaties met een zwakkere
partij.
• De ‘gewone’ onrechtmatige daad van artikel 6:162
Bij alle andere aanrijdingen
(bijvoorbeeld tussen motorrijtuigen onderling)
Artikel 185 WVW
1. Indien een motorrijtuig waarmee op de weg wordt gereden, betrokken is bij een
verkeersongeval waardoor schade wordt toegebracht aan, niet door dat motorrijtuig
vervoerde, personen of zaken, is de eigenaar van het motorrijtuig of — indien er een houder
van het motorrijtuig is — de houder verplicht om die schade te vergoeden, tenzij
aannemelijk is dat het ongeval is te wijten aan overmacht, daaronder begrepen het geval dat
het is veroorzaakt door iemand, voor wie onderscheidenlijk de eigenaar of de houder niet
aansprakelijk is.
2. De eigenaar of houder die het motorrijtuig niet zelf bestuurt, is aansprakelijk voor de
gedragingen van degene door wie hij dat motorrijtuig doet of laat rijden.
3. Het eerste en het tweede lid vinden geen toepassing ten aanzien van schade, door een
motorrijtuig toegebracht aan loslopende dieren, aan een ander motorrijtuig in beweging of
aan personen en zaken die daarmee worden vervoerd.
, 4. Dit artikel laat onverkort de uit andere wettelijke bepalingen voortvloeiende
aansprakelijkheid
➔ Als iemand jou auto leent en verongelukt, ben jij als eigenaar aansprakelijk,
hoedanigheid.
Wat is van toepassing, art. 6:162 BW of 185 WVW 1994?
Automobilist A maakt een stuurfout en botst tegen vrachtauto B. A’s passagier C raakt gewond.
Is op deze claim 185 van toepassing? Of algemene aansprakelijkheid van 6:162 BW. In art. staat dat
het niet moet gaan om door dat motorrijvoertuig vervoerde personen of zaken. Dus nee, hier de
gewone aansprakelijkheid, 6:162 BW.
Artikel 185 WVW
1. Indien een motorrijtuig waarmee op de weg wordt gereden, betrokken is bij een
verkeersongeval waardoor schade wordt toegebracht aan, niet door dat motorrijtuig
vervoerde, personen of zaken, is de eigenaar van het motorrijtuig of — indien er een houder
van het motorrijtuig is — de houder verplicht om die schade te vergoeden, tenzij
aannemelijk is dat het ongeval is te wijten aan overmacht, daaronder begrepen het geval dat
het is veroorzaakt door iemand, voor wie onderscheidenlijk de eigenaar of de houder niet
aansprakelijk is.
2. De eigenaar of houder die het motorrijtuig niet zelf bestuurt, is aansprakelijk voor de
gedragingen van degene door wie hij dat motorrijtuig doet of laat rijden.
3. Het eerste en het tweede lid vinden geen toepassing ten aanzien van schade, door een
motorrijtuig toegebracht aan loslopende dieren, aan een ander motorrijtuig in beweging of
aan personen en zaken die daarmee worden vervoerd.
4. Dit artikel laat onverkort de uit andere wettelijke bepalingen voortvloeiende
aansprakelijkheid
Wat is van toepassing, art. 6:162 BW of 185 WVW 1994
Kraanwagen G die een ambulance uit de bussluis moet gaan takelen, ramt in de garage vrachtauto H
en verwondt ook monteur K.
Hier 6:162 BW van toepassing. WVW ziet op de weg. Je hebt ook grensgevallen, bijv. privéterrein bij
verkeersterrein. Vaak staat er een bordje bij waarbij staat dat WVW toepasselijk is. Maar bijv.
privéterrein van Ikea is niet de openbare weg, in principe niet WVW, tenzij je dit dus van toepassing
verklaard.
Art. 185 WVW
1. Indien een motorrijtuig waarmee op de weg wordt gereden, betrokken is bij een
verkeersongeval waardoor schade wordt toegebracht aan, niet door dat motorrijtuig
vervoerde, personen of zaken, is de eigenaar van het motorrijtuig of — indien er een houder
van het motorrijtuig is — de houder verplicht om die schade te vergoeden, tenzij
aannemelijk is dat het ongeval is te wijten aan overmacht, daaronder begrepen het geval dat
, het is veroorzaakt door iemand, voor wie onderscheidenlijk de eigenaar of de houder niet
aansprakelijk is.
2. De eigenaar of houder die het motorrijtuig niet zelf bestuurt, is aansprakelijk voor de
gedragingen van degene door wie hij dat motorrijtuig doet of laat rijden.
3. Het eerste en het tweede lid vinden geen toepassing ten aanzien van schade, door een
motorrijtuig toegebracht aan loslopende dieren, aan een ander motorrijtuig in beweging of
aan personen en zaken die daarmee worden vervoerd.
4. Dit artikel laat onverkort de uit andere wettelijke bepalingen voortvloeiende
aansprakelijkheid
Overmacht
1. Indien een motorrijtuig waarmee op de weg wordt gereden, betrokken is bij een
verkeersongeval waardoor schade wordt toegebracht aan, niet door dat motorrijtuig
vervoerde, personen of zaken, is de eigenaar van het motorrijtuig of — indien er een houder
van het motorrijtuig is — de houder verplicht om die schade te vergoeden, tenzij
aannemelijk is dat het ongeval is te wijten aan overmacht, daaronder begrepen het geval
dat het is veroorzaakt door iemand, voor wie onderscheidenlijk de eigenaar of de houder
niet aansprakelijk is.
2. De eigenaar of houder die het motorrijtuig niet zelf bestuurt, is aansprakelijk voor de
gedragingen van degene door wie hij dat motorrijtuig doet of laat rijden.
3. Het eerste en het tweede lid vinden geen toepassing ten aanzien van schade, door een
motorrijtuig toegebracht aan loslopende dieren, aan een ander motorrijtuig in beweging of
aan personen en zaken die daarmee worden vervoerd.
4. Dit artikel laat onverkort de uit andere wettelijke bepalingen voortvloeiende
aansprakelijkheid
Dus beschermingsbereik: zwakke verkeersdeelnemer op openbare weg.
Iets van toepassing, tenzij…. Hier geldt een verdeling van de bewijslast. Ben je noodzakelijkerwijs
aansprakelijk als er geen overmacht is? Het aansprakelijk zijn gaat over de wettelijke grondslag. Dat
zegt niet per se iets over de omvang van de schadevergoeding. Denk aan eigen schuld. Bijv fietser
door rood licht. Hiervoor kennen wij een speciaal systeem om omvang te berekenen. Dus niet per se
aansprakelijk voor de volle 100%, ook de gewond geraakte partij kan een deel moeten vergoeden.
Wat is overmacht? Bijv. als je onwel wordt. Een situatie waar je niks aan kunt doen, geen schuld aan
hebt.
Voorbeeld: kind rent opeens over weg tussen auto’s door. Is dit overmacht?
In het systeem wordt onderscheid gemaakt tussen kinderen en volwassenen. Regels in geval van kind
zijn strenger, onderscheid tussen jonger dan 14 jaar en ouder. Van belang bij vraag of overmacht is,
maar ook bij vraag of sprake van eigen schuld is.
Systeem van artikel 185 WVW – overmacht bij personen van 14 jaar en ouder
Overmacht ex art. 185 WVW
Persoonlijke aansprakelijkheid: aansprakelijkheid voor het eigen handelen
Kwalitatieve aansprakelijkheid: aansprakelijkheid voor iemand anders vanwege je hoedanigheid:
ouders, werkgever bijv. Je bent aansprakelijk in een bepaalde hoedanigheid, kwaliteit. Ook wel
overlapping met risicoaansprakelijkheid.
Aansprakelijkheid voor dieren -> HR Donkers/Scholten (zie ook bij verhullend argumenteren)
Aansprakelijkheid voor zaken, gebrekkige opstallen -> hangmat arrest. Iemand die in hangmat lag.
Aansprakelijkheid aangenomen.
De aansprakelijkheid in het verkeer
Categorieën letselschade
Grote aantallen verkeersongevallen. 650.000 ongevallen per jaar.
Totaal zo’n miljoen letselschadeslachtoffers, 180.000 ingediende claims
Grondslagen voor aansprakelijkheid bij verkeersongevallen
• Artikel 185 Wegenverkeerswet
Bij een aanrijding tussen een motorrijtuig en een ‘zwakke’ verkeersdeelnemer zoals een
voetganger of fietser.
➔ Strenger regime aansprakelijkheid: ratio is bescherming van zwakke verkeersdeelnemer.
Dit heb je niet bij een aanrijding tussen 2 auto’s, alleen in situaties met een zwakkere
partij.
• De ‘gewone’ onrechtmatige daad van artikel 6:162
Bij alle andere aanrijdingen
(bijvoorbeeld tussen motorrijtuigen onderling)
Artikel 185 WVW
1. Indien een motorrijtuig waarmee op de weg wordt gereden, betrokken is bij een
verkeersongeval waardoor schade wordt toegebracht aan, niet door dat motorrijtuig
vervoerde, personen of zaken, is de eigenaar van het motorrijtuig of — indien er een houder
van het motorrijtuig is — de houder verplicht om die schade te vergoeden, tenzij
aannemelijk is dat het ongeval is te wijten aan overmacht, daaronder begrepen het geval dat
het is veroorzaakt door iemand, voor wie onderscheidenlijk de eigenaar of de houder niet
aansprakelijk is.
2. De eigenaar of houder die het motorrijtuig niet zelf bestuurt, is aansprakelijk voor de
gedragingen van degene door wie hij dat motorrijtuig doet of laat rijden.
3. Het eerste en het tweede lid vinden geen toepassing ten aanzien van schade, door een
motorrijtuig toegebracht aan loslopende dieren, aan een ander motorrijtuig in beweging of
aan personen en zaken die daarmee worden vervoerd.
, 4. Dit artikel laat onverkort de uit andere wettelijke bepalingen voortvloeiende
aansprakelijkheid
➔ Als iemand jou auto leent en verongelukt, ben jij als eigenaar aansprakelijk,
hoedanigheid.
Wat is van toepassing, art. 6:162 BW of 185 WVW 1994?
Automobilist A maakt een stuurfout en botst tegen vrachtauto B. A’s passagier C raakt gewond.
Is op deze claim 185 van toepassing? Of algemene aansprakelijkheid van 6:162 BW. In art. staat dat
het niet moet gaan om door dat motorrijvoertuig vervoerde personen of zaken. Dus nee, hier de
gewone aansprakelijkheid, 6:162 BW.
Artikel 185 WVW
1. Indien een motorrijtuig waarmee op de weg wordt gereden, betrokken is bij een
verkeersongeval waardoor schade wordt toegebracht aan, niet door dat motorrijtuig
vervoerde, personen of zaken, is de eigenaar van het motorrijtuig of — indien er een houder
van het motorrijtuig is — de houder verplicht om die schade te vergoeden, tenzij
aannemelijk is dat het ongeval is te wijten aan overmacht, daaronder begrepen het geval dat
het is veroorzaakt door iemand, voor wie onderscheidenlijk de eigenaar of de houder niet
aansprakelijk is.
2. De eigenaar of houder die het motorrijtuig niet zelf bestuurt, is aansprakelijk voor de
gedragingen van degene door wie hij dat motorrijtuig doet of laat rijden.
3. Het eerste en het tweede lid vinden geen toepassing ten aanzien van schade, door een
motorrijtuig toegebracht aan loslopende dieren, aan een ander motorrijtuig in beweging of
aan personen en zaken die daarmee worden vervoerd.
4. Dit artikel laat onverkort de uit andere wettelijke bepalingen voortvloeiende
aansprakelijkheid
Wat is van toepassing, art. 6:162 BW of 185 WVW 1994
Kraanwagen G die een ambulance uit de bussluis moet gaan takelen, ramt in de garage vrachtauto H
en verwondt ook monteur K.
Hier 6:162 BW van toepassing. WVW ziet op de weg. Je hebt ook grensgevallen, bijv. privéterrein bij
verkeersterrein. Vaak staat er een bordje bij waarbij staat dat WVW toepasselijk is. Maar bijv.
privéterrein van Ikea is niet de openbare weg, in principe niet WVW, tenzij je dit dus van toepassing
verklaard.
Art. 185 WVW
1. Indien een motorrijtuig waarmee op de weg wordt gereden, betrokken is bij een
verkeersongeval waardoor schade wordt toegebracht aan, niet door dat motorrijtuig
vervoerde, personen of zaken, is de eigenaar van het motorrijtuig of — indien er een houder
van het motorrijtuig is — de houder verplicht om die schade te vergoeden, tenzij
aannemelijk is dat het ongeval is te wijten aan overmacht, daaronder begrepen het geval dat
, het is veroorzaakt door iemand, voor wie onderscheidenlijk de eigenaar of de houder niet
aansprakelijk is.
2. De eigenaar of houder die het motorrijtuig niet zelf bestuurt, is aansprakelijk voor de
gedragingen van degene door wie hij dat motorrijtuig doet of laat rijden.
3. Het eerste en het tweede lid vinden geen toepassing ten aanzien van schade, door een
motorrijtuig toegebracht aan loslopende dieren, aan een ander motorrijtuig in beweging of
aan personen en zaken die daarmee worden vervoerd.
4. Dit artikel laat onverkort de uit andere wettelijke bepalingen voortvloeiende
aansprakelijkheid
Overmacht
1. Indien een motorrijtuig waarmee op de weg wordt gereden, betrokken is bij een
verkeersongeval waardoor schade wordt toegebracht aan, niet door dat motorrijtuig
vervoerde, personen of zaken, is de eigenaar van het motorrijtuig of — indien er een houder
van het motorrijtuig is — de houder verplicht om die schade te vergoeden, tenzij
aannemelijk is dat het ongeval is te wijten aan overmacht, daaronder begrepen het geval
dat het is veroorzaakt door iemand, voor wie onderscheidenlijk de eigenaar of de houder
niet aansprakelijk is.
2. De eigenaar of houder die het motorrijtuig niet zelf bestuurt, is aansprakelijk voor de
gedragingen van degene door wie hij dat motorrijtuig doet of laat rijden.
3. Het eerste en het tweede lid vinden geen toepassing ten aanzien van schade, door een
motorrijtuig toegebracht aan loslopende dieren, aan een ander motorrijtuig in beweging of
aan personen en zaken die daarmee worden vervoerd.
4. Dit artikel laat onverkort de uit andere wettelijke bepalingen voortvloeiende
aansprakelijkheid
Dus beschermingsbereik: zwakke verkeersdeelnemer op openbare weg.
Iets van toepassing, tenzij…. Hier geldt een verdeling van de bewijslast. Ben je noodzakelijkerwijs
aansprakelijk als er geen overmacht is? Het aansprakelijk zijn gaat over de wettelijke grondslag. Dat
zegt niet per se iets over de omvang van de schadevergoeding. Denk aan eigen schuld. Bijv fietser
door rood licht. Hiervoor kennen wij een speciaal systeem om omvang te berekenen. Dus niet per se
aansprakelijk voor de volle 100%, ook de gewond geraakte partij kan een deel moeten vergoeden.
Wat is overmacht? Bijv. als je onwel wordt. Een situatie waar je niks aan kunt doen, geen schuld aan
hebt.
Voorbeeld: kind rent opeens over weg tussen auto’s door. Is dit overmacht?
In het systeem wordt onderscheid gemaakt tussen kinderen en volwassenen. Regels in geval van kind
zijn strenger, onderscheid tussen jonger dan 14 jaar en ouder. Van belang bij vraag of overmacht is,
maar ook bij vraag of sprake van eigen schuld is.
Systeem van artikel 185 WVW – overmacht bij personen van 14 jaar en ouder
Overmacht ex art. 185 WVW
