Literatuurgeschiedenis 1914-1945
53 Historische achtergrond
Aan het belle époque; vrede, kwam een einde door WO1. na oorlog had iedereen gevoel dat
nieuwe tijd aan zou breken. ‘Roaring twenties’ braken aan. Na beurscrisis in 1929 begon
trieste jaren met werkeloosheid, hierop volgde WO2. staten werden dictaturen, bijvoorbeeld
in Rusland communisme. Cultuurbeweging rond WO2 was modernisme, hier horen veel
stromingen onder.
54 modernisme
kunst:
- Modernisme gaat niet om realisme maar ideeen en gevoelens uitdrukken door
keluren en vormen.
- Dictaturen wilden vooral propeganda kunst.
- Er was een afwijzende reactie op modernisme.
Muziek:
- Jazz kwam op als muziekgenre.
- Twaalftoonsmuziek kwam op, ipv de zeventonige ladden werd de tonen verdeeld in
octaven.
- Niet melodieën en harmonie staat centraal, maar contrasten en ritmen.
- Klassieke muziek verdween beetje
- Neoklassiek; gemoderniseerde versie van klassiek
Film:
- Nieuwe vorm van kunst die opkwam in modernisme
- Lumière eerste openbare voorstelling
- Montage ging grotere rol spelen.
- Ontwikkeling geluid en kleur
Avant-garde is andere naam voor modernisme; mensen die vooroplopen op bepaald gebied.
55 expressionisme
Schilderkunst en film:
- Tijdens fin de siecle was impressionisme belangrijkst, hier gaf schilder indruk van
buitenwereld weer; wat je ziet en voelt
- Na impressionisme gingen kunstenaars over in expressionisme; uitdrukken.
- Expressionistische film heeft uitbundige montage en felle contrasten in belichting
Expressionisme:
- Realiteit wordt gedeformeerd tot wat kunstenaar wil uitdrukken.
- Harde kleuren en scherpe contouren
- Abstracte en non-figuratieve kunst, herkenbaarheid verdwenen
- Fauvisme is synoniem voor expressionisme
Literatuur
- Gevoel uitgedrukt
- Vrije verzen
- Onvolledige en ongrammaticale zinnen, geen hoofdletters en interpunctie
- Weinig bvnw
- Gaat over stadsleven en natuur
- Poesie pure; gaat niet om inhoud maar gevoel
- Groteske is verhalen waarin ongelijke elementen door elkaar lopen, dit leidt sosm tot
absurdisme
, 56 kubisme, futurisme en constructivisme
Kubisme:
- Bol, kegel, piramide
- Geometrische abstractie
- Alsof schilder zich rond object beweegt
Futurisme:
- Dynamische versie van kubisme
- Hoekige vormen, maar bewegend afgebeeld
- Object beweegt voor kunstenaar
- Was ook een ideologie
Constructivisme:
- Heel strakke en eenvoudige geometrie
- Mondriaan
- Vooral vormen en lijnen
- Abstracte gedichten die alleen bestaan uit losse woorden
57 marsman
Expressionistisch, maar ook futuristisch.
Hij noemde zelf vitalistisch\:
- Realiteitsaanvaarding, soepelheid, koelte en snelheid
- Bewonderde Nietzsche; ubermensch
- Later schreef hij traditionele en realistische poezie
- Overleden op schip na hier poezie over te hebben geschreven
58 bordewijk
Blokken en bint zijn boeken die hem bekend hebben gemaakt.
Blokken; toekomstig, dictatuur. Korte zinnen, vreemde woorden. Constructivisme; alleen
kleuren rood wit en zwart, doet denken aan de stijl.
Bint; roman, expressionisme. Mensen beschreven als dieren. Speelt af op een school en
directreur bint wil leerlingen opvoeden tot maatschappelijke reuzen.
- Schrijft boeken over macht
59 Dadaïsme
Ze zagen zichzelf niet als kunstenaars maar als kunst makers. Dada kunstmakers walgden
van de wereld en kunst die de wereld representeerde.
- Antikunst
- Readymades; voorwerpen die tot kunst zijn gemaakt
- Simultaangedichten; verschillende mensen lazen tegelijk een ander
gedicht voor → kabaal
- Klankgedicht; alleen geluiden
60 Paul van ostaijen
Vlaamse beweging. Streefde naar gelijkheid vlaamse cultuur tov franse.
Hij kwam in gevangenis. Hij raakte bevriend met dadisten.
Zijn teksten bestaan uit losse znw, ww en bnw. Visuele poezie. Poesie pure die hij later
schreef heeft geen concrete inhoud
53 Historische achtergrond
Aan het belle époque; vrede, kwam een einde door WO1. na oorlog had iedereen gevoel dat
nieuwe tijd aan zou breken. ‘Roaring twenties’ braken aan. Na beurscrisis in 1929 begon
trieste jaren met werkeloosheid, hierop volgde WO2. staten werden dictaturen, bijvoorbeeld
in Rusland communisme. Cultuurbeweging rond WO2 was modernisme, hier horen veel
stromingen onder.
54 modernisme
kunst:
- Modernisme gaat niet om realisme maar ideeen en gevoelens uitdrukken door
keluren en vormen.
- Dictaturen wilden vooral propeganda kunst.
- Er was een afwijzende reactie op modernisme.
Muziek:
- Jazz kwam op als muziekgenre.
- Twaalftoonsmuziek kwam op, ipv de zeventonige ladden werd de tonen verdeeld in
octaven.
- Niet melodieën en harmonie staat centraal, maar contrasten en ritmen.
- Klassieke muziek verdween beetje
- Neoklassiek; gemoderniseerde versie van klassiek
Film:
- Nieuwe vorm van kunst die opkwam in modernisme
- Lumière eerste openbare voorstelling
- Montage ging grotere rol spelen.
- Ontwikkeling geluid en kleur
Avant-garde is andere naam voor modernisme; mensen die vooroplopen op bepaald gebied.
55 expressionisme
Schilderkunst en film:
- Tijdens fin de siecle was impressionisme belangrijkst, hier gaf schilder indruk van
buitenwereld weer; wat je ziet en voelt
- Na impressionisme gingen kunstenaars over in expressionisme; uitdrukken.
- Expressionistische film heeft uitbundige montage en felle contrasten in belichting
Expressionisme:
- Realiteit wordt gedeformeerd tot wat kunstenaar wil uitdrukken.
- Harde kleuren en scherpe contouren
- Abstracte en non-figuratieve kunst, herkenbaarheid verdwenen
- Fauvisme is synoniem voor expressionisme
Literatuur
- Gevoel uitgedrukt
- Vrije verzen
- Onvolledige en ongrammaticale zinnen, geen hoofdletters en interpunctie
- Weinig bvnw
- Gaat over stadsleven en natuur
- Poesie pure; gaat niet om inhoud maar gevoel
- Groteske is verhalen waarin ongelijke elementen door elkaar lopen, dit leidt sosm tot
absurdisme
, 56 kubisme, futurisme en constructivisme
Kubisme:
- Bol, kegel, piramide
- Geometrische abstractie
- Alsof schilder zich rond object beweegt
Futurisme:
- Dynamische versie van kubisme
- Hoekige vormen, maar bewegend afgebeeld
- Object beweegt voor kunstenaar
- Was ook een ideologie
Constructivisme:
- Heel strakke en eenvoudige geometrie
- Mondriaan
- Vooral vormen en lijnen
- Abstracte gedichten die alleen bestaan uit losse woorden
57 marsman
Expressionistisch, maar ook futuristisch.
Hij noemde zelf vitalistisch\:
- Realiteitsaanvaarding, soepelheid, koelte en snelheid
- Bewonderde Nietzsche; ubermensch
- Later schreef hij traditionele en realistische poezie
- Overleden op schip na hier poezie over te hebben geschreven
58 bordewijk
Blokken en bint zijn boeken die hem bekend hebben gemaakt.
Blokken; toekomstig, dictatuur. Korte zinnen, vreemde woorden. Constructivisme; alleen
kleuren rood wit en zwart, doet denken aan de stijl.
Bint; roman, expressionisme. Mensen beschreven als dieren. Speelt af op een school en
directreur bint wil leerlingen opvoeden tot maatschappelijke reuzen.
- Schrijft boeken over macht
59 Dadaïsme
Ze zagen zichzelf niet als kunstenaars maar als kunst makers. Dada kunstmakers walgden
van de wereld en kunst die de wereld representeerde.
- Antikunst
- Readymades; voorwerpen die tot kunst zijn gemaakt
- Simultaangedichten; verschillende mensen lazen tegelijk een ander
gedicht voor → kabaal
- Klankgedicht; alleen geluiden
60 Paul van ostaijen
Vlaamse beweging. Streefde naar gelijkheid vlaamse cultuur tov franse.
Hij kwam in gevangenis. Hij raakte bevriend met dadisten.
Zijn teksten bestaan uit losse znw, ww en bnw. Visuele poezie. Poesie pure die hij later
schreef heeft geen concrete inhoud