Algemene Beginselen van Behoorlijk Bestuur (ABB’s)
Een bestuursorgaan moet zich aan bepaalde normen houden bij het
nemen van een besluit (of andere handeling): normen voor bestuurlijk
handelen.
Deze normen kun je onderverdelen in:
Rechtsmatigheidsnormen: een onderdeel zijn de Algemene
Beginselen van Behoorlijk Bestuur. Er gelden ook andere algemene
normen die in acht moeten worden genomen bij de inhoud,
voorbereiding en inrichting van besluiten. Als deze normen worden
geschonden kan het gemaakte besluit onrechtmatig maken.
Fatsoensnormen: het bestuur moet zich fatsoenlijk en correct naar
de burger gedragen. Denk aan houding en gedrag. Het schenden
van een fatsoensnorm is niet onrechtmatig maar kan wel een rol
spelen bij toetsing van klachten bij de ombudsman.
Bij de voorbereiding van besluiten moet je denken aan een wettelijk
termijn waarbinnen het bestuursorgaan een beslissing moet nemen op de
aanvraag van een beschikking. Daarnaast kan het gaan om regels.
Ook voor de inhoud van een besluit gelden er regels. Denk aan motivering.
De ABB’s worden ook wel de spelregels van het bestuursrecht genoemd.
Deze spelregels kan je onderverdelen in geschreven en ongeschreven
regels waaraan de overheid zich moet houden.
Gecodificeerde regels zijn terug te vinden in de Awb.
De niet-gecodificeerde beginselen zijn niet terug te vinden in de Awb.
Gecodificeerde beginselen:
- Zorgvuldig feitenonderzoek (artikel 3:2, 3::7, 4:8 Awb)
- Afwegen van belangen (artikel 3:4 lid 1 Awb)
- Evenredigheidsbeginsel (artikel 3:4 lid 2 Awb)
- Verbod van misbruik van bevoegdheid (artikel 3:3 Awb)
- Motiveringsbeginsel (artikel 3:46 t/m 3:50 Awb)
Niet-gecodificeerde beginselen:
- Gelijkheidsbeginsel (artikel 1 Gw)
- Consistentiebeginsel (consistente lijn in beslissingen)
- Beginsel van materiele rechtszekerheid (niet zomaar)
- Vertrouwensbeginsel (zie hieronder)
- Beginsel van formele rechtszekerheid (inhoudelijk duidelijk)
Voor het vertrouwensbeginsel:
Stap 1: is er sprake van toezegging?
Stap 2: kan de toezegging aan het bestuursorgaan worden toegerekend?
Stap 3: moet de toezegging worden nagekomen?
Kennisgeving van besluiten:
Een bestuursorgaan moet zich aan bepaalde normen houden bij het
nemen van een besluit (of andere handeling): normen voor bestuurlijk
handelen.
Deze normen kun je onderverdelen in:
Rechtsmatigheidsnormen: een onderdeel zijn de Algemene
Beginselen van Behoorlijk Bestuur. Er gelden ook andere algemene
normen die in acht moeten worden genomen bij de inhoud,
voorbereiding en inrichting van besluiten. Als deze normen worden
geschonden kan het gemaakte besluit onrechtmatig maken.
Fatsoensnormen: het bestuur moet zich fatsoenlijk en correct naar
de burger gedragen. Denk aan houding en gedrag. Het schenden
van een fatsoensnorm is niet onrechtmatig maar kan wel een rol
spelen bij toetsing van klachten bij de ombudsman.
Bij de voorbereiding van besluiten moet je denken aan een wettelijk
termijn waarbinnen het bestuursorgaan een beslissing moet nemen op de
aanvraag van een beschikking. Daarnaast kan het gaan om regels.
Ook voor de inhoud van een besluit gelden er regels. Denk aan motivering.
De ABB’s worden ook wel de spelregels van het bestuursrecht genoemd.
Deze spelregels kan je onderverdelen in geschreven en ongeschreven
regels waaraan de overheid zich moet houden.
Gecodificeerde regels zijn terug te vinden in de Awb.
De niet-gecodificeerde beginselen zijn niet terug te vinden in de Awb.
Gecodificeerde beginselen:
- Zorgvuldig feitenonderzoek (artikel 3:2, 3::7, 4:8 Awb)
- Afwegen van belangen (artikel 3:4 lid 1 Awb)
- Evenredigheidsbeginsel (artikel 3:4 lid 2 Awb)
- Verbod van misbruik van bevoegdheid (artikel 3:3 Awb)
- Motiveringsbeginsel (artikel 3:46 t/m 3:50 Awb)
Niet-gecodificeerde beginselen:
- Gelijkheidsbeginsel (artikel 1 Gw)
- Consistentiebeginsel (consistente lijn in beslissingen)
- Beginsel van materiele rechtszekerheid (niet zomaar)
- Vertrouwensbeginsel (zie hieronder)
- Beginsel van formele rechtszekerheid (inhoudelijk duidelijk)
Voor het vertrouwensbeginsel:
Stap 1: is er sprake van toezegging?
Stap 2: kan de toezegging aan het bestuursorgaan worden toegerekend?
Stap 3: moet de toezegging worden nagekomen?
Kennisgeving van besluiten:
