Probleem 1: Learning and
Memory
Wat zijn de definities van de concepten en wat is de
theorie achter deze concepten?
(Omrod)
Memory: informatieverwerkingstheoretici gebruiken deze term op twee
verschillende manieren. Soms gebruiken ze het om te verwijzen naar een proces
van het opslaan van informatie voor een periode. Dan is het bijna een synoniem
van leren. Op andere momenten verwijzen ze met memory naar het
werkgeheugen of het langetermijngeheugen.
Storage: het proces van nieuwe informatie toevoegen aan het geheugen.
Encoding: het opslaan van nieuwe informatie. Soms wordt de vorm van de info
aangepast. Er wordt soms info toegevoegd aan de nieuwe informatie, soms wordt
de nieuwe informatie makkelijker gemaakt.
Retrieval: het proces waarin mensen informatie vinden in hun opslag.
Dual-store model of memory (Atkinson & Shiffrin):
Sensory register: de eerste component van het model. Het houdt inkomende
informatie lang genoeg om het een voorlopig cognitief proces te laten
ondergaan.
- Capaciteit: hele grote capaciteit, zelfs kindjes van 6 maanden kunnen
(tijdelijk) goed opnemen wat ze zien.
- Vorm van opslag: het wordt in dezelfde vorm opgeslagen als het
opgenomen is.
- Duur: heel kort, maar de precieze tijd is moeilijk. Waarschijnlijk minder dan
een seconde, maar soms misschien tot 2 seconden.
,De korte duur komt waarschijnlijk omdat er steeds nieuwe informatie
binnenkomt. Belangrijke informatie wordt verder verwerkt en spam wordt
verwijderd.
The role of attention: om informatie van het sensory register te verplaatsen
naar het werkgeheugen moeten we er aandacht aan geven. Als er geen aandacht
aan gegeven wordt verdwijnt de informatie uit het sensory register.
- Cocktail party phenomenon: de focus leggen op één gesprek terwijl je
meerdere gesprekken tegelijk hoort. Dit is makkelijk als de stemmen niet
op elkaar lijken, maar moeilijk en soms zelfs onmogelijk als de stemmen op
elkaar lijken. Soms worden de gesprekken ook gecombineerd.
- Capaciteit: Er is een limiet aan de capaciteit van aandacht. Hoe
automatischer een taak wordt, hoe beter je iets anders er naast kan doen.
Figure-ground: wanneer mensen gefocust zijn op de détails van een
object kunnen ze andere dingen niet goed meer waarnemen.
Factoren van invloed:
- Beweging
- Grootte
- Intensiteit
- Nieuw
- Incongruentie
- Sociale richtlijnen (als iemand ergens heel aandachtig naar toekijkt, kijk je
snel waar diegene naar kijkt.)
- Emotie
- Persoonlijke significantie (betekenis en relevantie)
Working memory: de component van het geheugen waar het actieve denken
plaatsvindt. Het is het bewustzijn van het geheugensysteem.
- Central executive: controleert en monitort de stroom en het gebruik van
informatie door het geheugensysteem.
- Capaciteit: een gelimiteerde capaciteit. Het magische nummer 7 plus/min
2. Chunking (het combineren van stukken info) kan de capaciteit iets
vergroten. De objecten kunnen wel simpel onthouden worden, maar er
kunnen geen dingen mee worden gedaan.
- Vorm van opslag: voornamelijk auditief (vooral de taal), maar ook wel
andere vormen. Baddeley zegt dat er een mechanisme (de phonological
loop) is die een kleine hoeveelheid auditieve informatie fris kan houden
door constante repetitie. Er is ook een ander deel wat de episodic buffer
heet. Daar kan er ook informatie uit het langetermijngeheugen reageren
op de nieuwe informatie.
- Duur: tot 30 seconden. Er kan informatie vervagen als er niets mee
gedaan wordt.
Control processes:
- Organization: sommige mensen vergroten de capaciteit van het
werkgeheugen door het combineren van of waarde geven aan stukjes
informatie.
- Retrieval: soms is dit een proces van het scannen van de informatie in het
werkgeheugen tot de gewenste informatie gevonden is.
- Maintenance rehearsal: het herhalen van informatie om het te blijven
onthouden. Dit is iets wat kinderen weinig doen, waarschijnlijk is het een
geleerde vaardigheid. Er is ook een word length effect: mensen kunnen
vaak meer korte woorden onthouden dan lange.
,In-depth processing: het werkgeheugen is een soort filter voor het
langetermijngeheugen. Het houdt heel veel informatie/spam buiten het
langetermijngeheugen.
Long-term memory: het meest complexe deel van het menselijk
geheugensysteem.
Declaritive knowledge: hoe dingen waren, zijn of zullen zijn. Procedural
knowledge: hoe dingen moeten.
- Capaciteit: ongelimiteerde capaciteit. Hoe meer informatie er al zit, hoe
makkelijker het wordt om informatie toe te voegen.
- Vormen van opslag: vooral de kern van de informatie. Expliciete kennis:
makkelijk op te halen en uit te leggen. Impliciete kennis: heeft invloed op
het gedrag van mensen zonder dat zij dat door hoeven te hebben, niet
makkelijk te controleren. Interconnectedness: vrijwel elk stukje informatie
is verbonden aan andere stukjes info in het langetermijngeheugen.
- Duur: informatie kan hier voor een hele lange tijd zijn. Er is niet echt een
manier om aan te tonen dat de informatie permanent is.
Kritiek:
- Zijn werkgeheugen en langetermijngeheugen wel twee verschillende
dingen?
Werkgeheugen en langetermijngeheugen zouden beiden onderdeel zijn
van een enkelvoudig opslagmechanisme.
- Is bewust nadenken nodig voor de opslag in het langetermijngeheugen?
Sommige dingen worden automatisch opgeslagen, daar is dus geen
bewustzijn voor nodig.
Alternatieven:
- Levels-of-processing model: inkomende informatie wordt verwerkt door
een centrale processor op een van de verschillende levels van
complexiteit. Deze heeft een gelimiteerde capaciteit, de informatie
waarvan we ons bewust zijn is daar aanwezig. Hoe dieper iets verwerkt
wordt, hoe langer het blijft hangen. Intention to learn: mensen die iets
willen leren, leren en herinneren zich iets sneller dan mensen die dat niet
willen. -> diep verwerken is een vage beschrijving.
- Activation: alle informatie die opgeslagen is in het geheugen is actief of
inactief. Als aandacht verplaatst, wordt er andere informatie actief.
Activatie van het ene stimuleert (priming) activatie van het andere.
Aannames:
- Aandacht is essentieel voor expliciet geheugen.
- Leerlingen kunnen een gelimiteerde hoeveelheid informatie verwerken per
keer (cognitive load).
- Leerlingen moeten selectief zijn in de informatie die ze bestuderen en
leren.
- Leerlingen verschillen in hun vaardigheid om te kunnen controleren waar
ze aan denken.
- Met gespecialiseerde ervaringen kunnen leerlingen de gelimiteerde
capaciteit van hun aandacht en werkgeheugen een klein beetje uitbreiden.
- De gelimiteerde capaciteit van het werkgeheugen is geen slecht ding.
, Wat is cognitive load en hoe is het gerelateerd aan
geheugen?
(Larson)
Cognitive load theory: het is nodig om rekening te houden met de beperkingen
van ons werkgeheugen om efficiënt te kunnen leren. Het is gebaseerd op enkele
aspecten van de informatieverwerkingstheorie. Er worden formats ontworpen
waarbij de mentale inspanning voor de leerling lager is, er een verminderde
trainingstijd is en hogere prestaties op testscores zijn. Ook werd de informatie
langer herinnerd.
Er zijn twee ontwerpen die betrekking hebben op individuele verschillen en
motivatie:
- de voorkennis van de leerling (expertise-reversal effect): leerlingen met
voorkennis doen het onder bepaalde omstandigheden slechter dan
leerlingen zonder voorkennis. Als de leerling eenmaal enige bekendheid
heeft gekregen met de inhoud verdwijnt het voordeel. Tekst wordt
overbodig wanneer de expertise toeneemt. Als de expertise toeneemt
kunnen andere effecten zoals het verbeeldingseffect verdwijnen. Naar
mate de expertise toeneemt wordt deze meer begeleid door schema’s dan
door instructie.
- de mentale herhaling (verbeeldingseffect): er zijn een aantal
motiverende en cognitieve kwesties die de voorwaarden illustreren. Vooral
bij leeropdrachten met een cognitieve aard is herhaling efficiënt. Als een
leerling gedwongen wordt om zich iets in te beelden scoort hij beter. Door
het inbeelden of het herhalen worden leerlingen gestimuleerd om de
relevante schema’s in het werkgeheugen te verwerken. Hierdoor worden
de schema’s geautomatiseerd en komen ze dus in het
langetermijngeheugen.
Kritiek: de meeste proefpersonen worden geïnstrueerd en getest met behulp van
een willekeurig selectieproces. Er is maar een zekere dimensie van individuele
verschillen: voorkennis of geen voorkennis. Er is geen onderzoek gedaan naar
variaties tussen individuen.
Working memory (bewustzijn): is beperkt in het vermogen om nieuwe en
onbekende info vast te houden. De schijnbare geheugenopslag zou 5 tot 9
elementen (eenvoudig leerobject) tegelijk kunnen bevatten. De mens gebruikt
herhaling om bijvoorbeeld een telefoonnummer te onthouden. Als er enige
samenhang (= element interactivity) is maakt dat het onthouden moeilijker en
complexer. Door geen samenhang kan de load wel hoog worden. Informatie uit
het werkgeheugen kan worden verwerkt en opgeslagen in een vastere vorm. Dit
wordt gedaan door codering naar het langetermijngeheugen. Dat geheugen
compenseert het werkgeheugen.
Langetermijngeheugen: heeft vermogen om een ‘onbegrensde’ hoeveelheid
info op te slaan die geordend zijn in schema’s.
Een schema is een cognitieve constructie die het mogelijk maakt om veel
verschillende elementen als één element te gebruiken. Ze kunnen bewust
of onbewust worden verwerkt. Een bewust voorbeeld is een kind die leert
lezen. Een onbewust voorbeeld is een vaardige lezer die een pagina leest.
De onbewuste manier vermindert de belasting op het werkgeheugen.
Er zijn verschillende types cognitieve belastingen:
Memory
Wat zijn de definities van de concepten en wat is de
theorie achter deze concepten?
(Omrod)
Memory: informatieverwerkingstheoretici gebruiken deze term op twee
verschillende manieren. Soms gebruiken ze het om te verwijzen naar een proces
van het opslaan van informatie voor een periode. Dan is het bijna een synoniem
van leren. Op andere momenten verwijzen ze met memory naar het
werkgeheugen of het langetermijngeheugen.
Storage: het proces van nieuwe informatie toevoegen aan het geheugen.
Encoding: het opslaan van nieuwe informatie. Soms wordt de vorm van de info
aangepast. Er wordt soms info toegevoegd aan de nieuwe informatie, soms wordt
de nieuwe informatie makkelijker gemaakt.
Retrieval: het proces waarin mensen informatie vinden in hun opslag.
Dual-store model of memory (Atkinson & Shiffrin):
Sensory register: de eerste component van het model. Het houdt inkomende
informatie lang genoeg om het een voorlopig cognitief proces te laten
ondergaan.
- Capaciteit: hele grote capaciteit, zelfs kindjes van 6 maanden kunnen
(tijdelijk) goed opnemen wat ze zien.
- Vorm van opslag: het wordt in dezelfde vorm opgeslagen als het
opgenomen is.
- Duur: heel kort, maar de precieze tijd is moeilijk. Waarschijnlijk minder dan
een seconde, maar soms misschien tot 2 seconden.
,De korte duur komt waarschijnlijk omdat er steeds nieuwe informatie
binnenkomt. Belangrijke informatie wordt verder verwerkt en spam wordt
verwijderd.
The role of attention: om informatie van het sensory register te verplaatsen
naar het werkgeheugen moeten we er aandacht aan geven. Als er geen aandacht
aan gegeven wordt verdwijnt de informatie uit het sensory register.
- Cocktail party phenomenon: de focus leggen op één gesprek terwijl je
meerdere gesprekken tegelijk hoort. Dit is makkelijk als de stemmen niet
op elkaar lijken, maar moeilijk en soms zelfs onmogelijk als de stemmen op
elkaar lijken. Soms worden de gesprekken ook gecombineerd.
- Capaciteit: Er is een limiet aan de capaciteit van aandacht. Hoe
automatischer een taak wordt, hoe beter je iets anders er naast kan doen.
Figure-ground: wanneer mensen gefocust zijn op de détails van een
object kunnen ze andere dingen niet goed meer waarnemen.
Factoren van invloed:
- Beweging
- Grootte
- Intensiteit
- Nieuw
- Incongruentie
- Sociale richtlijnen (als iemand ergens heel aandachtig naar toekijkt, kijk je
snel waar diegene naar kijkt.)
- Emotie
- Persoonlijke significantie (betekenis en relevantie)
Working memory: de component van het geheugen waar het actieve denken
plaatsvindt. Het is het bewustzijn van het geheugensysteem.
- Central executive: controleert en monitort de stroom en het gebruik van
informatie door het geheugensysteem.
- Capaciteit: een gelimiteerde capaciteit. Het magische nummer 7 plus/min
2. Chunking (het combineren van stukken info) kan de capaciteit iets
vergroten. De objecten kunnen wel simpel onthouden worden, maar er
kunnen geen dingen mee worden gedaan.
- Vorm van opslag: voornamelijk auditief (vooral de taal), maar ook wel
andere vormen. Baddeley zegt dat er een mechanisme (de phonological
loop) is die een kleine hoeveelheid auditieve informatie fris kan houden
door constante repetitie. Er is ook een ander deel wat de episodic buffer
heet. Daar kan er ook informatie uit het langetermijngeheugen reageren
op de nieuwe informatie.
- Duur: tot 30 seconden. Er kan informatie vervagen als er niets mee
gedaan wordt.
Control processes:
- Organization: sommige mensen vergroten de capaciteit van het
werkgeheugen door het combineren van of waarde geven aan stukjes
informatie.
- Retrieval: soms is dit een proces van het scannen van de informatie in het
werkgeheugen tot de gewenste informatie gevonden is.
- Maintenance rehearsal: het herhalen van informatie om het te blijven
onthouden. Dit is iets wat kinderen weinig doen, waarschijnlijk is het een
geleerde vaardigheid. Er is ook een word length effect: mensen kunnen
vaak meer korte woorden onthouden dan lange.
,In-depth processing: het werkgeheugen is een soort filter voor het
langetermijngeheugen. Het houdt heel veel informatie/spam buiten het
langetermijngeheugen.
Long-term memory: het meest complexe deel van het menselijk
geheugensysteem.
Declaritive knowledge: hoe dingen waren, zijn of zullen zijn. Procedural
knowledge: hoe dingen moeten.
- Capaciteit: ongelimiteerde capaciteit. Hoe meer informatie er al zit, hoe
makkelijker het wordt om informatie toe te voegen.
- Vormen van opslag: vooral de kern van de informatie. Expliciete kennis:
makkelijk op te halen en uit te leggen. Impliciete kennis: heeft invloed op
het gedrag van mensen zonder dat zij dat door hoeven te hebben, niet
makkelijk te controleren. Interconnectedness: vrijwel elk stukje informatie
is verbonden aan andere stukjes info in het langetermijngeheugen.
- Duur: informatie kan hier voor een hele lange tijd zijn. Er is niet echt een
manier om aan te tonen dat de informatie permanent is.
Kritiek:
- Zijn werkgeheugen en langetermijngeheugen wel twee verschillende
dingen?
Werkgeheugen en langetermijngeheugen zouden beiden onderdeel zijn
van een enkelvoudig opslagmechanisme.
- Is bewust nadenken nodig voor de opslag in het langetermijngeheugen?
Sommige dingen worden automatisch opgeslagen, daar is dus geen
bewustzijn voor nodig.
Alternatieven:
- Levels-of-processing model: inkomende informatie wordt verwerkt door
een centrale processor op een van de verschillende levels van
complexiteit. Deze heeft een gelimiteerde capaciteit, de informatie
waarvan we ons bewust zijn is daar aanwezig. Hoe dieper iets verwerkt
wordt, hoe langer het blijft hangen. Intention to learn: mensen die iets
willen leren, leren en herinneren zich iets sneller dan mensen die dat niet
willen. -> diep verwerken is een vage beschrijving.
- Activation: alle informatie die opgeslagen is in het geheugen is actief of
inactief. Als aandacht verplaatst, wordt er andere informatie actief.
Activatie van het ene stimuleert (priming) activatie van het andere.
Aannames:
- Aandacht is essentieel voor expliciet geheugen.
- Leerlingen kunnen een gelimiteerde hoeveelheid informatie verwerken per
keer (cognitive load).
- Leerlingen moeten selectief zijn in de informatie die ze bestuderen en
leren.
- Leerlingen verschillen in hun vaardigheid om te kunnen controleren waar
ze aan denken.
- Met gespecialiseerde ervaringen kunnen leerlingen de gelimiteerde
capaciteit van hun aandacht en werkgeheugen een klein beetje uitbreiden.
- De gelimiteerde capaciteit van het werkgeheugen is geen slecht ding.
, Wat is cognitive load en hoe is het gerelateerd aan
geheugen?
(Larson)
Cognitive load theory: het is nodig om rekening te houden met de beperkingen
van ons werkgeheugen om efficiënt te kunnen leren. Het is gebaseerd op enkele
aspecten van de informatieverwerkingstheorie. Er worden formats ontworpen
waarbij de mentale inspanning voor de leerling lager is, er een verminderde
trainingstijd is en hogere prestaties op testscores zijn. Ook werd de informatie
langer herinnerd.
Er zijn twee ontwerpen die betrekking hebben op individuele verschillen en
motivatie:
- de voorkennis van de leerling (expertise-reversal effect): leerlingen met
voorkennis doen het onder bepaalde omstandigheden slechter dan
leerlingen zonder voorkennis. Als de leerling eenmaal enige bekendheid
heeft gekregen met de inhoud verdwijnt het voordeel. Tekst wordt
overbodig wanneer de expertise toeneemt. Als de expertise toeneemt
kunnen andere effecten zoals het verbeeldingseffect verdwijnen. Naar
mate de expertise toeneemt wordt deze meer begeleid door schema’s dan
door instructie.
- de mentale herhaling (verbeeldingseffect): er zijn een aantal
motiverende en cognitieve kwesties die de voorwaarden illustreren. Vooral
bij leeropdrachten met een cognitieve aard is herhaling efficiënt. Als een
leerling gedwongen wordt om zich iets in te beelden scoort hij beter. Door
het inbeelden of het herhalen worden leerlingen gestimuleerd om de
relevante schema’s in het werkgeheugen te verwerken. Hierdoor worden
de schema’s geautomatiseerd en komen ze dus in het
langetermijngeheugen.
Kritiek: de meeste proefpersonen worden geïnstrueerd en getest met behulp van
een willekeurig selectieproces. Er is maar een zekere dimensie van individuele
verschillen: voorkennis of geen voorkennis. Er is geen onderzoek gedaan naar
variaties tussen individuen.
Working memory (bewustzijn): is beperkt in het vermogen om nieuwe en
onbekende info vast te houden. De schijnbare geheugenopslag zou 5 tot 9
elementen (eenvoudig leerobject) tegelijk kunnen bevatten. De mens gebruikt
herhaling om bijvoorbeeld een telefoonnummer te onthouden. Als er enige
samenhang (= element interactivity) is maakt dat het onthouden moeilijker en
complexer. Door geen samenhang kan de load wel hoog worden. Informatie uit
het werkgeheugen kan worden verwerkt en opgeslagen in een vastere vorm. Dit
wordt gedaan door codering naar het langetermijngeheugen. Dat geheugen
compenseert het werkgeheugen.
Langetermijngeheugen: heeft vermogen om een ‘onbegrensde’ hoeveelheid
info op te slaan die geordend zijn in schema’s.
Een schema is een cognitieve constructie die het mogelijk maakt om veel
verschillende elementen als één element te gebruiken. Ze kunnen bewust
of onbewust worden verwerkt. Een bewust voorbeeld is een kind die leert
lezen. Een onbewust voorbeeld is een vaardige lezer die een pagina leest.
De onbewuste manier vermindert de belasting op het werkgeheugen.
Er zijn verschillende types cognitieve belastingen:
