Hoorcolleges – Belastingrecht
Hoorcollege 1 – 31/1/2023
Twee soorten belastingen:
1. Kostprijsverhogende belastingen
- btw
- accijnzen
- motorrijtuigenbelasting
2. Belasting op inkomen, winst en vermogen
- loonbelasting
- vennootschapsbelasting
- inkomstenbelasting
- dividendbelasting
Hondenbelasting is geen nationale belasting, maar per gemeente geregeld.
Historie van belastingen
- Romeinen: belastten bijvoorbeeld gunsten;
- Middeleeuwen: belastingheffing bij de laagste stand;
- Alva en de tiende penning: aanleiding tot de 80-jarige oorlog
Doel van belastingen:
- Primaire doel: de overheid heeft geld nodig om dingen te maken (budgettaire functie)
- De instrumentele functie: belastingen worden gebruikt om de maatschappij te
ordenen – bijvoorbeeld: op sigaretten, om de gezondheid te stimuleren.
o Of bijvoorbeeld de bijtelling van auto’s; als je een auto van de zaak rijdt die op
benzine gebaseerd is; dan moet bij inkomensbelasting 22% van de waarde
van de auto worden aangegeven. Bij een elektrische auto is dit veel minder;
zodat mensen meer elektrisch gaan rijden.
o Vliegbelasting: is in 2008 ingevoerd zodat mensen minder gaan vliegen, maar
is later afgeschaft omdat de beheerder van Schiphol naar de minister stapte,
want er werd minder gevlogen vanuit Nederland; en dat is niet goed voor het
toerisme. In 2021 is de vliegtaks weer ingevoerd en wordt verhoogd in 2023,
omdat het Europees is geregeld.
Wet Inkomstenbelasting IB (2001)
Bij de IB ligt het draagkrachtbeginsel ten grondslag – je betaald belasting aan de hand van
hoeveel je kan betalen – ‘sterkste schouders zwaarste lasten’.
Wat zijn de indicatoren van draagkracht?
1. Inkomen
a. Maatschappelijk
b. Economisch
c. Juridisch
2. Vermogen
3. Consumptie
4. Winst
Uiteindelijk hebben wij ervoor gekozen om in de IB het vast te stellen wat inkomen is.
Let op want niet alles wat je krijg (bijvoorbeeld winst in de loterij of een schenking van je
ouders) valt onder de inkomstenbelasting. Namelijk alleen permanente posten worden
,belast. Er zit wel een belasting op maar dit is bijvoorbeeld schenkingsbelasting, en
kansspelbelasting.
Onderverdeling in boxen bij IB (2001) – 36,93% (2 blokken aangezien er premies
volksverzekeringen worden betaald die betreft 27,65% - belastingcomponent is dus maar
7%) vanaf €73.031 – 49,50% (sociale vlaktaks)
- Box 1: Inkomen uit werk en woning
o Periodieke uitkeringen en verstrekkingen (arbeidsongeschiktheidsuitkeringen)
o Winst uit onderneming (alleen bij een eenmanszaak)
o Loon
o Eigen woning (Rente over de geldlening van de bank – hypotheekrente=
aftrekbaar)
o Overige werkzaamheden (geen dienstbetrekking, maar resultaat uit
werkzaamheden)
- Box 2: Inkomen uit aanmerkelijk belang
o Speciale heffing voor ‘groot’ aandeelhouders – meer dan 5% van de aandelen
o Tarief 26,9% over de winst die wordt uitbetaald van de b.v.
- Box 3: Sparen en beleggen
o Forfaitair – wordt niet gekeken naar het werkelijke rendement – maar er wordt
een forfaitair (veronderstelt) gegokt over jouw vermogen.
o Tarief 32%
o De forfaitair kan minder of meer zijn – dus soms draag je meer belasting af
terwijl je minder rendement hebt behaald. Is dus soms in strijd met het
draagkrachtbeginsel. later zien we dat de HR hier een stokje voor steekt.
Analytische inkomstenbelasting: Box 1 heeft niks met box 2 te maken. Het wordt
afzonderlijk van elke box uitgerekend. Je mag de boxen niet verrekenen met elkaar.
Je mag binnen de box wel verrekenen met elkaar.
o Als u verstand heeft van het belastingrecht, dan kun je kijken of je iets uit box
3 kan halen om in box 2 te zetten.
Synthetische inkomensbelasting: Alle belasting op 1 stapel, over deze stapel
betaal je belasting. is niet in Nederland
Rangorderegeling boxen – 2:14 IB – als je niet zeker weet in welke box iets zit, als je kijkt
naar het eerste artikel, valt het in box 1. Dus de eerste box die je tegenkomt.
Als je een eigen woning hebt van 500.000 en een schuld bij de bank van 200.000 Euro. Dan
heb je bij verkoop een overwaarde van 300.000. In Box 1 kan deze rente afgetrokken
worden. Alleen waar moet deze belast worden? randorderegeling
- Gevaar is dat mensen gaan ‘box shoppen’; en kijken in welke box het gunstigste is
met het tarief – de wetgever heeft een aantal wetten gemaakt om dit te voorkomen.
Loonbelasting
Belasting over salaris.
- Als iemand €3000 euro p.m. verdient, dan krijg je aan het einde van de maand geen
€3000 euro maar €2000, omdat de werkgever verplicht is, om loonbelasting in te
houden. De €1000,- wordt overgemaakt naar de belastingdienst.
Is er sprake van dubbele heffing?
In de IB in box 1 wordt ook loon uit dienstbetrekking belast, maar in de loonbelasting wordt
salaris ook belast. De loonbelasting is een voorheffing op de IB.
Fiscale partners
- Partners zijn in ieder geval – art. 5a AWR
, o Gehuwden/geregistreerde partners
o Ongehuwd meerderjarig met notarieel samenlevingscontract en ingeschreven
op zelfde woonadres
- Art. 1.2 Wet IB 2001, zelfde adres en:
o Gezamenlijk kind
o Kind erkend
o Pensioenregeling
o Gezamenlijke woning als hoofdverblijf en eigendom
o Minderjarig kind van een van beiden woont in
o In voorafgaande jaar al partner
Draagkracht van partners
In Nederland is er een individuele belastingheffing.
Objectieve draagkracht: De tarieven (box 1 progressief, box 2 gecombineerde heffing met
vpb) + reële vs. Fictieve inkomsten (box 3 kerstcadeau Hoge raad: Wet rechtsherstel).
Letterlijk ‘Sterkte schouders dragen zwaarste lasten’.
Subjectieve draagkracht( heffingskorting en persoonsgebonden aftrek) – bijvoorbeeld bij
iemand die chronisch ziek is, kan dit met deze post gefinetuned worden.
Art. 5a AWR; hoofdregel fiscale partner.
Aanvullingen / beperkingen per specifieke heffingswet (bijvoorbeeld art. 1.2 Wet IB)
- Een belastingplichtige kan maar 1 partner hebben (art. 5a heeft voorrang – wie eerst
in (specifieke wet komt) wie eerst maalt.
Art. 2:17 staan de gemeenschappelijke inkomstbestandsdelen bij partnerschap die mogen
worden verdeeld in de aangiften.
Hoorcollege 2:
Box 3: reële stelsel
Inkomsten:
Inkomen: loon/ winst
Jouw vermogen: hoeveel geld op je bankrekening
Hoe hef je nu over vermogen van mensen? Sinds 2001 hadden we een reel
stelsel. Dat betekent: je had een boom met geld (vermogen) bleef bij
inkomstenbelasting buiten te heffing. Viel er iets van de boom (de vruchten) dus als
je rente kreeg, dat werd belast. Als je aandelen bezat (niet belast) dividend (uitkering
= belast) alles zelfde tarief, progressief
Niet belast: tweede huis (koopt/ verkoopt = onbelast, maar kreeg je huurder
= belast) dus waarde heffing van een aandeel blijft buiten de heffing, maar de
vruchten, rente/ dividend etc.
Praktijk: niemand betaalde dit, hoe goed het ook klikt. Stel je hebt aandelen, kocht je
geen aandelen die dividend uitkeerde. Maar juist aandelen (dividend) dus dat ze
waardestijging hadden die ze al hadden.
Niemand betaalde dus belasting
Sinds 2001 werd de wet aangepast = box 3, gingen we naar een eenvoudig
systeem. Het inkomen uit sparen en beleggen
Hoorcollege 1 – 31/1/2023
Twee soorten belastingen:
1. Kostprijsverhogende belastingen
- btw
- accijnzen
- motorrijtuigenbelasting
2. Belasting op inkomen, winst en vermogen
- loonbelasting
- vennootschapsbelasting
- inkomstenbelasting
- dividendbelasting
Hondenbelasting is geen nationale belasting, maar per gemeente geregeld.
Historie van belastingen
- Romeinen: belastten bijvoorbeeld gunsten;
- Middeleeuwen: belastingheffing bij de laagste stand;
- Alva en de tiende penning: aanleiding tot de 80-jarige oorlog
Doel van belastingen:
- Primaire doel: de overheid heeft geld nodig om dingen te maken (budgettaire functie)
- De instrumentele functie: belastingen worden gebruikt om de maatschappij te
ordenen – bijvoorbeeld: op sigaretten, om de gezondheid te stimuleren.
o Of bijvoorbeeld de bijtelling van auto’s; als je een auto van de zaak rijdt die op
benzine gebaseerd is; dan moet bij inkomensbelasting 22% van de waarde
van de auto worden aangegeven. Bij een elektrische auto is dit veel minder;
zodat mensen meer elektrisch gaan rijden.
o Vliegbelasting: is in 2008 ingevoerd zodat mensen minder gaan vliegen, maar
is later afgeschaft omdat de beheerder van Schiphol naar de minister stapte,
want er werd minder gevlogen vanuit Nederland; en dat is niet goed voor het
toerisme. In 2021 is de vliegtaks weer ingevoerd en wordt verhoogd in 2023,
omdat het Europees is geregeld.
Wet Inkomstenbelasting IB (2001)
Bij de IB ligt het draagkrachtbeginsel ten grondslag – je betaald belasting aan de hand van
hoeveel je kan betalen – ‘sterkste schouders zwaarste lasten’.
Wat zijn de indicatoren van draagkracht?
1. Inkomen
a. Maatschappelijk
b. Economisch
c. Juridisch
2. Vermogen
3. Consumptie
4. Winst
Uiteindelijk hebben wij ervoor gekozen om in de IB het vast te stellen wat inkomen is.
Let op want niet alles wat je krijg (bijvoorbeeld winst in de loterij of een schenking van je
ouders) valt onder de inkomstenbelasting. Namelijk alleen permanente posten worden
,belast. Er zit wel een belasting op maar dit is bijvoorbeeld schenkingsbelasting, en
kansspelbelasting.
Onderverdeling in boxen bij IB (2001) – 36,93% (2 blokken aangezien er premies
volksverzekeringen worden betaald die betreft 27,65% - belastingcomponent is dus maar
7%) vanaf €73.031 – 49,50% (sociale vlaktaks)
- Box 1: Inkomen uit werk en woning
o Periodieke uitkeringen en verstrekkingen (arbeidsongeschiktheidsuitkeringen)
o Winst uit onderneming (alleen bij een eenmanszaak)
o Loon
o Eigen woning (Rente over de geldlening van de bank – hypotheekrente=
aftrekbaar)
o Overige werkzaamheden (geen dienstbetrekking, maar resultaat uit
werkzaamheden)
- Box 2: Inkomen uit aanmerkelijk belang
o Speciale heffing voor ‘groot’ aandeelhouders – meer dan 5% van de aandelen
o Tarief 26,9% over de winst die wordt uitbetaald van de b.v.
- Box 3: Sparen en beleggen
o Forfaitair – wordt niet gekeken naar het werkelijke rendement – maar er wordt
een forfaitair (veronderstelt) gegokt over jouw vermogen.
o Tarief 32%
o De forfaitair kan minder of meer zijn – dus soms draag je meer belasting af
terwijl je minder rendement hebt behaald. Is dus soms in strijd met het
draagkrachtbeginsel. later zien we dat de HR hier een stokje voor steekt.
Analytische inkomstenbelasting: Box 1 heeft niks met box 2 te maken. Het wordt
afzonderlijk van elke box uitgerekend. Je mag de boxen niet verrekenen met elkaar.
Je mag binnen de box wel verrekenen met elkaar.
o Als u verstand heeft van het belastingrecht, dan kun je kijken of je iets uit box
3 kan halen om in box 2 te zetten.
Synthetische inkomensbelasting: Alle belasting op 1 stapel, over deze stapel
betaal je belasting. is niet in Nederland
Rangorderegeling boxen – 2:14 IB – als je niet zeker weet in welke box iets zit, als je kijkt
naar het eerste artikel, valt het in box 1. Dus de eerste box die je tegenkomt.
Als je een eigen woning hebt van 500.000 en een schuld bij de bank van 200.000 Euro. Dan
heb je bij verkoop een overwaarde van 300.000. In Box 1 kan deze rente afgetrokken
worden. Alleen waar moet deze belast worden? randorderegeling
- Gevaar is dat mensen gaan ‘box shoppen’; en kijken in welke box het gunstigste is
met het tarief – de wetgever heeft een aantal wetten gemaakt om dit te voorkomen.
Loonbelasting
Belasting over salaris.
- Als iemand €3000 euro p.m. verdient, dan krijg je aan het einde van de maand geen
€3000 euro maar €2000, omdat de werkgever verplicht is, om loonbelasting in te
houden. De €1000,- wordt overgemaakt naar de belastingdienst.
Is er sprake van dubbele heffing?
In de IB in box 1 wordt ook loon uit dienstbetrekking belast, maar in de loonbelasting wordt
salaris ook belast. De loonbelasting is een voorheffing op de IB.
Fiscale partners
- Partners zijn in ieder geval – art. 5a AWR
, o Gehuwden/geregistreerde partners
o Ongehuwd meerderjarig met notarieel samenlevingscontract en ingeschreven
op zelfde woonadres
- Art. 1.2 Wet IB 2001, zelfde adres en:
o Gezamenlijk kind
o Kind erkend
o Pensioenregeling
o Gezamenlijke woning als hoofdverblijf en eigendom
o Minderjarig kind van een van beiden woont in
o In voorafgaande jaar al partner
Draagkracht van partners
In Nederland is er een individuele belastingheffing.
Objectieve draagkracht: De tarieven (box 1 progressief, box 2 gecombineerde heffing met
vpb) + reële vs. Fictieve inkomsten (box 3 kerstcadeau Hoge raad: Wet rechtsherstel).
Letterlijk ‘Sterkte schouders dragen zwaarste lasten’.
Subjectieve draagkracht( heffingskorting en persoonsgebonden aftrek) – bijvoorbeeld bij
iemand die chronisch ziek is, kan dit met deze post gefinetuned worden.
Art. 5a AWR; hoofdregel fiscale partner.
Aanvullingen / beperkingen per specifieke heffingswet (bijvoorbeeld art. 1.2 Wet IB)
- Een belastingplichtige kan maar 1 partner hebben (art. 5a heeft voorrang – wie eerst
in (specifieke wet komt) wie eerst maalt.
Art. 2:17 staan de gemeenschappelijke inkomstbestandsdelen bij partnerschap die mogen
worden verdeeld in de aangiften.
Hoorcollege 2:
Box 3: reële stelsel
Inkomsten:
Inkomen: loon/ winst
Jouw vermogen: hoeveel geld op je bankrekening
Hoe hef je nu over vermogen van mensen? Sinds 2001 hadden we een reel
stelsel. Dat betekent: je had een boom met geld (vermogen) bleef bij
inkomstenbelasting buiten te heffing. Viel er iets van de boom (de vruchten) dus als
je rente kreeg, dat werd belast. Als je aandelen bezat (niet belast) dividend (uitkering
= belast) alles zelfde tarief, progressief
Niet belast: tweede huis (koopt/ verkoopt = onbelast, maar kreeg je huurder
= belast) dus waarde heffing van een aandeel blijft buiten de heffing, maar de
vruchten, rente/ dividend etc.
Praktijk: niemand betaalde dit, hoe goed het ook klikt. Stel je hebt aandelen, kocht je
geen aandelen die dividend uitkeerde. Maar juist aandelen (dividend) dus dat ze
waardestijging hadden die ze al hadden.
Niemand betaalde dus belasting
Sinds 2001 werd de wet aangepast = box 3, gingen we naar een eenvoudig
systeem. Het inkomen uit sparen en beleggen
