Hoorcollege 6 Aansprakelijkheidsrecht – pluraliteit van schuldenaren, meervoudige causaliteit
Pluraliteit van schuldenaren
Enkelvoud of pluraliteit
Pluraliteit van schuldeisers
Pluraliteit van schuldenaren, hier kijken we deze week naar. Dit komt ook vaker voor in de praktijk.
We houden ons ook niet veel bezig met contracten. Gewoon OD.
Voorbeelden van pluraliteit in de wet
6:166: groepsleden tegenover benadeelde
6:169 lid 2: ouders en kind tegenover de benadeelde
6:170: werkgever en werknemer tegenover de benadeelde
6:171: opdrachtgever en opdrachtnemer tegenover de benadeelde
6:172: vertegenwoordigde en vertegenwoordiger t.o. benadeelde
Voorts: gevallen waarin naast de risico-aansprakelijke bezitter (art. 6:173, 174 of 179) nog een ander
aansprakelijk is op grond van art. 6:162.
Aansprakelijkheid en draagplicht
3 overvallers, 1 slachtoffer. We hebben de externe aansprakelijkheid van schuldenaren jegens
benadeelde, en we hebben de interne onderlinge verhouding: de draagplicht. Wie moet nou dat
nadeel in zijn portemonnee voelen?
Stel met open vuur aan het werk op dak, laag op dak is brandbaar, de boel vliegt in de fik. Voor de
brander, die kan je als benadeelde aanspreken op 6:162 BW OD. Of de werkgever op grond van
6:170, aansprakelijkheid voor ondergeschikte. Onderling tussen werkgever en werknemer geldt art.
6:170 lid 3 BW (interne verhouding). Het maakt niet uit wie de benadeelde aanspreekt. Behoudend
opzet en bewuste roekeloosheid (bescherming werkgever, bijv bij diefstal van werknemer), ligt
draagplicht bij de werkgever. Maar beide zijn aansprakelijk door benadeelde! Schade wordt
uiteindelijk door werkgever gedragen.
Omvang externe aansprakelijkheid
Art. 6:6 BW
, 1. Is een prestatie door twee of meer schuldenaren verschuldigd, dan zijn zij ieder voor een gelijk
deel verbonden, tenzij uit wet, gewoonte of rechtshandeling voortvloeit dat zij voor ongelijke delen
of hoofdelijk verbonden zijn.
2. Is de prestatie ondeelbaar of vloeit uit wet, gewoonte of rechtshandeling voort dat de
schuldenaren ten aanzien van een zelfde schuld ieder voor het geheel aansprakelijk zijn, dan zijn zij
hoofdelijk verbonden
De tenzij-regel is veel vaker van toepassing, dus veel vaker hoofdelijk verbonden.
Art. 6:102 BW hoofdregel, hier gaat het om 2 personen ipv 1.
1. Rust op ieder van twee of meer personen een verplichting tot vergoeding van dezelfde schade
(wordt bepaald door causaliteitsregels), dan zijn zij hoofdelijk verbonden.
‘Hoofdelijke verbondenheid’ = ieder voor het geheel aansprakelijk onder toepasselijkheid van de
artikelen 6:7 t/m 6:14
Stel 1 van 3 daders wordt opgepakt. De benadeelde spreekt voor de volle mep die ene aan, kan de
ander dan zeggen ‘dit mag niet’, nee dat kan je niet zeggen, je kan iemand voor het gehele deel
aanspreken, maar intern zullen ze voor gelijke delen de schade moeten dragen.
Omvang interne draagplicht
Art. 6:10 interne draagplicht
1. Hoofdelijke schuldenaren zijn, ieder voor het gedeelte van de schuld dat hem in hun onderlinge
verhoudingen aangaat, verplicht overeenkomstig de volgende leden in de schuld en in de kosten bij
te dragen
Art. 6:102
1. de schade wordt over de verschillende personen verdeeld met overeenkomstige toepassing van
art. 6:101 tenzij uit de wet of rechtshandeling een andere verdeling voortvloeit
De hoofdregel is dus de maatstaf van art. 6:101:
‘in evenredigheid met de mate waarin de aan ieder toe te rekenen omstandigheden tot de schade
hebben bijgedragen’
[zoals bekend kan daarna ook nog een billijkheidscorrectie volgen]
Stel 3 personen mishandelen 1 slachtoffer, maar 1 iemand is duidelijk de aanstichter en doet het
meest. 6:166 zegt iedereen hoofdelijk aansprakelijk. Intern valt wel iets tegen voor gelijke delen in te
Pluraliteit van schuldenaren
Enkelvoud of pluraliteit
Pluraliteit van schuldeisers
Pluraliteit van schuldenaren, hier kijken we deze week naar. Dit komt ook vaker voor in de praktijk.
We houden ons ook niet veel bezig met contracten. Gewoon OD.
Voorbeelden van pluraliteit in de wet
6:166: groepsleden tegenover benadeelde
6:169 lid 2: ouders en kind tegenover de benadeelde
6:170: werkgever en werknemer tegenover de benadeelde
6:171: opdrachtgever en opdrachtnemer tegenover de benadeelde
6:172: vertegenwoordigde en vertegenwoordiger t.o. benadeelde
Voorts: gevallen waarin naast de risico-aansprakelijke bezitter (art. 6:173, 174 of 179) nog een ander
aansprakelijk is op grond van art. 6:162.
Aansprakelijkheid en draagplicht
3 overvallers, 1 slachtoffer. We hebben de externe aansprakelijkheid van schuldenaren jegens
benadeelde, en we hebben de interne onderlinge verhouding: de draagplicht. Wie moet nou dat
nadeel in zijn portemonnee voelen?
Stel met open vuur aan het werk op dak, laag op dak is brandbaar, de boel vliegt in de fik. Voor de
brander, die kan je als benadeelde aanspreken op 6:162 BW OD. Of de werkgever op grond van
6:170, aansprakelijkheid voor ondergeschikte. Onderling tussen werkgever en werknemer geldt art.
6:170 lid 3 BW (interne verhouding). Het maakt niet uit wie de benadeelde aanspreekt. Behoudend
opzet en bewuste roekeloosheid (bescherming werkgever, bijv bij diefstal van werknemer), ligt
draagplicht bij de werkgever. Maar beide zijn aansprakelijk door benadeelde! Schade wordt
uiteindelijk door werkgever gedragen.
Omvang externe aansprakelijkheid
Art. 6:6 BW
, 1. Is een prestatie door twee of meer schuldenaren verschuldigd, dan zijn zij ieder voor een gelijk
deel verbonden, tenzij uit wet, gewoonte of rechtshandeling voortvloeit dat zij voor ongelijke delen
of hoofdelijk verbonden zijn.
2. Is de prestatie ondeelbaar of vloeit uit wet, gewoonte of rechtshandeling voort dat de
schuldenaren ten aanzien van een zelfde schuld ieder voor het geheel aansprakelijk zijn, dan zijn zij
hoofdelijk verbonden
De tenzij-regel is veel vaker van toepassing, dus veel vaker hoofdelijk verbonden.
Art. 6:102 BW hoofdregel, hier gaat het om 2 personen ipv 1.
1. Rust op ieder van twee of meer personen een verplichting tot vergoeding van dezelfde schade
(wordt bepaald door causaliteitsregels), dan zijn zij hoofdelijk verbonden.
‘Hoofdelijke verbondenheid’ = ieder voor het geheel aansprakelijk onder toepasselijkheid van de
artikelen 6:7 t/m 6:14
Stel 1 van 3 daders wordt opgepakt. De benadeelde spreekt voor de volle mep die ene aan, kan de
ander dan zeggen ‘dit mag niet’, nee dat kan je niet zeggen, je kan iemand voor het gehele deel
aanspreken, maar intern zullen ze voor gelijke delen de schade moeten dragen.
Omvang interne draagplicht
Art. 6:10 interne draagplicht
1. Hoofdelijke schuldenaren zijn, ieder voor het gedeelte van de schuld dat hem in hun onderlinge
verhoudingen aangaat, verplicht overeenkomstig de volgende leden in de schuld en in de kosten bij
te dragen
Art. 6:102
1. de schade wordt over de verschillende personen verdeeld met overeenkomstige toepassing van
art. 6:101 tenzij uit de wet of rechtshandeling een andere verdeling voortvloeit
De hoofdregel is dus de maatstaf van art. 6:101:
‘in evenredigheid met de mate waarin de aan ieder toe te rekenen omstandigheden tot de schade
hebben bijgedragen’
[zoals bekend kan daarna ook nog een billijkheidscorrectie volgen]
Stel 3 personen mishandelen 1 slachtoffer, maar 1 iemand is duidelijk de aanstichter en doet het
meest. 6:166 zegt iedereen hoofdelijk aansprakelijk. Intern valt wel iets tegen voor gelijke delen in te
