Stadssociologie onderwijs en opvoeding
Probleem 1. De segregeerde school
- Wat is een gesegregeerde school?
- Welke mechanismen liggen ten grondslag aan schoolsegregatie?
ARTIKEL PETERS & MUSKENS: ETNISCHE SCHOOLSEGREGATIE BESTAAT
Etnische schoolsegregatie bestaat. Etnische schoolsegregatie lijkt te worden veroorzaakt
door de vrije keuzemogelijkheid van ouders om een geschikte school voor hun kinderen
te kiezen. Het resultaat is een toenemende segregatie tussen kinderen met verschillende
culturele achtergronden. Bewijs voor een ‘white flight’ is gevonden in Nederland,
Denenmarken en het Verenigd Koninkrijk. Er worden maatregelen genomen om
schoolsegregatie tegen te gaan.
ZWARTE EN WITTE SCHOLEN
Etnische schoolsegregatie: ongelijke verdeling van allochtone en autochtone kinderen
over een buurt.
- Zwarte scholen: een school met overwegend leerlingen van allochtone afkomst
- Witte scholen: een school met overwegend leerlingen van autochtone afkomst.
White flight (1990): witte ouders registreerde hun kinderen minder op zwarte scholen
en in de grote steden was er was er sprake van witte migratie uit zwarte steden. Zwarte
en witte scholen worden als probleem gezien wanneer scholen te zwart of te wit zijn in
vergelijking met de buurt waarin ze zijn gevestigd. Het aantal allochtone of autochtone
kinderen in de buurt wordt vergeleken met het aantal allochtone of autochtone kinderen
op de school. Een school is te zwart of te wit als er een te groot verschil is tussen de
percentages.
Onderzoek Wolfgram: onderzocht de schoolpopulatie in vergelijking met de
buurtpopulatie in Nederland:
- 63% van de schoolpopulatie is een goede reflectie van de buurtpopulatie.
- 17% van de schoolpopulatie is te wit in vergelijking met de buurtpopulatie.
- 20% van de schoolpopulatie is te zwart in vergelijking met de buurtpopulatie.
- Grote steden tonen een segregatiegraad van 40%: minder dan 60% van de
scholen heeft een schoolpopulatie die een goede reflectie is van de
buurtpopulatie.
- In buurten en steden met meer allochtone inwoners (zwarte buurten) was een
hogere mate van segregatie dan in witte buurten. Hoe witter de buurt was, hoe
meer de schoolpopulatie de buurtpopulatie reflecteerde.
, Argumenten tegen etnische schoolsegregatie
Er zijn twee belangrijke argumenten tegen etnische schoolsegregatie:
- Zwarte scholen zouden de leerprestaties van leerlingen ondermijnen vanwege
een gebrek aan taalvaardigheid een gebrek aan aanwezigheid van autochtone
klasgenoten waarvan ze kunnen leren. Deze bevinding is inconsistent gevonden in
onderzoek.
- Gebrek aan interetnisch contact, intercultureel leren en multiculturalisme.
Gemengde scholen zouden de beste voorwaarde zijn om contact tussen
allochtone en autochtone leerlingen te verbeteren. Deze bevinding is inconsistent
gevonden in onderzoek.
Mechanismen
Er zijn verschillende mechanismen die bijdragen aan en etnische schoolsegregatie
versterken:
- Ruimtelijke segregatie: arme mensen wonen voornamelijk in arme wijken en rijke
mensen wonen voornamelijk in rijke wijken. Het aantal immigrante mensen in
hoog onder het aantal arme mensen in steden.
- Educatieve wetten en regelingen: de overheid kan met bepaalde
overheidswetten over rassendiscriminatie en segregatie bepaalde
bevolkingsgroepen benadelen. Onderwijswetten zijn bijvoorbeeld: keuzevrijheid,
wachtlijsten en ouderbijdrages.
- De manier waarop scholen zichzelf promoten: scholen maken zich op
verschillende manieren aantrekkelijk voor allochtone of autochtone leerlingen.
Witte scholen zorgen ervoor dat ze aantrekkelijk zijn voor leerlingen van
welgestelde families, terwijl zwarte scholen zich aantrekkelijk maken voor
immigrante kinderen. Wanneer een school zich zodanig ontwikkelt zullen groepen
leerlingen worden aangetrokken en andere worden afgestoten.
- Vrije keuzemogelijkheid van ouders: keuzevrijheid is in Nederland het gevolg van
de verzuiling (scheiding religieuze groepen) sinds het begin van de twintigste
eeuw. Tot 1917 moesten gesegregeerde religieuze scholen privé gefinancierd
worden, maar door de constitutionele hervorming in 1917 werd de financiering
voor privé en publieke scholen gelijkgesteld. Ouders kregen keuzevrijheid. De
effecten van de educatieve vrijheid werden duidelijk: de meeste leerlingen
kregen voorheen onderwijs op publieke scholen, maar na educatieve vrijheid
gingen de meeste kinderen naar privé scholen met een gesegregeerde religieuze
achtergrond. De keuzevrijheid van ouders om een school te kiezen is vastgesteld
in de grondwet. Hierdoor hebben ouders een machtspositie binnen het debat
over etnische schoolsegregatie.
Probleem 1. De segregeerde school
- Wat is een gesegregeerde school?
- Welke mechanismen liggen ten grondslag aan schoolsegregatie?
ARTIKEL PETERS & MUSKENS: ETNISCHE SCHOOLSEGREGATIE BESTAAT
Etnische schoolsegregatie bestaat. Etnische schoolsegregatie lijkt te worden veroorzaakt
door de vrije keuzemogelijkheid van ouders om een geschikte school voor hun kinderen
te kiezen. Het resultaat is een toenemende segregatie tussen kinderen met verschillende
culturele achtergronden. Bewijs voor een ‘white flight’ is gevonden in Nederland,
Denenmarken en het Verenigd Koninkrijk. Er worden maatregelen genomen om
schoolsegregatie tegen te gaan.
ZWARTE EN WITTE SCHOLEN
Etnische schoolsegregatie: ongelijke verdeling van allochtone en autochtone kinderen
over een buurt.
- Zwarte scholen: een school met overwegend leerlingen van allochtone afkomst
- Witte scholen: een school met overwegend leerlingen van autochtone afkomst.
White flight (1990): witte ouders registreerde hun kinderen minder op zwarte scholen
en in de grote steden was er was er sprake van witte migratie uit zwarte steden. Zwarte
en witte scholen worden als probleem gezien wanneer scholen te zwart of te wit zijn in
vergelijking met de buurt waarin ze zijn gevestigd. Het aantal allochtone of autochtone
kinderen in de buurt wordt vergeleken met het aantal allochtone of autochtone kinderen
op de school. Een school is te zwart of te wit als er een te groot verschil is tussen de
percentages.
Onderzoek Wolfgram: onderzocht de schoolpopulatie in vergelijking met de
buurtpopulatie in Nederland:
- 63% van de schoolpopulatie is een goede reflectie van de buurtpopulatie.
- 17% van de schoolpopulatie is te wit in vergelijking met de buurtpopulatie.
- 20% van de schoolpopulatie is te zwart in vergelijking met de buurtpopulatie.
- Grote steden tonen een segregatiegraad van 40%: minder dan 60% van de
scholen heeft een schoolpopulatie die een goede reflectie is van de
buurtpopulatie.
- In buurten en steden met meer allochtone inwoners (zwarte buurten) was een
hogere mate van segregatie dan in witte buurten. Hoe witter de buurt was, hoe
meer de schoolpopulatie de buurtpopulatie reflecteerde.
, Argumenten tegen etnische schoolsegregatie
Er zijn twee belangrijke argumenten tegen etnische schoolsegregatie:
- Zwarte scholen zouden de leerprestaties van leerlingen ondermijnen vanwege
een gebrek aan taalvaardigheid een gebrek aan aanwezigheid van autochtone
klasgenoten waarvan ze kunnen leren. Deze bevinding is inconsistent gevonden in
onderzoek.
- Gebrek aan interetnisch contact, intercultureel leren en multiculturalisme.
Gemengde scholen zouden de beste voorwaarde zijn om contact tussen
allochtone en autochtone leerlingen te verbeteren. Deze bevinding is inconsistent
gevonden in onderzoek.
Mechanismen
Er zijn verschillende mechanismen die bijdragen aan en etnische schoolsegregatie
versterken:
- Ruimtelijke segregatie: arme mensen wonen voornamelijk in arme wijken en rijke
mensen wonen voornamelijk in rijke wijken. Het aantal immigrante mensen in
hoog onder het aantal arme mensen in steden.
- Educatieve wetten en regelingen: de overheid kan met bepaalde
overheidswetten over rassendiscriminatie en segregatie bepaalde
bevolkingsgroepen benadelen. Onderwijswetten zijn bijvoorbeeld: keuzevrijheid,
wachtlijsten en ouderbijdrages.
- De manier waarop scholen zichzelf promoten: scholen maken zich op
verschillende manieren aantrekkelijk voor allochtone of autochtone leerlingen.
Witte scholen zorgen ervoor dat ze aantrekkelijk zijn voor leerlingen van
welgestelde families, terwijl zwarte scholen zich aantrekkelijk maken voor
immigrante kinderen. Wanneer een school zich zodanig ontwikkelt zullen groepen
leerlingen worden aangetrokken en andere worden afgestoten.
- Vrije keuzemogelijkheid van ouders: keuzevrijheid is in Nederland het gevolg van
de verzuiling (scheiding religieuze groepen) sinds het begin van de twintigste
eeuw. Tot 1917 moesten gesegregeerde religieuze scholen privé gefinancierd
worden, maar door de constitutionele hervorming in 1917 werd de financiering
voor privé en publieke scholen gelijkgesteld. Ouders kregen keuzevrijheid. De
effecten van de educatieve vrijheid werden duidelijk: de meeste leerlingen
kregen voorheen onderwijs op publieke scholen, maar na educatieve vrijheid
gingen de meeste kinderen naar privé scholen met een gesegregeerde religieuze
achtergrond. De keuzevrijheid van ouders om een school te kiezen is vastgesteld
in de grondwet. Hierdoor hebben ouders een machtspositie binnen het debat
over etnische schoolsegregatie.
