FMH anterieure knieklachten
Screening
Algehele rode vlaggen uit artikel van VH-cahier:
- Groter trauma
- Plotselinge uitbraak van pijn > alarm voor fracturen/osteonecrose
- Kleiner trauma (ouder dan 50)
- Osteoporose
- Inname van corticosteroïden
- Koorts, nachtelijk zweten
- Risicofactoren voor infecties: immuun suppressie
- Kanker in voorgeschiedenis
- Ouder dan 50 jaar
- Ongewenst veel gewichtsverlies
- Meerdere pijnlocaties
- Pijn in rust
- Nachtelijke pijn
- Niet bewegingsafhankelijke pijn
Specifieke rode vlaggen voor patellofemorale pijn
- Recent trauma in de voorgeschiedenis
- Onverklaarbare warme en gezwollen knie (bacteriële infectie?)
- Onverklaarbare pijn in de knie
- Ernstige slotklachten in de knie
- Hevige pijn in rust
- Uitgebreide neurologische tekenen en symptomen
- Verkleuring, dispositie en standsverandering
Screeningsproces: Ottawa Knee Rules
,Onderzoek
Anamnese
Kop – Romp – Staart.
Kop.
- Patiënt welkom heten, verzoeken binnen te komen en plaats te nemen.
- Doel van het gesprek aangeven, gang van zaken.
- Verwachtingen kunnen hier al uitgesproken worden.
- Vragen naar onduidelijkheden/vragen.
- Persoonlijke gegevens controleren.
Romp.
- Waarom bent u naar de fysiotherapeut gekomen?
- Hoe is uw klacht ontstaan?
- Is er een trauma aan vooraf gegaan? Bent u bijv. gevallen?
- Wanneer heeft u daar last van?
- Zijn er bepaalde activiteiten die de klachten doen verminderen?
- Zijn er bepaalde activiteiten die de klachten doen verergeren?
- Ervaart u pijn? Zo ja, waar?
- Welke soort pijn ervaart u? Kunt u mij dat uitleggen.
- Hoe ziet deze pijn er door de dag heen uit?
- Heeft u last van een stukje van de beweging die pijn doet? Zo ja, kunt u dat eens verder
toelichten?
- Bent u beperkt in bepaalde bewegingen?
- Merkt u dat u minder kracht heeft in het been?
- Beoefent u een sport?
- Heeft u hobby’s?
- Kunt u alles wat u wilt uitvoeren nog uitvoeren? Daarmee doel ik op werk, sport, hobby’s
en het huishouden.
- Hoe gaat u met uw klachten om?
- Heeft u deze klachten al eens eerder gehad?
- Gebruikt u medicatie?
- Persoonlijke factoren -> thuis- en werksituatie?
- Externe factoren -> gezin, werkgever?
- Wat verwacht u van mij als fysiotherapeut?
- Hulpvraag.
Na een aantal vragen voor bevestiging vragen bij de patiënt; of alles goed is begrepen.
Staart.
- Samenvatten.
- Vragen naar onduidelijkheden/vragen van de patiënt.
- Verdere afspraken maken over verloop van het consult.
- Afsluiten.
Inspectie
In rust + functioneel (Q-hoek is vaak de belangrijkste factor, vergroting kan in verband worden
gebracht met toegenomen anteversie van femur, exorotatie van tibia en lateraal verplaatsing van
tuberositas tibia.
Tijdens het onderzoek maakt de fysiotherapeut een functieanalyse waarbij men het
activiteitenniveau van de patiënt nauwgezet vastlegt. Ook de hulpvraag van de patiënt wordt hierin
meegenomen. Bij de anamnese wordt gelet op externe risicofactoren met speciale aandacht voor
overbelasting. Tijdens de inspectie en functieonderzoek wordt er gelet op interne risicofactoren:
, - Afwijkingen in statiek (endorotatie femur, stand kniegewricht, patella stand en –sporing,
q-hoek, mate van pronatiestand van de voeten)
- Bewegingscoördinatie tijdens het lopen (loopanalyse), voor normwaarden zie tabel
- Verkortingen in musculatuur (rectus femoris, hamstrings, tensor fasciae latae en
gastrocnemius)
- Kracht van de musculatuur (quadriceps, hamstrings)
- Het algehele uithoudingsvermogen
Functietests: Squats 1 en 2-benig hierbij wordt gelet op kwaliteit en kwantiteit van uitvoering,
pijn, bewegingsuitslag. Het aantal pijnvrije belaste uitvoeringen wordt genoteerd. Kwaliteit is bijv:
“kneeing-in” tekortschieten van actieve stabiliteit. Afstappen van verhoging; optreden van het
‘kneeing-in ‘fenomeen duidt op een musculaire dysfunctie, oorzaak kan krachtverlies zijn, maar ook
neuromusculaire dysfunctie.
Loopanalyse: Hierbij wordt vooral gelet op een goede dynamische opvang in de knie aan begin van
standfase, de mate van knie-extensie tijdens middenstandfase en een dynamische afwikkeling van de
voet aan het einde van de standfase. Zie tabel voor normwaarden! (Ganganalyse nijmegen, GALN)
TAPS knie
- Er zou pijn kunnen optreden bij flexie (patella wordt geplet)
1. Palpatie intra-articulaire zwelling en temperatuur van de huid
- Uitgangshouding patiënt: rugligging of zit, met een flinke
zandzak onder de licht gebogen knie.
- Uitvoering: De therapeut staat aan de te onderzoeken zijde.
Techniek 1 (fluctuatie)
1. De gelijknamige hand wordt distaal en met de gespreide duim en wijsvinger
aan weerszijden van het patellofemorale gewricht geplaatst en drukt de
recessus infrapatellaris leeg
2. De andere hand drukt en schuift op gelijkmatige en rustige wijze de recessus suprapatellaris
vanaf proximaal leeg in de richting van de gewrichtsspleet. Indien aanwezig, kan een
toenemende zwelling ter hoogte van de gewrichtsspleet tussen beide handen en de zandzak
worden waargenomen en gepalpeerd.
Screening
Algehele rode vlaggen uit artikel van VH-cahier:
- Groter trauma
- Plotselinge uitbraak van pijn > alarm voor fracturen/osteonecrose
- Kleiner trauma (ouder dan 50)
- Osteoporose
- Inname van corticosteroïden
- Koorts, nachtelijk zweten
- Risicofactoren voor infecties: immuun suppressie
- Kanker in voorgeschiedenis
- Ouder dan 50 jaar
- Ongewenst veel gewichtsverlies
- Meerdere pijnlocaties
- Pijn in rust
- Nachtelijke pijn
- Niet bewegingsafhankelijke pijn
Specifieke rode vlaggen voor patellofemorale pijn
- Recent trauma in de voorgeschiedenis
- Onverklaarbare warme en gezwollen knie (bacteriële infectie?)
- Onverklaarbare pijn in de knie
- Ernstige slotklachten in de knie
- Hevige pijn in rust
- Uitgebreide neurologische tekenen en symptomen
- Verkleuring, dispositie en standsverandering
Screeningsproces: Ottawa Knee Rules
,Onderzoek
Anamnese
Kop – Romp – Staart.
Kop.
- Patiënt welkom heten, verzoeken binnen te komen en plaats te nemen.
- Doel van het gesprek aangeven, gang van zaken.
- Verwachtingen kunnen hier al uitgesproken worden.
- Vragen naar onduidelijkheden/vragen.
- Persoonlijke gegevens controleren.
Romp.
- Waarom bent u naar de fysiotherapeut gekomen?
- Hoe is uw klacht ontstaan?
- Is er een trauma aan vooraf gegaan? Bent u bijv. gevallen?
- Wanneer heeft u daar last van?
- Zijn er bepaalde activiteiten die de klachten doen verminderen?
- Zijn er bepaalde activiteiten die de klachten doen verergeren?
- Ervaart u pijn? Zo ja, waar?
- Welke soort pijn ervaart u? Kunt u mij dat uitleggen.
- Hoe ziet deze pijn er door de dag heen uit?
- Heeft u last van een stukje van de beweging die pijn doet? Zo ja, kunt u dat eens verder
toelichten?
- Bent u beperkt in bepaalde bewegingen?
- Merkt u dat u minder kracht heeft in het been?
- Beoefent u een sport?
- Heeft u hobby’s?
- Kunt u alles wat u wilt uitvoeren nog uitvoeren? Daarmee doel ik op werk, sport, hobby’s
en het huishouden.
- Hoe gaat u met uw klachten om?
- Heeft u deze klachten al eens eerder gehad?
- Gebruikt u medicatie?
- Persoonlijke factoren -> thuis- en werksituatie?
- Externe factoren -> gezin, werkgever?
- Wat verwacht u van mij als fysiotherapeut?
- Hulpvraag.
Na een aantal vragen voor bevestiging vragen bij de patiënt; of alles goed is begrepen.
Staart.
- Samenvatten.
- Vragen naar onduidelijkheden/vragen van de patiënt.
- Verdere afspraken maken over verloop van het consult.
- Afsluiten.
Inspectie
In rust + functioneel (Q-hoek is vaak de belangrijkste factor, vergroting kan in verband worden
gebracht met toegenomen anteversie van femur, exorotatie van tibia en lateraal verplaatsing van
tuberositas tibia.
Tijdens het onderzoek maakt de fysiotherapeut een functieanalyse waarbij men het
activiteitenniveau van de patiënt nauwgezet vastlegt. Ook de hulpvraag van de patiënt wordt hierin
meegenomen. Bij de anamnese wordt gelet op externe risicofactoren met speciale aandacht voor
overbelasting. Tijdens de inspectie en functieonderzoek wordt er gelet op interne risicofactoren:
, - Afwijkingen in statiek (endorotatie femur, stand kniegewricht, patella stand en –sporing,
q-hoek, mate van pronatiestand van de voeten)
- Bewegingscoördinatie tijdens het lopen (loopanalyse), voor normwaarden zie tabel
- Verkortingen in musculatuur (rectus femoris, hamstrings, tensor fasciae latae en
gastrocnemius)
- Kracht van de musculatuur (quadriceps, hamstrings)
- Het algehele uithoudingsvermogen
Functietests: Squats 1 en 2-benig hierbij wordt gelet op kwaliteit en kwantiteit van uitvoering,
pijn, bewegingsuitslag. Het aantal pijnvrije belaste uitvoeringen wordt genoteerd. Kwaliteit is bijv:
“kneeing-in” tekortschieten van actieve stabiliteit. Afstappen van verhoging; optreden van het
‘kneeing-in ‘fenomeen duidt op een musculaire dysfunctie, oorzaak kan krachtverlies zijn, maar ook
neuromusculaire dysfunctie.
Loopanalyse: Hierbij wordt vooral gelet op een goede dynamische opvang in de knie aan begin van
standfase, de mate van knie-extensie tijdens middenstandfase en een dynamische afwikkeling van de
voet aan het einde van de standfase. Zie tabel voor normwaarden! (Ganganalyse nijmegen, GALN)
TAPS knie
- Er zou pijn kunnen optreden bij flexie (patella wordt geplet)
1. Palpatie intra-articulaire zwelling en temperatuur van de huid
- Uitgangshouding patiënt: rugligging of zit, met een flinke
zandzak onder de licht gebogen knie.
- Uitvoering: De therapeut staat aan de te onderzoeken zijde.
Techniek 1 (fluctuatie)
1. De gelijknamige hand wordt distaal en met de gespreide duim en wijsvinger
aan weerszijden van het patellofemorale gewricht geplaatst en drukt de
recessus infrapatellaris leeg
2. De andere hand drukt en schuift op gelijkmatige en rustige wijze de recessus suprapatellaris
vanaf proximaal leeg in de richting van de gewrichtsspleet. Indien aanwezig, kan een
toenemende zwelling ter hoogte van de gewrichtsspleet tussen beide handen en de zandzak
worden waargenomen en gepalpeerd.
