Z | AVV | Voorbereiding C1: Onderzoeksopzet
Experimenteel onderzoek:
Wordt altijd een interventie getest (medicijn bijv), je laat een experimentele
groep bewust iets doen en vergelijkt dit met een controlegroep (contrast
tussen groepen)
Experimentele groep krijgt medicijn en controlegroep niets/ andere medicijn
(manipulatie)
Prospectief: vooruitkijkend onderzoek
1. Randomized controlled trial (RCT): wanneer participanten willekeurig
worden toegewezen aan experimentele groep of controlegroep
- 1 grote populatie waar je onderzoek naar wilt doen en onderzoeksvraag
over gaat
- Trek steekproef uit en nodig deze mensen uit voor het doen van
steekproef
, - Mensen die accepteren ga je randomiseren/ willekeurig verdelen
experimentele of controlegroep (R)
- Bij randomiseren maak je de groepen zo gelijk mogelijk (evenveel
mannen/vrouwen en bijv leeftijdsgroepen), geldt voor alle eigenschappen,
ook eigenschappen die we niet meten/kennen, 3 eisen randomisatie:
Randomisatie is eerlijk
Geen sprake van fraude
Voldoende deelnemers aanwezig
- Alleen interventie verschilt systematisch per groep
- Toewijzing deelnemers volledig willekeurig
- Causaal verband aantonen mogelijk met RCT (oorzaak-gevolg)
5 randomisatie methodes:
1- Simpele randomisatie (muntje kop/munt)
2- Gestratificeerde randomisatie: als je subgroepen wilt bekijken
(man/vrouw)
3- Gewogen randomisatie: hoofdvraag en subvragen die je met zelfde
experiment wilt onderzoeken (grotere experimentele groep). Is een
methode waarbij deelnemers met vooraf bepaalde, ongelijke kansen aan
verschillende groepen worden toegewezen om bijvoorbeeld grotere
groepen voor hoofdvragen te creëren.
4- Blok randomisatie: evenveel mensen in experimentele en controlegroep
5- Balancing/ minimization: normale methode, maar zodra meer mensen
in experimentele groep dan past computer schema aan
Interventies controlegroep:
- Bestaande behandeling geven
- Placebo
- Niets/ actief volgen (in de gaten houden)
Meten uitkomst:
- Effectiviteit, complicaties, bijwerkingen, patiënten tevredenheid
- Dat meten uitkomst niet wordt beïnvloed door groep waar deelnemers
inzaten daarom blind meten (onderzoeker weet niet welke groep
deelnemer zit)
Natural history standaard verbetering (hoeft niks te maken met
behandeling)
Hawthorne effect: verbetering als mensen weten dat ze worden
onderzocht
Placebo-effect: rapporteren verbetering terwijl ze placebo hebben
Effect interventie: werkelijke effect behandeling
Nadelen:
- Randomisatie niet altijd mogelijk
- Niet ethisch verantwoord
2. Quasi-experiment: wanneer participanten worden toegewezen aan
experimentele groep of controlegroep zonder randomisatie (X)
- 1 grote populatie waar je onderzoek naar wilt doen en onderzoeksvraag
over gaat
Experimenteel onderzoek:
Wordt altijd een interventie getest (medicijn bijv), je laat een experimentele
groep bewust iets doen en vergelijkt dit met een controlegroep (contrast
tussen groepen)
Experimentele groep krijgt medicijn en controlegroep niets/ andere medicijn
(manipulatie)
Prospectief: vooruitkijkend onderzoek
1. Randomized controlled trial (RCT): wanneer participanten willekeurig
worden toegewezen aan experimentele groep of controlegroep
- 1 grote populatie waar je onderzoek naar wilt doen en onderzoeksvraag
over gaat
- Trek steekproef uit en nodig deze mensen uit voor het doen van
steekproef
, - Mensen die accepteren ga je randomiseren/ willekeurig verdelen
experimentele of controlegroep (R)
- Bij randomiseren maak je de groepen zo gelijk mogelijk (evenveel
mannen/vrouwen en bijv leeftijdsgroepen), geldt voor alle eigenschappen,
ook eigenschappen die we niet meten/kennen, 3 eisen randomisatie:
Randomisatie is eerlijk
Geen sprake van fraude
Voldoende deelnemers aanwezig
- Alleen interventie verschilt systematisch per groep
- Toewijzing deelnemers volledig willekeurig
- Causaal verband aantonen mogelijk met RCT (oorzaak-gevolg)
5 randomisatie methodes:
1- Simpele randomisatie (muntje kop/munt)
2- Gestratificeerde randomisatie: als je subgroepen wilt bekijken
(man/vrouw)
3- Gewogen randomisatie: hoofdvraag en subvragen die je met zelfde
experiment wilt onderzoeken (grotere experimentele groep). Is een
methode waarbij deelnemers met vooraf bepaalde, ongelijke kansen aan
verschillende groepen worden toegewezen om bijvoorbeeld grotere
groepen voor hoofdvragen te creëren.
4- Blok randomisatie: evenveel mensen in experimentele en controlegroep
5- Balancing/ minimization: normale methode, maar zodra meer mensen
in experimentele groep dan past computer schema aan
Interventies controlegroep:
- Bestaande behandeling geven
- Placebo
- Niets/ actief volgen (in de gaten houden)
Meten uitkomst:
- Effectiviteit, complicaties, bijwerkingen, patiënten tevredenheid
- Dat meten uitkomst niet wordt beïnvloed door groep waar deelnemers
inzaten daarom blind meten (onderzoeker weet niet welke groep
deelnemer zit)
Natural history standaard verbetering (hoeft niks te maken met
behandeling)
Hawthorne effect: verbetering als mensen weten dat ze worden
onderzocht
Placebo-effect: rapporteren verbetering terwijl ze placebo hebben
Effect interventie: werkelijke effect behandeling
Nadelen:
- Randomisatie niet altijd mogelijk
- Niet ethisch verantwoord
2. Quasi-experiment: wanneer participanten worden toegewezen aan
experimentele groep of controlegroep zonder randomisatie (X)
- 1 grote populatie waar je onderzoek naar wilt doen en onderzoeksvraag
over gaat
