Rechtseconomie – WG 6: milieurecht
Probleem 1
Gegeven:
Q: = 80 (x miljoen liters)
MO: = 8
GTK = 6,20 euro
Bereken de maximale winst.
De winst is maximaal bij MO=MK. Dit punt geeft dus aan welke hoeveelheid er geproduceerd moet
worden voor een maximale winst. Hoe groot de winst is, is afhankelijk van de hoeveelheid producten
die geproduceerd wordt, maar ook van de kosten. De kosten zijn in de GTK-lijn te zien. Het is
belangrijk om altijd boven deze lijn te zitten, want als een hogere prijs dan de kosten wordt gevraagd,
kan er winst gemaakt worden.
Winst = TO – TK = (P * Q) – (GTK * Q) waar P = MO.
Het oranje oppervlak is de winst, oftewel: (8 * 80 miljoen) – (6,20 * 80 miljoen) = €144 miljoen.
, Probleem 2
Probleem 2.1
Beredeneer vanuit een rechtseconomisch perspectief waarom iemand liever de betaling van zijn
geldboete uitstelt. Beredeneer in hoeverre dit efficiënt is voor het CJIB als voor de persoon die de
geldboete moet betalen.
Mensen hebben een tijdsvoorkeur. Dit heeft onder andere met de rente te maken. Voor het CJIB is
het, vanuit kostenefficiëntie, minder efficiënt, omdat ze dan langer moeten wachten op hun geld.
Hierdoor kunnen ze minder investeringen doen of andere uitgaven bewerkstelligen. Voor de persoon
zelf is het wel efficiënt, omdat hij op die manier rente krijgt als hij het op zijn spaarrekening zet.
Probleem 2.2
Een winkeldief weet dat er een kans is van 2,3% dat hij daadwerkelijk wordt veroordeeld. De straf
voor een winkeldiefstal bestaat uit een geldboete van €340. Bereken het strafrisico en beredeneer
waarom het geen nut heeft om de pakkans te verlagen en de strafmaat evenredig te verhogen (en
andersom).
Strafrisico = pakkans x strafmaat, dus: 0,023% x €340 = €7,82. Het heeft geen nut om de pakkans te
verlagen en de strafmaat evenredig te verhogen, omdat de verwachte kosten voor de delinquent op
hetzelfde peil blijven. Een hoge pakkans in combinatie met een lage strafmaat is wat dat betreft
gelijkwaardig aan een lage pakkans gecombineerd met een hoge strafmaat.
Probleem 3
Wat zijn de voor- en nadelen van belasting versus ETS (emissiehandelssysteem)?
Emissiehandel (EU ETS) is een marktinstrument waarmee de EU de uitstoot van broeikasgassen
kosteneffectief wil verminderen om zo haar doelstellingen en die van het Kyoto Protocol te
realiseren. Emissiehandel is de handel in emissierechten, die het recht geven om een bepaalde
hoeveelheid broeikasgassen uit te stoten.
ETS en belasting geven allebei een financiële prikkel om ervoor te zorgen dat er minder vervuild
wordt. Beide zetten een financiële prijs op een bepaald bedrag:
- ETS: als je veel geld hebt of bereid bent veel te betalen mag je meer emitteren in het kader
van ETS, want die rechten kun je openbaar kopen.
- Belasting: als je bereid bent belasting te betalen mag je doorgaan met vervuilen van de
omgeving.
Beide zorgen dus voor een prikkel voor bedrijven om naar het buitenland te verplaatsen. Dit is bij ETS
en belasting dezelfde prikkel, beide kosten geld en hebben hetzelfde effect: de verplaatsing van
bedrijven naar het buitenland.
ETS:
- Transactiekosten hoog
ETS is een complex systeem en is daardoor duur. Bij ETS moet gecontroleerd worden hoeveel
een bedrijf uitstoot. Monitoring, rapportering en verificatie zijn nodig om ervoor te zorgen
dat niemand iets produceert zonder dat hij precies kan aantonen hoeveel er is uitgestoten.
Het mooie aan dit systeem is echter dat bedrijven zelf kunnen bepalen wie uiteindelijk
emissies verkoopt. De markt lost hierbij het probleem van informatieasymmetrie op. De
wetgever heeft namelijk geen idee hoeveel het bedrijven kost om schadelijke emissies te
voorkomen. ETS is daarom een goed systeem: bedrijven kunnen er zelf door nadenken of ze
Probleem 1
Gegeven:
Q: = 80 (x miljoen liters)
MO: = 8
GTK = 6,20 euro
Bereken de maximale winst.
De winst is maximaal bij MO=MK. Dit punt geeft dus aan welke hoeveelheid er geproduceerd moet
worden voor een maximale winst. Hoe groot de winst is, is afhankelijk van de hoeveelheid producten
die geproduceerd wordt, maar ook van de kosten. De kosten zijn in de GTK-lijn te zien. Het is
belangrijk om altijd boven deze lijn te zitten, want als een hogere prijs dan de kosten wordt gevraagd,
kan er winst gemaakt worden.
Winst = TO – TK = (P * Q) – (GTK * Q) waar P = MO.
Het oranje oppervlak is de winst, oftewel: (8 * 80 miljoen) – (6,20 * 80 miljoen) = €144 miljoen.
, Probleem 2
Probleem 2.1
Beredeneer vanuit een rechtseconomisch perspectief waarom iemand liever de betaling van zijn
geldboete uitstelt. Beredeneer in hoeverre dit efficiënt is voor het CJIB als voor de persoon die de
geldboete moet betalen.
Mensen hebben een tijdsvoorkeur. Dit heeft onder andere met de rente te maken. Voor het CJIB is
het, vanuit kostenefficiëntie, minder efficiënt, omdat ze dan langer moeten wachten op hun geld.
Hierdoor kunnen ze minder investeringen doen of andere uitgaven bewerkstelligen. Voor de persoon
zelf is het wel efficiënt, omdat hij op die manier rente krijgt als hij het op zijn spaarrekening zet.
Probleem 2.2
Een winkeldief weet dat er een kans is van 2,3% dat hij daadwerkelijk wordt veroordeeld. De straf
voor een winkeldiefstal bestaat uit een geldboete van €340. Bereken het strafrisico en beredeneer
waarom het geen nut heeft om de pakkans te verlagen en de strafmaat evenredig te verhogen (en
andersom).
Strafrisico = pakkans x strafmaat, dus: 0,023% x €340 = €7,82. Het heeft geen nut om de pakkans te
verlagen en de strafmaat evenredig te verhogen, omdat de verwachte kosten voor de delinquent op
hetzelfde peil blijven. Een hoge pakkans in combinatie met een lage strafmaat is wat dat betreft
gelijkwaardig aan een lage pakkans gecombineerd met een hoge strafmaat.
Probleem 3
Wat zijn de voor- en nadelen van belasting versus ETS (emissiehandelssysteem)?
Emissiehandel (EU ETS) is een marktinstrument waarmee de EU de uitstoot van broeikasgassen
kosteneffectief wil verminderen om zo haar doelstellingen en die van het Kyoto Protocol te
realiseren. Emissiehandel is de handel in emissierechten, die het recht geven om een bepaalde
hoeveelheid broeikasgassen uit te stoten.
ETS en belasting geven allebei een financiële prikkel om ervoor te zorgen dat er minder vervuild
wordt. Beide zetten een financiële prijs op een bepaald bedrag:
- ETS: als je veel geld hebt of bereid bent veel te betalen mag je meer emitteren in het kader
van ETS, want die rechten kun je openbaar kopen.
- Belasting: als je bereid bent belasting te betalen mag je doorgaan met vervuilen van de
omgeving.
Beide zorgen dus voor een prikkel voor bedrijven om naar het buitenland te verplaatsen. Dit is bij ETS
en belasting dezelfde prikkel, beide kosten geld en hebben hetzelfde effect: de verplaatsing van
bedrijven naar het buitenland.
ETS:
- Transactiekosten hoog
ETS is een complex systeem en is daardoor duur. Bij ETS moet gecontroleerd worden hoeveel
een bedrijf uitstoot. Monitoring, rapportering en verificatie zijn nodig om ervoor te zorgen
dat niemand iets produceert zonder dat hij precies kan aantonen hoeveel er is uitgestoten.
Het mooie aan dit systeem is echter dat bedrijven zelf kunnen bepalen wie uiteindelijk
emissies verkoopt. De markt lost hierbij het probleem van informatieasymmetrie op. De
wetgever heeft namelijk geen idee hoeveel het bedrijven kost om schadelijke emissies te
voorkomen. ETS is daarom een goed systeem: bedrijven kunnen er zelf door nadenken of ze
