LEESVERSLAG 8: GENDER – IDENTITEIT – CULTUUR – Vw5a
DE BESCHRIJVING VAN DE LEESERVARING
1. Primaire gegevens:
Auteur: Stefan Brijs
Titel: Maan en zon
Ondertitel: -
Jaar van uitgave: 2015
Aantal blz.: 270
Leestijd: +/- 5 uur
2. Verantwoording van de keuze:
Ik heb eigenlijk geen idee tot welke van de drie onderwerpen mijn boek behoort, want het
staat niet in de boekenlijst namelijk, maar ik heb dit boek gekozen doordat de flaptekst
mij heel erg interesseerde, de combinatie van een vader-zoonrelatie, een auto die een
kleine rol lijkt te spelen in het verhaal en de locatie van het verhaal, Curaçao, waren voor
mij persoonlijk grote pluspunten om dit boek te kiezen. (Na gezocht te hebben lijkt mijn
boek het thema cultuur te hebben, maar dit heeft geen invloed gehad over de beslissing
van welk boek ik ging lezen.)
3. Eerste reactie achteraf:
Ik vond het boek in zijn geheel niet heel interessant, maar ik vond het ook niet echt saai
te noemen. Het boek was net interessant genoeg om ervoor te zorgen dat ik het boek uit
wilde lezen. Het einde vond ik verassend en een mooi symbolisch einde om te laten zien
dat Max toch een hele andere jongen dan zijn vader, Roy, is geworden.
Ik vind dit werk:
1 niet 2 een beetje 3 erg
spannend 1 2 3
meeslepend 1 2 3
ontroerend 1 2 3
grappig 1 2 3
realistisch 1 2 3
fantasierijk 1 2 3
interessant 1 2 3
origineel 1 2 3
goed te begrijpen 1 2 3
* Dit werk heeft mij aan het denken gezet. ja / nee, want ik vond het onderwerp niet
interessant genoeg om er echt over te gaan nadenken en het boek zette mij daar ook niet
tot aan.
* Ik heb iets aan dit werk gehad. ja / nee, want het boek heeft mij inlaten zien dat niet
iedereen een zo’n goed leven heeft met stabiele familierelaties en ook hoe het er in een
van onze voormalige koloniën, Curaçao, naartoe ging.
1
, 4. Samenvatting van de inhoud
De ik-verteller is broeder Daniël die een gepensioneerd schoolhoofd op een kloosterschool
op Curaçao is. In de nacht van 18 op 19 juli 2001 doet hij verslag van het leven van Roy,
Max en Sonny Tromp. Max is met een KLM- vlucht op weg naar Nederland om onderdelen
voor zijn ouderwetse taxi, een Dodge Matador, te kopen. Dat lijkt echter een dubieus motief.
Daarna vertelt Daniël over het moment (1961) dat hij Max leerde kennen toen die bij hem
door zijn vader Roy op zijn school werd afgeleverd. Roy is een macho-man met een mooie,
blauwe Dodge waarmee hij zijn geld als taxichauffeur verdient. Hij liegt en bedriegt en strooit
fabels rond: hij zou elf kinderen hebben rondlopen. Later brengt hij het aantal terug tot vier
en nog weer later tot één.
Max is een ijverige leerling en de broeder stimuleert hem om onderwijzer te worden. Dat wil
vader Roy niet: hij moet de taxi overnemen. De broeder weet echter een beurs voor Max los
te krijgen via een gedeputeerde op het eiland. Van Myrna, de partner van Roy, hoort hij dat
Roy vroeger door zijn eigen vader is mishandeld. Zelf vertelt hij heel andere, stoere verhalen.
Max redt het op school, tot het vijfde leerjaar. Omdat er geen geld is, gaat hij lootjes
verkopen om te sparen voor zijn studie. Hij zegt enkele keren tegen de broeder dat hij zijn
vader haat. Die heeft reuma en mag eigenlijk niet meer rijden. Hij krijgt een eenzijdig ongeval
en moet daarna verpleegd worden. Myrna neemt hem in huis en gaat voor hem zorgen. Max
moet nu geld binnenbrengen en doet dat via de taxi van zijn vader. Hij haalt nog wel zijn
HBS-diploma in juli 1967, maar van verder studeren komt niets. Het rijden levert niet veel op
en Max moet op illegale wijze (bijv. lootjesverkoop en nachtelijke ritjes) bij verdienen. Als hij
genoeg geld heeft gespaard om te kunnen stoppen met rijden en weer te gaan studeren,
wil hij de oude auto verkopen. Maar het noodlot slaat toe.
Op 30 mei 1969 breekt er namelijk een opstand op Curaçao uit tegen de Shell. Alles wordt
kort en klein geslagen. Ook de auto van Max omdat hij op dat moment een blanke directeur
van Shell vervoert. Dan is er geen geld om te studeren en ook geen geld om de auto te laten
opknappen. Myrna komt geld lenen bij de broeder. Ze heeft veel verloren met het
piramidespel sam. Ook het spaargeld van Max is daarin opgegaan. Hij moet nu blijven rijden
en doet dat ook weer 's nachts: klanten naar de hoeren brengen. De broeder regelt een
lening voor het gezin. Hij gaat terug naar Nederland voor een opfrisverlof en praat daar met
andere broeders over de toestand op Curaçao. Ze hebben het verkeerd aangepakt. De
bevolking moest door de vorming te veel op blanken lijken en dan lukt het cultiveren nooit.
Bij zijn terugkomst op Curaçao blijkt dat Roy in een verzorgingstehuis zit. Het huis is nu te
groot en Myrna wil dat Max ook weggaat. Hij moet nu meer bij schnabbelen en doet af en toe
illegale dingen. Zijn moeder wil eigenlijk dat hij trouwt. Maar dat gebeurt pas als ze dood is.
Ze lijdt aan alvleesklierkanker en sterft binnen enkele weken. Roy wil haar niet meer zien als
ze ziek is. Ook de begrafenis laat hij aan zich voorbijgaan. Dan krijgt Max oog voor zijn
mooie nicht Lucia en hij trouwt met haar. Ze maken er een groot feest van, maar ze hebben
daar eigenlijk geen geld voor. Max gaat geld vragen bij de broeder en vraagt hem ook of hun
huis kan worden opgeknapt. Zijn vrouw Lucia is namelijk zwanger. Maar de eerste keer gaat
het mis met de zwangerschap. Ze krijgt een miskraam. Roy verwijt Max dat hij er niet alles
aan heeft gedaan om het kind te redden.
Met het taxi rijden gaat het steeds slechter en Max gaat ook als koerier rijden voor bedrijven,
tot grote ergernis van vader Roy. Max ziet de drugskoeriers op het eiland komen. Hij
waarschuwt de broeder, ook voor de invloed van drugs op diens leerlingen. Intussen is Lucia
weer zwanger geworden en deze keer gaat de zwangerschap goed. In 1985 wordt hun zoon
geboren. Ze noemen hem Sonny. Max wil een goede vader zijn. Op school doet de jongen
zijn best, maar naarmate hij ouder wordt, gaat hij minder goed functioneren. Hij wil dure
spullen hebben net als zijn vriendjes en zijn vader geeft daaraan toe. Wel kan hij ook naar de
2
DE BESCHRIJVING VAN DE LEESERVARING
1. Primaire gegevens:
Auteur: Stefan Brijs
Titel: Maan en zon
Ondertitel: -
Jaar van uitgave: 2015
Aantal blz.: 270
Leestijd: +/- 5 uur
2. Verantwoording van de keuze:
Ik heb eigenlijk geen idee tot welke van de drie onderwerpen mijn boek behoort, want het
staat niet in de boekenlijst namelijk, maar ik heb dit boek gekozen doordat de flaptekst
mij heel erg interesseerde, de combinatie van een vader-zoonrelatie, een auto die een
kleine rol lijkt te spelen in het verhaal en de locatie van het verhaal, Curaçao, waren voor
mij persoonlijk grote pluspunten om dit boek te kiezen. (Na gezocht te hebben lijkt mijn
boek het thema cultuur te hebben, maar dit heeft geen invloed gehad over de beslissing
van welk boek ik ging lezen.)
3. Eerste reactie achteraf:
Ik vond het boek in zijn geheel niet heel interessant, maar ik vond het ook niet echt saai
te noemen. Het boek was net interessant genoeg om ervoor te zorgen dat ik het boek uit
wilde lezen. Het einde vond ik verassend en een mooi symbolisch einde om te laten zien
dat Max toch een hele andere jongen dan zijn vader, Roy, is geworden.
Ik vind dit werk:
1 niet 2 een beetje 3 erg
spannend 1 2 3
meeslepend 1 2 3
ontroerend 1 2 3
grappig 1 2 3
realistisch 1 2 3
fantasierijk 1 2 3
interessant 1 2 3
origineel 1 2 3
goed te begrijpen 1 2 3
* Dit werk heeft mij aan het denken gezet. ja / nee, want ik vond het onderwerp niet
interessant genoeg om er echt over te gaan nadenken en het boek zette mij daar ook niet
tot aan.
* Ik heb iets aan dit werk gehad. ja / nee, want het boek heeft mij inlaten zien dat niet
iedereen een zo’n goed leven heeft met stabiele familierelaties en ook hoe het er in een
van onze voormalige koloniën, Curaçao, naartoe ging.
1
, 4. Samenvatting van de inhoud
De ik-verteller is broeder Daniël die een gepensioneerd schoolhoofd op een kloosterschool
op Curaçao is. In de nacht van 18 op 19 juli 2001 doet hij verslag van het leven van Roy,
Max en Sonny Tromp. Max is met een KLM- vlucht op weg naar Nederland om onderdelen
voor zijn ouderwetse taxi, een Dodge Matador, te kopen. Dat lijkt echter een dubieus motief.
Daarna vertelt Daniël over het moment (1961) dat hij Max leerde kennen toen die bij hem
door zijn vader Roy op zijn school werd afgeleverd. Roy is een macho-man met een mooie,
blauwe Dodge waarmee hij zijn geld als taxichauffeur verdient. Hij liegt en bedriegt en strooit
fabels rond: hij zou elf kinderen hebben rondlopen. Later brengt hij het aantal terug tot vier
en nog weer later tot één.
Max is een ijverige leerling en de broeder stimuleert hem om onderwijzer te worden. Dat wil
vader Roy niet: hij moet de taxi overnemen. De broeder weet echter een beurs voor Max los
te krijgen via een gedeputeerde op het eiland. Van Myrna, de partner van Roy, hoort hij dat
Roy vroeger door zijn eigen vader is mishandeld. Zelf vertelt hij heel andere, stoere verhalen.
Max redt het op school, tot het vijfde leerjaar. Omdat er geen geld is, gaat hij lootjes
verkopen om te sparen voor zijn studie. Hij zegt enkele keren tegen de broeder dat hij zijn
vader haat. Die heeft reuma en mag eigenlijk niet meer rijden. Hij krijgt een eenzijdig ongeval
en moet daarna verpleegd worden. Myrna neemt hem in huis en gaat voor hem zorgen. Max
moet nu geld binnenbrengen en doet dat via de taxi van zijn vader. Hij haalt nog wel zijn
HBS-diploma in juli 1967, maar van verder studeren komt niets. Het rijden levert niet veel op
en Max moet op illegale wijze (bijv. lootjesverkoop en nachtelijke ritjes) bij verdienen. Als hij
genoeg geld heeft gespaard om te kunnen stoppen met rijden en weer te gaan studeren,
wil hij de oude auto verkopen. Maar het noodlot slaat toe.
Op 30 mei 1969 breekt er namelijk een opstand op Curaçao uit tegen de Shell. Alles wordt
kort en klein geslagen. Ook de auto van Max omdat hij op dat moment een blanke directeur
van Shell vervoert. Dan is er geen geld om te studeren en ook geen geld om de auto te laten
opknappen. Myrna komt geld lenen bij de broeder. Ze heeft veel verloren met het
piramidespel sam. Ook het spaargeld van Max is daarin opgegaan. Hij moet nu blijven rijden
en doet dat ook weer 's nachts: klanten naar de hoeren brengen. De broeder regelt een
lening voor het gezin. Hij gaat terug naar Nederland voor een opfrisverlof en praat daar met
andere broeders over de toestand op Curaçao. Ze hebben het verkeerd aangepakt. De
bevolking moest door de vorming te veel op blanken lijken en dan lukt het cultiveren nooit.
Bij zijn terugkomst op Curaçao blijkt dat Roy in een verzorgingstehuis zit. Het huis is nu te
groot en Myrna wil dat Max ook weggaat. Hij moet nu meer bij schnabbelen en doet af en toe
illegale dingen. Zijn moeder wil eigenlijk dat hij trouwt. Maar dat gebeurt pas als ze dood is.
Ze lijdt aan alvleesklierkanker en sterft binnen enkele weken. Roy wil haar niet meer zien als
ze ziek is. Ook de begrafenis laat hij aan zich voorbijgaan. Dan krijgt Max oog voor zijn
mooie nicht Lucia en hij trouwt met haar. Ze maken er een groot feest van, maar ze hebben
daar eigenlijk geen geld voor. Max gaat geld vragen bij de broeder en vraagt hem ook of hun
huis kan worden opgeknapt. Zijn vrouw Lucia is namelijk zwanger. Maar de eerste keer gaat
het mis met de zwangerschap. Ze krijgt een miskraam. Roy verwijt Max dat hij er niet alles
aan heeft gedaan om het kind te redden.
Met het taxi rijden gaat het steeds slechter en Max gaat ook als koerier rijden voor bedrijven,
tot grote ergernis van vader Roy. Max ziet de drugskoeriers op het eiland komen. Hij
waarschuwt de broeder, ook voor de invloed van drugs op diens leerlingen. Intussen is Lucia
weer zwanger geworden en deze keer gaat de zwangerschap goed. In 1985 wordt hun zoon
geboren. Ze noemen hem Sonny. Max wil een goede vader zijn. Op school doet de jongen
zijn best, maar naarmate hij ouder wordt, gaat hij minder goed functioneren. Hij wil dure
spullen hebben net als zijn vriendjes en zijn vader geeft daaraan toe. Wel kan hij ook naar de
2
