Business Ethics
H4: Ethisch stappenplan uit het boek Ethiek en Economie
H4.1
Een moreel dilemma ontstaat wanneer meerdere waardeoordelen elkaar uitsluiten.
Een dergelijke dilemma kun je oplossen door middel van vier stappen (het ethisch
beslissingsmodel):
1. Formuleren van een heldere morele vraagstelling
2. In kaart brengen van de belangen van de morele stakeholders
3. In kaart brengen van de mogelijke waardeoordelen ten aanzien van het
dilemma.
4. Vormen van een weloverwogen waardeoordeel
H4.2
Zorg ervoor dat de morele vraagstelling niet met ‘’ja’’ of ‘’nee’’ beantwoord kan
worden. Zorg ervoor dat je ruimte overlaat tot voldoende dieptegang en zorg ervoor
dat de vraagstelling ruime overlaat voor andersdenkenden (dus probeer geen
antwoord af te dwingen).
H4.3
De morele agent is diegene die moreel handelt, en vanuit wiens perspectief we naar
een ethische besluitvorming kijken. Dat betekent niet dat dit de enigste perspectief is.
Het ethisch beslissingsmodel kan dan worden gebruikt door de morele agent. De
tweede stap in dit model is dat de morele agent zichzelf de vraag stelt op wiens
moraal het ethisch dilemma effect kan hebben. De Morele stakeholders zijn die
personen of partijen die effecten ondervinden van het morele dilemma. De morele
agent onderzoekt dus op wie het in stap 1 omschreven ethische dilemma van
toepassing is.
H4.4
Het antwoord op de ethische vraagstelling is de formulering van een norm: de morele
agent gaat een waardeoordeel vormen over wat men zou moeten doen om het
ethische dilemma vanuit diens perspectief op te lossen. Eerst nagaan wat de
mogelijke waardeoordelen zijn, hoe deze zich verhouden tot de moraal van de
morele agent en stakeholders. Het kan zijn dat de waardeoordeel hetzelfde is, maar
de redenering of motivatie erachter verschilt.
H4.5
, Het is altijd van belang om de uiteindelijke conclusie, en het daaropvolgende ethisch
handelen, te spiegelen aan de morele vraagstelling.
H4.6
Na het bepalen van een weloverwogen moreel oordeel, zijn er nog twee
kanttekeningen te plaatsen.
1. Stel de vraag of we in de dagelijkse praktijk inderdaad op deze bijna
planmatige manier naar een ethisch dilemma kijken.
2. De notie dat het hebben van een moreel oordeel niet hetzelfde is als moreel
handelen. Sommige ethici onderscheiden vervolgens nog twee stappen in het
proces: stap 5: de intentie om moreel te handelen en stap 6: daadwerkelijk
moreel handelen.
PP: les 1, 2
Het ethisch beslissingsmodel bestaand uit 4 stappen.
Waarde-creatiemodel voor het BP
Materialiteitsmatrix voor het BP
Voorbeeld:
De relatie tussen moraal, normen, waarden, belang en deugd.
Moreel dilemma ontstaat wanneer op basis van een feitelijke situatie er meerdere
waardeoordelen zijn die elkaar uitsluiten.
Moraal is iemands perceptie van wat ethisch juist is.
Een norm is de manier waarop men een waarde wil realiseren. Een waarde is het
uiteindelijke doel dat gerealiseerd wordt door het naleven van bepaalde normen.
H4: Ethisch stappenplan uit het boek Ethiek en Economie
H4.1
Een moreel dilemma ontstaat wanneer meerdere waardeoordelen elkaar uitsluiten.
Een dergelijke dilemma kun je oplossen door middel van vier stappen (het ethisch
beslissingsmodel):
1. Formuleren van een heldere morele vraagstelling
2. In kaart brengen van de belangen van de morele stakeholders
3. In kaart brengen van de mogelijke waardeoordelen ten aanzien van het
dilemma.
4. Vormen van een weloverwogen waardeoordeel
H4.2
Zorg ervoor dat de morele vraagstelling niet met ‘’ja’’ of ‘’nee’’ beantwoord kan
worden. Zorg ervoor dat je ruimte overlaat tot voldoende dieptegang en zorg ervoor
dat de vraagstelling ruime overlaat voor andersdenkenden (dus probeer geen
antwoord af te dwingen).
H4.3
De morele agent is diegene die moreel handelt, en vanuit wiens perspectief we naar
een ethische besluitvorming kijken. Dat betekent niet dat dit de enigste perspectief is.
Het ethisch beslissingsmodel kan dan worden gebruikt door de morele agent. De
tweede stap in dit model is dat de morele agent zichzelf de vraag stelt op wiens
moraal het ethisch dilemma effect kan hebben. De Morele stakeholders zijn die
personen of partijen die effecten ondervinden van het morele dilemma. De morele
agent onderzoekt dus op wie het in stap 1 omschreven ethische dilemma van
toepassing is.
H4.4
Het antwoord op de ethische vraagstelling is de formulering van een norm: de morele
agent gaat een waardeoordeel vormen over wat men zou moeten doen om het
ethische dilemma vanuit diens perspectief op te lossen. Eerst nagaan wat de
mogelijke waardeoordelen zijn, hoe deze zich verhouden tot de moraal van de
morele agent en stakeholders. Het kan zijn dat de waardeoordeel hetzelfde is, maar
de redenering of motivatie erachter verschilt.
H4.5
, Het is altijd van belang om de uiteindelijke conclusie, en het daaropvolgende ethisch
handelen, te spiegelen aan de morele vraagstelling.
H4.6
Na het bepalen van een weloverwogen moreel oordeel, zijn er nog twee
kanttekeningen te plaatsen.
1. Stel de vraag of we in de dagelijkse praktijk inderdaad op deze bijna
planmatige manier naar een ethisch dilemma kijken.
2. De notie dat het hebben van een moreel oordeel niet hetzelfde is als moreel
handelen. Sommige ethici onderscheiden vervolgens nog twee stappen in het
proces: stap 5: de intentie om moreel te handelen en stap 6: daadwerkelijk
moreel handelen.
PP: les 1, 2
Het ethisch beslissingsmodel bestaand uit 4 stappen.
Waarde-creatiemodel voor het BP
Materialiteitsmatrix voor het BP
Voorbeeld:
De relatie tussen moraal, normen, waarden, belang en deugd.
Moreel dilemma ontstaat wanneer op basis van een feitelijke situatie er meerdere
waardeoordelen zijn die elkaar uitsluiten.
Moraal is iemands perceptie van wat ethisch juist is.
Een norm is de manier waarop men een waarde wil realiseren. Een waarde is het
uiteindelijke doel dat gerealiseerd wordt door het naleven van bepaalde normen.
