Week 1 OVV1 samenvatting (alles colleges ZSO's en boeken)

Week 1 OVV1 samenvatting
ZSO 1 anticonceptie
Systemisch effect = in circulatie, waardoor effect heeft op hypofyse en
hypothalamus. (Onderdrukking ovulatie)
Lokaal effect = enkel effect om de omgeving eromheen, ovulatie intact.)
Pearl index= hoeveel vrouwen per 100 er alsnog zwanger worden

Eisen World Health Care:
 Keuze tussen verschillende soorten anticonceptiemethoden
 Evidence-based info over effectiviteit, de risico’s en de voordelen.
 Technisch handig
 Respect naar de gebruikers keuze, privacy en vertrouwelijke
informatie
Waarom bepaald middel kiezen:
 De voorkeuren
 Leven fase
 De risicos van ziekten
 Kosten en verkrijgbaarheid
 Adverse effects, de mogelijke bijwerkingen
Anticonceptiemethoden




Werking hormonale anticonceptiva

,De verhoogde concentraties (oestrogenen en) progetageen voorkomt het
cyclische patroon van de normale menstruatiecyclus.
 Onderdrukken FSH-afgifte waardoor follikels in het ovarium zich
niet kunnen ontwikkelen
 Door de afwezigheid van een dominant follikel komt de productie
van oestradiol niet opgang.
 Door de negatieve terugkoppeling van progesteron en de
afwezigheid van oestradiol ontstaat de mid-cyclische LH-piek niet,
waardoor ovulatie niet optreedt

Progesteron: negatieve terugkoppeling hypothalamus en hypofyse.
o Ovulatieremming
o Het endometrium zich niet gelijkmatig ontwikkelt  waardoor
de bevruchtte eicel minder makkelijk kan innestelen.
o Endometriumatrofie (erg dun)
o Ondoorgangelijke slijmprop cervixslijm
(baarmoederhalsslijmvlies  dikker)
o Verminderde motiliteit tuba uterina
o Nadelen
 Effect libido
 Gewichts toename
 Afscheiding verandert
 Onregelmatig bloedverlies
Oestrogeen: toegevoegd voor controle bloedverlies (endometrium niet
heel dun)
o Opbouw endometrium
o Gecontroleerd bloedverliez
o Nadelen:
 Borstgroei en gevoelig
 Effecten op de lever
 Risico op trombose vergroten (invloed bloeddruk)
 SHBG? (Geslachtshormonen gebonden in het bloed)



Gecombineerde hormonale anticonceptiva
Combinatiepil
Bevat zowel progestageen als oestrogeen.
De pil mag niet worden gegeven in combinatie met borstvoeding.
 Hoogste kan amenorroe
Het getal dat op de pil staat geeft aan hoeveel microgram oestrogenen in
de pil zitten  loop der jaren vermindert om bijwerkingen te voorkomen;
Tweede generatie: bevat minder oestrogenen dan de eerste generatie (1ste
generatie wordt niet meer voorgeschreven).
Derde generaie: Bevatten gemodificeerde progestagenen  minder
androgenen activitieit

,  Minder acne (wordt hiervoor
voorgeschreven)
 Meer kans op trombose
 Androgenen werking vermindert kans op trombose
Monofasische anticoneptiva = constante hoeveel progesteron en
oestrogenen gedurende 21 dagen, gevolg door een week inactieve pillen
(stopweek).  hoeft geen stop week te worden gehouden.
Bifasisch = de concentratie oestrogeen wordt 2 keer verhoogd  stop
week verplicht
Trifasisch = de concentratie oestrogeen wordt 3 keer verhoogd  stop
week verplicht
Om zo goed mogelijk de echte cyclus na te bootsen.
Pleister = werkt 3 weken tot er een stop week is
Nuvaring = De Nuvaring moet maandelijks worden vervangen, vaak 3de
week  daarna een stopweek.

Progestageen-alleen anticonceptiva
- Atrofie, dun worden van het endometrium  doorbraakbloedingen
- Niet geschikt voor cyclus gebonden klachten
- Verergering androgeen afhankelijke klachten: acne etc.
- Afname botdichtheid (niet bij hormonale spiraal)
o Systemische effect  remming FSH, waardoor geen productie
oestrogeen is wel nodig


Progesteron only pil
Handig voor vrouwen met trombo-embolische aandoening, maar is iets
minder betrouwbaar.
Er treden vaker doorbraakbloedingen op  progesteron zorgt heeft
atrofisch effect op het endometrium, waardoor het erg dun en stug wordt
en kan gaan bloeden.
De afwezigheid van oestrogeen zorgt ervoor dat het endometrium niet
goed wordt opgebouwd en afgebroken.

Hormonale spiraaltje (intra-uterina), IUD
 Bloedverlies kan niet voorspelt of geregeld worden (5 jaar)
- Geeft levonorgestrel (soort progestageen) af
- Lokaal effect (geen remming van de eisprong)
- Cyclus blijft intact waardoor er onvoorspelbare bloedverlies kan zijn
- Acne, geen systematisch effect en de androgenen werking
progesteron nog erbij
Mirena is groter en bevat meer levonorgestrel dan Kyleena-spiraal
Parenterale progestageen-alleen
Prikpil = Door intramusculaire injectie is er 8-12 weken bescherming tegen
zwangerschap
Implanon = Progesteron subcutaan wordt geïmplanteerd  werking tot 3
jaar